TIN GIÁO HỘI CÔNG GIÁO TOÀN THẾ GIỚI
Thứ Tư, ngày 18 tháng 11 năm 2026
CHỦ ĐỀ: GIỮ VỮNG ĐỨC TIN – SINH LỢI NHỮNG NÉN BẠC CHÚA TRAO
Tổng hợp và biên soạn: Lm. Anmai, CSsR
Phụng vụ Lời Chúa – Lời nguyện – Suy niệm (Youtube & bản văn) 18 tháng 11 – 2026 – Lm. Anmai, CSsR
Thứ tư tuần 33 thường niên “Hãy lo làm ăn sinh lợi” – Lm. Anmai, CSsR
Thứ tư tuần 33 TN HÃY LO LÀM ĂN SINH LỢI CHO TỚI KHI TÔI ĐẾN – Lm. Anmai, CSsR
Lạy Chúa Giê-su, Vua đang lên Giê-ru-sa-lem,
Chúa đang ở gần thành, mà lòng chúng con lại tưởng Triều Đại sắp hiện ra như một cuộc đăng quang. Chúng con thích một vương quyền đến nơi đến chốn, có tiếng reo, có chỗ ngồi, có ngày được thấy. Chúa lại kể một câu chuyện về người quý tộc trẩy đi phương xa, lãnh nhận vương quyền, rồi mới trở về. Và ngay lúc ấy, Chúa dẫn đầu các môn đệ, tiến lên thành đang chờ thập giá.
Xin cho chúng con đừng đọc dụ ngôn này như chuyện làm ăn. Nén bạc Chúa trao không phải vốn để khoe lời. Đó là phần Chúa đã ký thác: Tin Mừng, ơn gọi, một gia đình, một giáo xứ, một lời Chúa còn nóng trên môi, một người đang ngồi bên cạnh mà chúng con chưa kịp nhìn. Chúa không đòi chúng con sinh lợi cho khỏi bị phạt. Chúa trao vì tin chúng con còn sống được bằng ơn ấy cho đến ngày Chúa trở lại.
Có đầy tớ sợ. Hắn bọc khăn, giữ kỹ, và gọi Chúa là người khắc nghiệt. Chúng con nhận ra mình trong hắn. Sợ sai nên không dám làm. Sợ mất nên không dám cho. Sợ Chúa đòi nên chôn luôn cả điều Chúa đã gửi. Rồi chúng con biện hộ bằng chính nỗi sợ: Chúa khó, Chúa gắt, Chúa gặt chỗ không gieo. Lạy Chúa, Chúa không phải ông chủ ấy. Chúa là Đấng sắp vào thành để bị từ chối, bị nhạo, bị đóng đinh, rồi từ đó mới nhận vương quyền. Vương miện của Chúa là mão gai. Ngân hàng của Chúa là trái tim những người nghèo, là giờ kinh còn dở, là một lần tha mà không ai thấy.
Cũng có những tiếng nói sau lưng Chúa: chúng tôi không muốn ông này làm vua. Tiếng ấy không chỉ ở Giê-ru-sa-lem năm xưa. Nó còn trong chúng con, mỗi lần Tin Mừng đụng đến thói quen, mỗi lần Chúa đòi chỗ nhất trong nhà, trong lịch, trong cách chúng con dùng của cải và dùng người. Xin đừng để chúng con cử phái đoàn ấy. Xin cho chúng con dám thưa, dù còn run: xin Ngài làm vua chúng con.
Người được mười nén không hơn người được năm nén vì khéo tính. Cả hai đều trung thành trong việc rất nhỏ. Chúa không cân thành với nén. Chúa cân lòng. Ai đã nhận và đã dám trao lại, thì được trao thêm, không phải để giàu, mà để cai trị bằng sự trung tín: mười thành hay năm thành, cũng là mười hay năm mảnh đời được Chúa gửi vào tay. Còn điều bị lấy đi, không phải vì Chúa hẹp, mà vì khăn bọc đã làm ơn Chúa chết.
Giờ này, trước khi Chúa tiến lên thành, chúng con mở khăn ra. Nén bạc còn đây: đời chúng con, chức vụ chúng con, lời chúng con sắp nói, người chúng con sắp gặp. Xin Chúa nhận lại cả vốn lẫn những gì còn vụng. Xin đừng để chúng con sống như kẻ giữ của. Xin cho chúng con sống như đầy tớ biết Chúa sẽ trở về, không phải để soát sổ, mà để hoàn tất vương quyền đã bắt đầu trên đường lên Giê-ru-sa-lem.
Lạy Chúa Giê-su, Vua chịu đóng đinh và Vua phục sinh, xin ở lại trong những việc rất nhỏ của chúng con, cho đến ngày Chúa đến.
Lm. Anmai, CSsR
Ca nhập lễ
Chúa phán: Ta nghĩ đến bình an, chớ không nghĩ đến gian khổ; các người kêu cầu Ta, và Ta nhậm lời các ngươi, Ta dẫn dắt các ngươi từ mọi nơi các người bị nô lệ trở về.
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Thiên Chúa là nguồn phát sinh mọi điều thiện hảo, được phụng sự Chúa quả là một hạnh phúc tuyệt vời: xin cho chúng con tìm được niềm vui khi hết dạ trung thành với Chúa. Chúng con cầu xin…
Bài Ðọc Kh 4, 1-11
“Thánh, Chúa là Thiên Chúa toàn năng, Ðấng đã có, hiện có và sẽ đến”.
Trích sách Khải Huyền của Thánh Gio-an Tông đồ.
Tôi là Gio-an, tôi đã thấy: kìa cửa trời mở ra và tiếng tôi đã nghe trước kia nói cùng tôi như tiếng loa rằng: “Hãy lên đây, Ta sẽ cho ngươi thấy điều phải xảy ra sau này”. Bỗng tôi xuất thần, và kìa, một ngai đã đặt trên trời, có Ðấng ngự trên ngai, và Ðấng ngự trên ngai rực rỡ như bích ngọc hoặc như hồng thạch; có mống cầu vồng màu lục thạch bao bọc ngai. Chung quanh ngai có hai mươi bốn toà, và trên đó, có hai mươi bốn trưởng lão, mặc áo trắng tinh, đầu đội triều thiên vàng. Từ nơi ngai phát ra những tia chớp, tiếng nói và tiếng sấm; lại có bảy cây đèn cháy trước ngai, đó là bảy Thần linh của Thiên Chúa. Phía trước ngai coi như có biển trong ngần như pha lê.
Còn chính giữa và chung quanh ngai có bốn con vật, đàng trước đàng sau chỗ nào cũng có mắt: Con vật thứ nhất giống như sư tử; con vật thứ hai giống như con bò; con thứ ba có dung mạo như mặt người; con thứ tư như chim phượng hoàng đang bay. Bốn con vật ấy con nào cũng có sáu cánh quanh mình, và trong mình đầy những mắt, ngày đêm không ngớt tung hô:
“Thánh, Thánh, Thánh! Chúa là Thiên Chúa toàn năng, Ðấng đã có, hiện có, và sẽ đến”.
Và mỗi lần bốn con vật tôn vinh, chúc tụng và cảm tạ Ðấng ngự trên ngai, là Ðấng hằng sống muôn đời, thì hai mươi bốn trưởng lão phủ phục trước Ðấng ngự trên ngai và thờ lạy Ðấng hằng sống muôn đời; họ gỡ triều thiên của họ mà đặt trước ngai và tung hô rằng: “Lạy Chúa là Thiên Chúa chúng con, Chúa đáng được vinh quang, danh dự và quyền năng, vì chính Chúa đã tạo thành vạn vật, chính do ý Chúa mà muôn vật mới có và được tạo thành”.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 150, 1-2. 3-4. 5-6
Ðáp: Thánh, thánh, thánh! Chúa là Thiên Chúa toàn năng (Kh 4, 8b).
Xướng: Hãy ngợi khen Chúa trong Thánh đài của Chúa, ngợi khen Chúa nơi thanh không cao cả của Người. Hãy ngợi khen Người vì những kỳ công vĩ đại, ngợi khen Người bởi sự Người tuyệt đối oai nghiêm.
Xướng: Hãy ngợi khen Người với tiếng kèn rầm rộ, ngợi khen Người với cây đàn sắt đàn cầm. Hãy ngợi khen Người với trống rung và ca vũ, ngợi khen Người với tiếng tơ đàn, với ống tiêu.
Xướng: Hãy ngợi khen Người với âm vang não bạt, ngợi khen Người với tiếng rền rĩ mã la. Phàm vật chi có hơi thở, hãy ngợi khen Thiên Chúa.
Alleluia: Tv 110, 8ab
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, mọi gới răn Chúa được lập ra cho tới muôn đời. – Alleluia.
Phúc Âm: Lc 19, 11-28
“Sao ngươi không gửi bạc Ta ở ngân hàng”.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Lu-ca.
Khi ấy, Chúa Giê-su phán thêm một dụ ngôn nữa, vì Người đã đến gần Giê-ru-sa-lem, mà dân chúng lại cứ tưởng là Nước Thiên Chúa sắp xuất hiện trong giây lát. Vậy Người phán rằng:
“Có người quý tộc kia đi phương xa để được phong vương rồi trở về. Ông cho gọi mười người tôi tớ đến, giao cho họ mười nén bạc và dặn rằng: “Hãy làm lợi cho đến khi ta trở về”. Nhưng các người dân của ông ấy ghét ông, sai người đi theo mà rằng: “Chúng tôi không muốn ông ấy làm vua chúng tôi”. Ðược phong vương rồi ông trở về, cho gọi các tôi tớ mà trước kia ông đã giao tiền cho, để biết mỗi người đã làm lợi được bao nhiêu.
“Người thứ nhất đến và thưa: “Tâu vua, nén bạc của vua đã sinh lợi được mười nén”. Nhà vua bảo: “Ðược, hỡi người tôi tớ tốt lành, ngươi đã trung tín trong điều nhỏ mọn, ngươi sẽ được quyền cai trị mười thành”. Người thứ hai đến thưa: “Tâu vua, nén bạc của vua đã sinh lợi được năm nén”. Nhà vua đáp: “Ngươi cũng vậy, hãy cai quản năm thành”.
“Người thứ ba đến thưa: “Tâu vua, đây nén bạc của vua, tôi còn giữ trong khăn, vì tôi sợ ngài: ngài là người hà khắc, và lấy cái ngài không gửi, gặt cái ngài không gieo”. Vua phán rằng: “Hỡi đầy tớ bất lương, ta cứ lời ngươi mà xử ngươi. Ngươi đã biết ta là người hà khắc, lấy cái ta không gửi, gặt cái ta không gieo, sao ngươi không gửi bạc ta ở ngân hàng, để rồi khi ta trở về, ta có thể lấy cả vốn lẫn lời”.
“Vua liền bảo những người đứng đó rằng: “Hãy lấy nén bạc của nó mà trao cho người đã có mười nén”. Họ tâu rằng: “Tâu vua, người ấy đã có mười nén rồi”. Vua đáp: “Ta nói cùng các ngươi: Ai có sẽ cho thêm, và người đó sẽ được dư dật; còn ai không có, người ta sẽ lấy đi cả cái nó đang có. Còn những kẻ nghịch cùng ta, không muốn ta làm vua, hãy đem chúng ra đây và giết chúng trước mặt ta”. Nói thế rồi Chúa liền dẫn họ lên Giê-ru-sa-lem.
Ðó là lời Chúa.
Lời nguyện tiến lễ
Lạy Chúa, chúng con thành kính dâng lên Chúa lễ vật này, xin vui lòng chấp nhận, và giúp chúng con trung thành phụng sự Chúa, để mai ngày đạt tới phúc trường sinh. Chúng con cầu xin…
Ca hiệp lễ
Việc tôi kết hợp với Thiên Chúa, và việc tôi đặt niềm cậy trông vào Chúa là Thiên Chúa, thì tốt đẹp biết bao.
Hoặc đọc:
Chúa phán: Thầy bảo thật các con: Tất cả những gì các con cầu xin, hãy tin rằng các con sẽ được, thì các con sẽ được những điều đó.
Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Chúa, chúng con vừa cử hành lễ tế tạ ơn để tưởng nhớ Ðức Ki-tô Con Chúa, như lời Người truyền dạy, và chúng con đã được rước Mình và Máu Thánh Người; cúi xin Chúa nhận lời chúng con khẩn nguyện và ban cho chúng con được thêm lòng yêu mến. Chúng con cầu xin…
ĐOẠN TUYỆT SỰ LƯỜI BIẾNG VÀ LÒNG SỢ HÃI ĐỂ SINH LỢI CHO NƯỚC TRỜI
Hành trình đức tin của người Kitô hữu trong thế giới đương đại không bao giờ là một chuỗi những ngày tháng trôi qua cách vô định, thụ động hay an phận thủ thường. Giữa một xã hội đầy rẫy những biến động, thách đố, cám dỗ và cả những nỗi sợ hãi mang tính thời đại, Thiên Chúa vẫn liên lỉ đặt để mỗi người chúng ta vào trong một chương trình cứu độ rất cụ thể, đòi hỏi sự dấn thân, sáng tạo và tinh thần trách nhiệm cao độ. Tin Mừng theo thánh Luca qua dụ ngôn mười nén bạc (Lc 19,11-28) không chỉ đơn thuần là một câu chuyện dụ ngôn mang tính luân lý cổ điển, mà còn là một tiếng chuông thức tỉnh vang dội, một lời hiệu triệu mạnh mẽ gửi đến từng tâm hồn đang ngủ quên trong sự tầm thường và lười biếng thiêng liêng. Chúa không gọi chúng ta để làm những kẻ đứng bên lề lịch sử, những khán giả thờ ơ đứng nhìn dòng đời trôi qua, nhưng Ngài mời gọi chúng ta trở thành những người quản gia trung tín, những người làm thợ gặt hăng say trên cánh đồng truyền giáo của Ngài, biết dùng những nén bạc ân sủng, tài năng, thời gian và cuộc đời mà Ngài đã trao phó để làm sinh lợi cho Nước Trời.
Nhìn lại bối cảnh của dụ ngôn, Chúa Giêsu đang trên đường lên Giêrusalem, nơi Ngài sẽ chịu đau khổ, chịu chết và phục sinh để hoàn tất chương trình cứu độ của Chúa Cha. Dân chúng lúc bấy giờ đang nuôi dưỡng một niềm hy vọng sai lệch rằng Nước Thiên Chúa sắp xuất hiện ngay lập tức theo nghĩa trần thế và chính trị. Họ chờ đợi một Đấng Mêsia hiển trị bằng gươm giáo để giải phóng họ khỏi ách thống trị của đế quốc Rôma. Chính trong bối cảnh đầy ảo tưởng và trốn tránh thực tại ấy, Chúa Giêsu đã kể dụ ngôn về một người quý tộc trẩy đi phương xa lãnh nhận vương quyền rồi trở về. Ông gọi mười người đầy tớ của mình lại, trao cho mỗi người một nén bạc và dặn dò một câu mang tính mệnh lệnh sống còn: “Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến.” Mệnh lệnh ấy không chỉ dành riêng cho những người đầy tớ trong dụ ngôn ngày xưa, mà còn là gia tài thiêng liêng, là kim chỉ nam, là sứ mạng thiêng liêng mà người chủ vĩnh hằng là chính Đức Kitô đang trao phó cho mỗi chúng ta hôm nay, trong từng hoàn cảnh sống cụ thể của cuộc đời thường nhật.
Nén bạc mà người chủ trao cho mỗi người đầy tớ tượng trưng cho ơn gọi, tài năng, thời gian, sức khỏe và nhất là kho tàng ân sủng cao quý mà Thiên Chúa ban tặng một cách nhưng không cho nhân loại. Không một ai trong chúng ta bị bỏ quên, không một ai sinh ra trên cuộc đời này mà lại là kẻ trắng tay trước mặt Thiên Chúa. Dù có người nhận được nhiều hơn theo lăng kính con người, nhưng dưới cái nhìn của Thiên Chúa, mỗi nén bạc đều mang giá trị vô giá và đòi hỏi một sự đáp trả tương xứng. Điều quan trọng không nằm ở việc nén bạc ấy lớn hay nhỏ, nhiều hay ít, mà nằm ở thái độ ứng xử của chúng ta trước món quà cao cả ấy. Thiên Chúa là Đấng rộng rãi, Ngài tin tưởng giao phó tài sản của Ngài vào đôi tay mỏng dòn, yếu đuối và bất toàn của con người. Sự tin tưởng ấy chính là một vinh dự lớn lao, đồng thời cũng là một thách đố đòi hỏi sự dấn thân trọn vẹn. Ngài không muốn chúng ta giữ khư khư món quà đó cho riêng mình, không muốn chúng ta chôn vùi nó trong sự ích kỷ, khép kín hay sợ hãi.
Trong dụ ngôn, chúng ta thấy có sự đối lập rất rõ ràng giữa những người đầy tớ biết tận dụng cơ hội và người đầy tớ chôn giấu nén bạc. Người đầy tớ thứ nhất và thứ hai đại diện cho những tâm hồn quảng đại, nhạy bén trước ơn Chúa và tinh thần trách nhiệm cao. Họ hiểu rằng nén bạc không phải là món đồ chơi để ngắm nghía, không phải là tài sản để cất giấu an toàn trong két sắt, mà là vốn liếng để đầu tư, để sinh sôi nảy nở. Họ đã lao động, đã dấn thân, đã chấp nhận rủi ro, đã đối diện với thử thách để rồi mang lại lợi nhuận gấp mười, gấp năm lần cho người chủ. Họ không sợ thất bại, không sợ mồ hôi nhọc nhằn, bởi vì họ có lòng tin tưởng tuyệt đối vào người chủ của mình. Sự trung tín của họ không nằm ở lời nói suông, nhưng được chứng minh bằng những hành động cụ thể, bằng mồ hôi, trí tuệ và sự kiên trì trong suốt chặng đường vắng mặt của chủ nhà.
Ngược lại, hình ảnh người đầy tớ thứ ba mang lại cho chúng ta những suy tư sâu sắc và chua xót về thực trạng đời sống đạo của biết bao Kitô hữu hôm nay. Anh ta không tiêu xài phung phí nén bạc của chủ, không đem đi ăn chơi trác táng, không làm mất cắp hay vứt bỏ nó. Anh ta rất cẩn thận, theo cách nghĩ ích kỷ và hẹp hòi của riêng mình. Anh ta mang nén bạc bọc khăn cất kỹ. Hành động “bọc khăn cất kỹ” ấy chính là biểu tượng hoàn hảo cho một lối sống đạo hình thức, nguội lạnh, an phận thủ thường, sợ hãi trách nhiệm và chối bỏ sứ mạng. Anh ta sợ rủi ro, sợ thất bại, sợ vất vả, và tệ hại hơn hết, anh ta đã dùng sự sợ hãi đó để che đậy cho bản tính lười biếng, ù lì của chính mình. Khi người chủ trở về tra khảo tài khoản, thay vì nhận trách nhiệm về sự vô tích sự của mình, anh ta lại lớn tiếng trách móc, đổ lỗi và đưa ra những lời biện minh xảo trá, quy kết cho người chủ là kẻ khắc nghiệt, gặt chỗ không gieo, thu nơi không vãi. Lời lẽ ngụy biện ấy phơi bày một tâm hồn đầy rẫy sự bất tín, cay đắng và xa cách hoàn toàn với tình yêu của người chủ.
Sự lười biếng trong đời sống thiêng liêng luôn là một thứ ung nhọt gặm nhấm sức sống của Giáo Hội và làm tê liệt sứ mạng loan báo Tin Mừng. Nhiều Kitô hữu chúng ta hôm nay cũng đang rơi vào chiếc bẫy tinh vi của người đầy tớ thứ ba ấy. Chúng ta nghĩ rằng mình không làm điều gì ác, không phạm tội trọng, không giết người cướp của, không hại ai là đủ để chu toàn ơn gọi làm con Chúa. Chúng ta giữ gìn đức tin cho riêng mình như một thứ bùa hộ mệnh để lo cho phần rỗi cá nhân, đóng cửa tâm hồn lại trước những nhu cầu của anh chị em đồng loại, dửng dưng trước những nỗi thống khổ của tha nhân và lãnh đạm trước sứ mạng xây dựng Nước Chúa. Chúng ta sợ hãi khi phải dấn thân, sợ bị chê cười khi sống theo Tin Mừng, sợ mất đi sự thoải mái, tiện nghi cá nhân nếu phải tham gia các hoạt động bác ái, tông đồ hay phục vụ cộng đoàn. Sự sợ hãi ấy biến chúng ta thành những kẻ bất động giữa dòng đời, biến đời sống đức tin thành một thứ bảo tàng khô cứng thay vì là một dòng suối nguồn tuôn trào sự sống.
Thiên Chúa không bao giờ chấp nhận thái độ trung dung, dửng dưng hay lười biếng. Trong sách Khải Huyền, Ngài đã từng phán rằng Ngài muốn chúng ta nóng cháy hoặc lạnh ngắt chứ đừng hâm hẩm, bởi vì kẻ hâm hẩm sẽ bị mửa ra khỏi miệng Ngài. Nén bạc cuộc đời được trao cho chúng ta không phải để đem theo xuống mồ, cũng không phải để cất giấu an toàn trong những chiếc khăn của sự ích kỷ. Cuộc đời là một tiến trình vận động không ngừng. Nếu chúng ta không tiến bước, nghĩa là chúng ta đang thụt lùi. Nếu chúng ta không làm cho ơn Chúa sinh hoa kết trái, nghĩa là chúng ta đang làm cho nó lụi tàn và chết đi. Người chủ trong dụ ngôn đã phán quyết rất nghiêm khắc đối với người đầy tớ lười biếng: “Hỡi đầy tớ tồi tệ, ta cứ lời ngươi mà xét xử ngươi… Hãy lấy lại nén bạc từ tay nó mà đưa cho người đã có mười nén.” Hình phạt dành cho kẻ không chịu sinh lợi không chỉ đơn thuần là việc mất đi nén bạc, mà là sự loại trừ khỏi niềm vui hoan hỉ của người chủ, là việc bị tusy quyền và mất đi gia nghiệp đời đời.
Để làm sinh lợi cho Nước Chúa trong thế giới hôm nay, điều kiện tiên quyết là chúng ta phải vượt qua chính mình, vượt qua cái tôi ích kỷ, sự nhút nhát và những nỗi sợ hãi vụn vặt. Thế giới hôm nay đang rất cần những chứng nhân sống động của lòng thương xót Chúa. Những nén bạc mà chúng ta đang nắm giữ chính là những khả năng thiên phú, là học thức, là kinh nghiệm sống, là những mối tương quan gia đình và xã hội, là thời gian và sức lực còn lại trong cuộc đời. Làm thế nào để sinh lợi những nén bạc ấy? Đó chính là đem ra phục vụ tha nhân, dùng tình yêu thương để hàn gắn những rạn nứt trong gia đình và xã hội, dùng lòng bao dung để tha thứ cho những kẻ xúc phạm đến mình, dùng sự dấn thân âm thầm để xoa dịu những đau khổ của người nghèo khổ, cô đơn, bệnh tật và bị bỏ rơi. Khi chúng ta biết quảng đại chia sẻ những gì mình có, dù là một lời động viên an ủi, một chén nước lạnh ban bố vì danh Chúa, hay một bàn tay chìa ra cứu giúp người ngã quỵ, thì đó chính là lúc chúng ta đang làm cho nén bạc của Chúa sinh hoa kết trái dồi dào.
Đời sống gia đình cũng là một mảnh đất màu mỡ để chúng ta đầu tư và làm sinh lợi những nén bạc ân sủng. Biết bao gia đình đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ, khủng hoảng và lạnh nhạt vì các thành viên trong nhà mang nén bạc tình yêu, sự nhẫn nại, lòng hy sinh ra bọc khăn cất kỹ trong sự ích kỷ cá nhân. Mỗi người mải miết theo đuổi những ham muốn riêng tư, bận rộn với những thiết bị công nghệ vô tri, thiếu vắng những khoảng thời gian quây quần bên nhau, thiếu vắng những lời hỏi han ân cần và sự thấu cảm sâu xa. Làm sinh lợi cho Nước Chúa trong gia đình chính là biết tha thứ cho nhau mỗi ngày, biết nhường nhịn, hy sinh ý riêng để xây dựng sự hòa hợp, biết cùng nhau cầu nguyện và giáo dục con cái sống theo tinh thần Tin Mừng. Khi một gia đình biết sống hiệp nhất và yêu thương, gia đình đó trở thành một Giáo Hội tại gia rực rỡ ánh sáng, là chứng từ hùng hồn nhất về sự hiện diện đầy quyền năng của Thiên Chúa giữa lòng nhân loại.
Trong đời sống xã hội và công việc hằng ngày, người môn đệ Chúa Kitô được mời gọi trở thành muối và ánh sáng bằng chính sự liêm chính, tận tụy và tinh thần trách nhiệm. Làm việc không chỉ vì đồng lương hay danh vọng trần thế, mà làm với tất cả tâm tình của một người quản gia trung tín đang làm việc trước tôn nhan Thiên Chúa. Sự trung thực trong gian khó, sự công bằng trong giao dịch, lòng bác ái trong cách ứng xử với đồng nghiệp, cấp trên và cấp dưới chính là những cách thế cụ thể để biến môi trường lao động thành nơi Nước Chúa hiển trị. Đừng bao giờ nghĩ rằng những việc làm nhỏ bé tầm thường hằng ngày không có giá trị cứu độ. Trước mặt Thiên Chúa, không có việc gì là nhỏ nếu nó được thực hiện với tình yêu lớn lao. Một nụ cười chân thành dành cho người đang buồn phiền, một sự giúp đỡ âm thầm không cần báo đáp, một thái độ nhẫn nhịn trước sự bất công… tất cả đều là những bông hoa thơm ngát dâng lên Ngài, là minh chứng cho thấy chúng ta đang tích cực làm sinh lợi cho nén bạc ân sủng.
Hơn thế nữa, sứ mạng làm sinh lợi cho Nước Chúa còn gắn liền với việc loan báo Tin Mừng bằng chính đời sống chứng tá. Giáo Hội không lớn lên nhờ những chiến dịch rầm rộ hay những lý thuyết siêu việt, nhưng lớn lên từ sức hút của tình yêu hy sinh và lòng nhiệt thành tông đồ của từng người tín hữu. Khi người ta nhìn thấy cách sống của chúng ta, thấy niềm hy vọng chan chứa ngay giữa những đau khổ, thấy sự bình an thẳm sâu giữa những giông bão cuộc đời, họ sẽ nhận ra rằng Thiên Chúa đang hiện diện và hoạt động nơi chúng ta. Đó là thứ ngôn ngữ mạnh mẽ nhất, thuyết phục nhất để đánh thức những tâm hồn đang ngủ quên, dẫn đưa họ về với nguồn mạch ơn cứu độ. Sợ hãi trước việc loan báo Tin Mừng, sợ bị chê cười hay kỳ thị vì đạo chính là biểu hiện của việc bọc khăn cất kỹ nén bạc đức tin. Đã đến lúc chúng ta cần can đảm bước ra khỏi vùng an toàn của sự ích kỷ cá nhân, vứt bỏ chiếc khăn che đậy sự hèn nhát để dấn thân trọn vẹn cho sứ mạng cao cả mà Thầy Chí Thánh đã trao phó.
Nhìn ngắm cuộc đời của các thánh nhân trong lịch sử Giáo Hội, chúng ta thấy rõ biết bao con người đã quảng đại nhân lên gấp bội những nén bạc Chúa ban. Có những vị thánh đã dùng trí tuệ để bảo vệ và diễn tả đức tin, có những vị thánh đã hiến dâng tuổi xuân và sức khỏe để chăm sóc người bệnh tật, có những vị thánh đã đổ máu đào để làm chứng cho tình yêu tuyệt đối dành cho Thiên Chúa. Họ không phải là những siêu nhân không biết sợ hãi, mà cũng là những con người bằng xương bằng thịt với đầy rẫy sự yếu đuối và giới hạn. Nhưng điểm khác biệt lớn nhất giữa họ và người đầy tớ lười biếng trong dụ ngôn chính là lòng tin tưởng tuyệt đối vào ơn trợ giúp của Thiên Chúa và tinh thần dám liều lĩnh vì Tin Mừng. Họ không giữ lại điều gì cho riêng mình, mà sẵn sàng dâng hiến trọn vẹn cuộc đời như một nén hương thơm ngát bay lên trước ngai tòa Thiên Chúa.
Mỗi chúng ta hôm nay cũng được mời gọi bước vào con đường quảng đại ấy. Thời gian trôi qua không bao giờ quay trở lại, tuổi trẻ rồi sẽ qua đi, sức lực rồi sẽ mai một, và sẽ đến một ngày chúng ta phải đứng trước mặt vị Chủ Tối Cao để trình dâng tài khoản cuộc đời mình. Câu hỏi quan trọng nhất không phải là chúng ta đã tích lũy được bao nhiêu tài sản vật chất cho bản thân, đã đạt được những chức tusy vinh quang nào trên trần thế, mà là chúng ta đã làm cho nén bạc ân sủng của Thiên Chúa sinh sôi nảy nở ra sao cho anh chị em mình và cho vinh quang của Ngài. Khi ngày ấy đến, ước gì chúng ta không phải cúi đầu hổ thẹn vì sự lười biếng, nhút nhát hay ích kỷ của mình, nhưng được nghe những lời ngọt ngào và đầy khích lệ từ miệng Người Chủ nhân hậu: “Hỡi đầy tớ tài giỏi và trung tín, hãy vào hưởng niềm vui của chủ ngươi.”
Xin Chúa ban cho mỗi người chúng ta ơn đổi mới tâm hồn, ơn can đảm và lòng nhiệt thành thiêng liêng để chúng ta biết trân trọng từng phút giây của cuộc sống hiện tại. Xin dập tắt trong chúng ta sự sợ hãi vụn vặt và thói quen lười biếng ì trệ, để thay vào đó là một trái tim luôn bừng cháy ngọn lửa yêu thương, sẵn sàng dấn thân phục vụ và làm sinh lợi tối đa những nén bạc ân sủng mà Chúa đã trao ban. Xin cho cuộc đời của mỗi người chúng ta thực sự trở thành một khúc ca cảm tạ dâng lên Thiên Chúa, một nhịp cầu nối kết tình người, và là một chứng tá rạng ngời về lòng trung tín giữa một thế giới đang rất cần ánh sáng và ơn cứu độ của Ngài. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
HÃY LO LÀM ĂN SINH LỢI CHO TỚI KHI TÔI ĐẾN
Kính thưa quý ông bà và anh chị em rất thân mến trong Đức Giêsu Kitô,
Hành trình đức tin của mỗi Kitô hữu không bao giờ là một chuỗi ngày đứng yên, một sự thụ động hay một thái độ buông xuôi phó mặc cho dòng đời đưa đẩy. Trái lại, Tin Mừng hằng năm, hằng ngày, và đặc biệt qua dụ ngôn những nén bạc mà Chúa Giêsu trao phó cho các đầy tớ trước khi Ngài trẩy đi phương xa, luôn vang lên như một tiếng còi thức tỉnh mạnh mẽ, đánh động tận sâu thẳm tâm can của những ai đang mang danh là môn đệ của Ngài. Hình ảnh người quý tộc trao cho các tôi tớ mười nén bạc và ân cần căn dặn: “Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến”, không chỉ đơn thuần là một câu chuyện kinh tế mang tính dụ ngôn ngụ ngôn ẩn dụ, mà đó chính là bản Hiến chương về trách nhiệm nhân sinh, là sứ mạng thiêng liêng cao cả mà Thiên Chúa đã ký thác vào đôi bàn tay, khối óc và cõi lòng của mỗi chúng ta trong thời gian tại thế này.
Thời gian con người đang sống giữa trần gian không phải là một khoảng trống vô định để thả trôi theo những toan tính tầm thường hay những lười biếng thiêng liêng. Khoảng thời gian ấy chính là thời hạn của ân sủng, là khoảng không gian mà Thiên Chúa mở ra để thử thách lòng trung tín, sự khôn ngoan và lòng nhiệt thành của con người. Người quý tộc trong dụ ngôn đã đi xa, vắng bóng trong một thời gian dài, và sự vắng mặt đó tạo nên một không gian tự do đích thực cho các tôi tớ. Trong không gian tự do ấy, mỗi người bộc lộ trọn vẹn bản chất thật của mình: có người biết trân trọng ơn ban, chủ động dấn thân, không quản ngại khó khăn để khai phá tiềm năng và làm cho gia tài của chủ nhân ngày càng sinh hoa kết trái; nhưng ngược lại, cũng có kẻ vì sự lười biếng, nhát gan hoặc lòng oán hận ngầm đã chọn cách chôn giấu nén bạc xuống lòng đất sâu, sống một cuộc đời vô tích sự, chờ đợi thời gian trôi qua trong sự vô trách nhiệm. Nhìn vào bức tranh muôn màu của cuộc sống nhân thế hôm nay, chúng ta dễ dàng nhận ra hình ảnh của những hạng người ấy hiện diện ngay trong lòng Hội Thánh và xã hội. Thiên Chúa không bao giờ đòi hỏi chúng ta những điều vượt quá sức lực hay khả năng mà Ngài đã ban phát, nhưng Ngài quyết liệt đòi hỏi chúng ta phải biết sinh lợi những gì đã nhận lãnh. Nén bạc ở đây tượng trưng cho tất cả những gì thuộc về ơn huệ Chúa ban: từ sự sống tự nhiên, sức khỏe, trí tuệ, tài năng nghệ thuật, chuyên môn, cho đến những ơn huệ siêu nhiên vô giá như đức tin, đức cậy, đức mến, Lời Chúa, các Bí tích và nhất là ơn cứu độ chan chứa mà Đức Giêsu Kitô đã đổ máu ra để tậu lấy cho nhân loại. Tất cả đều là vốn liếng ban không, là quà tặng nhưng không từ lòng thương xót hải hà của Đấng Tối Cao. Vấn đề cốt lõi đặt ra cho mỗi người chúng ta không phải là việc chúng ta nhận được bao nhiêu nén – có thể là năm, là hai, hay chỉ là một – mà là thái độ của chúng ta đối với món quà ấy như thế nào. Một cuộc đời Kitô hữu chân chính là một cuộc đời không ngừng vận động, không ngừng biến đổi và thăng hoa thế giới xung quanh bằng chính tình yêu và ân sủng nhận được từ Thiên Chúa. Khi chúng ta dấn thân phục vụ anh chị em đồng loại bằng tất cả sự chân thành, khi chúng ta kiên nhẫn giáo dục con cái trong nền tảng đạo đức, khi chúng ta đem ơn an ủi sẻ chia cho những mảnh đời bất hạnh, khi chúng ta dùng tri thức và sức lao động chính trực để xây dựng một xã hội công bằng và bác ái, đó chính là lúc chúng ta đang làm cho nén bạc của Chúa sinh sôi nảy nở gấp bội. Sự sinh lợi này không quy hướng về danh vọng hão huyền hay lợi lộc ích kỷ cá nhân, nhưng quy hướng về vinh quang của Thiên Chúa và sự mưu ích cho phần rỗi của muôn người.
Thế nhưng, bi kịch lớn nhất của con người thường bắt nguồn từ sự lười biếng và thái độ dửng dưng trước những ơn huệ lớn lao. Trong dụ ngôn, tên đầy tớ lãnh một nén bạc đã chọn con đường an toàn theo quan điểm sai lầm của hắn: hắn gói nén bạc lại trong chiếc khăn, đem chôn giấu dưới lòng đất và tự biện minh cho sự vô tích sự của mình bằng những lời lẽ oán trách chủ nhân khắc nghiệt, đòi cái không gửi và gặt cái không gieo. Thái độ này phản chiếu một tâm lý rất phổ biến trong đời sống đạo đức của nhiều Kitô hữu thời đại hôm nay. Đó là tâm lý an phận thủ thường, giữ đạo theo kiểu “sống để dạ chết mang đi”, chỉ biết lo giữ mình khỏi phạm tội trọng mà quên mất sứ mạng phải làm chứng nhân và làm cho Tin Mừng thấm nhuận vào các thực tại trần thế. Họ sợ hãi rủi ro, sợ hãi những thách đố của việc dấn thân, sợ bị thiệt thòi khi phải hy sinh thời gian, tiền bạc hay công sức cho tha nhân và cho sứ mạng chung của Giáo Hội. Họ nghĩ rằng cứ giữ nguyên vẹn những gì mình có, không mất mát, không hư hao là đã chu toàn bổn phận. Nhưng sự bảo thủ thiêng liêng đó thực chất là một hình thức tự sát tinh thần chậm chạp. Trong quy luật của ơn thánh và sự sống, không có chỗ cho trạng thái đứng yên; ngừng tiến bước đồng nghĩa với việc thụt lùi, và không làm cho sinh lợi tức là đang làm cho hao mòn, lụi tàn. Khi con người khép kín trái tim mình lại, từ chối chia sẻ những nén bạc tài năng và tình yêu thương mà Thiên Chúa trao ban, thì chính những ơn huệ ấy cũng dần bị mai một, khô cạn và cuối cùng mất sạch sức sống nội tại. Sự phán xét của người chủ đối với tên đầy tớ lười biếng thật nghiêm khắc nhưng hoàn toàn công minh: “Hỡi đầy tớ tồi tệ! Ta cứ lời miệng ngươi mà xử ngươi… Hãy lấy lại nén bạc nó giữ mà đưa cho người đã có mười nén”. Câu nói này mở ra một quy luật nhân quả thiêng liêng vô cùng sâu sắc: ai đã biết sử dụng ơn Chúa ban một cách quảng đại và trung tín, người đó sẽ được ban thêm dồi dào, không những về mặt thiêng liêng mà còn trong mọi chiều kích của đời sống; trái lại, kẻ nào sống ích kỷ, chôn vùi ơn huệ, thì ngay cả cái tưởng như mình đang có cũng sẽ bị tước đoạt đi. Sự nghèo nàn về đức tin, sự khô cạn trong đời sống cầu nguyện và sự trống rỗng của một cõi lòng không có tình yêu chính là hậu quả nhãn tiền của một lối sống khép kín, chối bỏ trách nhiệm làm ăn sinh lợi cho Nước Trời.
Hơn thế nữa, bối cảnh của dụ ngôn còn đặt để chúng ta đối diện với một thực tại rộng lớn hơn về chiều kích xã hội và lịch sử của ơn gọi Kitô giáo. Đức Giêsu kể dụ ngôn này khi Ngài đang trên đường tiến về Giêrusalem, nơi Ngài sẽ chịu khổ nạn, chịu chết và phục sinh để hoàn tất chương trình cứu chuộc của Chúa Cha. Dân chúng lúc bấy giờ đang nuôi dưỡng những ảo tưởng chính trị cạn cợt rằng Triều Đại Thiên Chúa sẽ xuất hiện ngay lập tức theo kiểu một vương trần thế lừng lẫy, đánh đuổi ngoại bang và đưa họ lên nắm quyền báu. Nhưng Chúa Giêsu muốn đập tan ảo tưởng ấy bằng cách chỉ ra con đường thật sự của Nước Trời: đó là con đường của sự thử thách, của lòng trung tín trong những việc nhỏ nhặt hằng ngày, và sự kiên nhẫn chờ đợi ngày Chủ nhân trở lại trong vinh quang. Trong khoảng thời gian chờ đợi ấy, Hội Thánh của Ngài – tức là mỗi người chúng ta – phải đối diện với biết bao chống đối từ thế gian. Dụ ngôn đã nhắc đến hình thái kháng cự của đồng bào ông: “Chúng tôi không muốn ông này làm vua chúng tôi”. Sự chối bỏ vương quyền của Chúa Kitô vẫn tiếp tục diễn ra mãnh liệt trong thế giới hôm nay qua phong trào tục hóa, qua sự dửng dưng đối với các giá trị Tin Mừng, qua việc loại trừ Thiên Chúa ra khỏi lề lối sinh hoạt của xã hội hiện đại. Giữa một thế giới đầy dẫy những chống đối, dửng dưng và thù hận ấy, sứ mạng “lo làm ăn sinh lợi” của người Kitô hữu càng trở nên khẩn thiết và đòi hỏi một sự can đảm phi thường. Chúng ta không thể rút lui vào những góc khuất an toàn của sự đạo đức hình thức, cũng không thể đồng lõa với sự bất công hay dửng dưng trước nỗi đau của đồng loại. Đứng trước những thách đố của thời đại, nén bạc đức tin buộc chúng ta phải dấn thân mạnh mẽ hơn, phải biến những thách đố thành cơ hội để làm chứng cho tình yêu và chân lý của Tin Mừng. Sự dấn thân ấy đòi hỏi một sự hoán cải tận căn: từ bỏ cái tôi ích kỷ, vượt qua sự sợ hãi cô độc, để mở rộng đôi tay đón nhận anh chị em và làm cho mọi không gian sống của chúng ta tràn ngập hơi ấm của lòng thương xót.
Để có thể chu toàn sứ mạng “lo làm ăn sinh lợi cho tới khi Chúa đến” một cách trọn vẹn, người môn đệ của Chúa cần phải nuôi dưỡng một đời sống nội tâm sâu xa và một tầm nhìn đức viễn kiến siêu nhiên. Đời sống nội tâm chính là nguồn cội phát sinh mọi hành động ngoại tại có giá trị vĩnh cửu. Nếu chúng ta không gắn kết mật thiết với Chúa Giêsu – Đấng là nguồn mạch mọi ơn huệ qua bí tích, qua lời cầu nguyện hằng ngày và qua việc gẫm suy Lời Chúa – thì mọi nỗ lực con người của chúng ta dù có lớn lao đến đâu cũng chỉ là những cố gắng cạn kiệt, mang tính hình thức và sớm tàn phai trước những giông bão của cuộc đời. Làm ăn sinh lợi trong tinh thần Tin Mừng không giống như cách làm ăn kinh tế trần thế vốn chỉ nhạy bén với lợi nhuận vật chất, sự cạnh tranh khốc liệt hay thủ đoạn hơn thua. Sự sinh lợi của Tin Mừng là sự gia tăng của tình yêu thương, sự lan tỏa của lòng vị tha, sự củng cố của niềm hy vọng và sự nảy nở của các giá trị Tin Mừng trong gia đình, trong cộng đoàn và trong xã hội. Đó là việc biến những đau khổ, thử thách hằng ngày thành cơ hội để luyện tập đức mến, biến những hiểu lầm, bất hòa thành dịp để thực thi lòng tha thứ và hòa giải. Khi một người vợ biết nhẫn nại xây đắp hạnh phúc gia đình bằng sự hy sinh thầm lặng, khi một người chồng biết gác lại cái tôi để vun vén sự hòa hợp, khi một người trẻ biết dùng sức trẻ và tài năng để xoa dịu những bất hạnh của người nghèo khó, và khi một vị mục tử biết tận tụy hy sinh đến cùng vì đoàn chiên mà Thiên Chúa đã trao phó, thì tất cả những con người ấy đang làm cho những nén bạc của Chúa sinh sôi nảy nở gấp trăm, gấp ngàn lần. Họ chính là những người đầy tớ trung tín và khôn ngoan mà Chủ nhân hằng mong đợi.
Ngày Chúa trở lại trong vinh quang để phán xét kẻ sống và kẻ chết là một thực tại tất yếu, một điểm quy chiếu tối hậu cho toàn bộ ý nghĩa của lịch sử nhân loại cũng như của mỗi cuộc đời cá nhân chúng ta. Ngày ấy sẽ đến như kẻ trộm ban đêm, bất ngờ và không báo trước, đặt dấu chấm hết cho thời gian của sự tự do lựa chọn và mở ra thời khắc của sự quy trách nhiệm tối cao. Khi đứng trước tòa phán xét của Thiên Chúa, câu hỏi quan trọng nhất không phải là chúng ta đã tích lũy được bao nhiêu tài sản vật chất, đã đạt được bao nhiêu danh vọng tột đỉnh ở trần gian, hay chúng ta đã hưởng thụ bao nhiêu lạc thú mau qua, mà là: “Ngươi đã làm gì với những nén bạc mà Ta trao phó? Ngươi đã làm ăn sinh lợi được bao nhiêu cho Nước Trời?”. Khoảnh khắc ấy sẽ phân định rõ ràng giữa sự trung tín và sự lười biếng, giữa lòng quảng đại và tính ích kỷ, giữa ánh sáng của tình yêu và bóng tối của sự dửng dưng. Những ai đã quảng đại đáp lại lời mời gọi của Chúa, dấn thân làm việc và làm cho ơn thánh sinh hoa kết trái, sẽ được nghe những lời ngọt ngào đầy hoan lạc từ miệng Chủ nhân: “Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi và trung thành! Vì ngươi đã trung thành trong việc rất nhỏ, ta sẽ đặt ngươi lên cai quản nhiều hơn; hãy vào hưởng niềm vui của chủ ngươi”. Đó phần thưởng đích thực, là hạnh phúc vĩnh cửu mà không một thứ vinh quang trần thế nào có thể sánh ví được. Ngược lại, những kẻ đã phí phạm thời gian, chôn vùi ơn huệ và sống một cuộc đời vô trách nhiệm trước nhu cầu của tha nhân sẽ phải đối diện với sự hối tiếc muộn màng và hình phạt nghiêm khắc vì đã tự chuốc lấy sự hư mất do chính sự cứng cõi của lòng mình.
Do đó, giờ phút hiện tại chính là thời điểm quyết định để chúng ta canh tân đời sống, thanh luyện tâm hồn và sốt sắng thực thi sứ mạng mà Thiên Chúa đã ủy thác. Đừng chờ đợi một thời điểm hoàn hảo nào khác, vì thời điểm đẹp lòng Chúa nhất chính là ngay lúc này, khi chúng ta còn đang hít thở bầu khí sự sống do Ngài ban tặng. Mỗi ngày sống trôi qua là một trang sách mới được viết lên bởi những lựa chọn tự do của chúng ta; mỗi gặp gỡ, mỗi biến cố vui buồn đều là những cơ hội bằng vàng để chúng ta đầu tư vốn liếng ân sủng vào cõi vĩnh hằng. Hãy nhìn lại bản thân mình trong thinh lặng của cõi lòng: Nén bạc tài năng, thời gian, sức khỏe và đức tin của tôi đang được đặt ở đâu? Nó đang được sinh sôi nảy nở từng ngày qua những nghĩa cử bác ái, qua sự dấn thân phục vụ âm thầm, hay nó đang bị gói ghém cẩn thận trong chiếc khăn của sự ích kỷ, lười biếng và sợ hãi? Nếu nhận thấy mình đã bỏ phí nhiều thời gian và ơn huệ, đây chính là lúc để chúng ta sám hối chân thành, đứng lên và bắt đầu lại với một nhiệt huyết mới, một niềm tin sắt đá và một tình yêu nồng nàn hơn đối với Thiên Chúa và tha nhân. Xin Chúa Thánh Thần là Đấng soi sáng và canh tân mặt đất, xin Ngài ngự đến sưởi ấm những cõi lòng đang nguội lạnh, đánh thức những tâm hồn đang ngủ mê trong sự an phận thỏa thuê, và ban ơn trợ giúp để mỗi người chúng ta luôn giữ được ngọn lửa nhiệt thành, kiên vững bước đi trên con đường trọn lành. Xin cho cuộc đời của mỗi chúng ta thực sự trở thành một khúc ca cảm tạ dâng lên Thiên Chúa qua từng việc làm bác ái, qua từng hy sinh nhỏ bé nhưng chan chứa tình yêu thương, để khi Ngày của Chúa đến, chúng ta hiên ngang, hoan hỉ bước ra đón rước Người với đôi bàn tay đầy ắp những bông hoa trái của công khó và lòng trung tín. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
TRUNG THỰC VÀ SINH LỢI TRONG NHỮNG NÉN BẠC CUỘC ĐỜI
Hành trình trần gian của mỗi con người là một khoảng thời gian hồng ân được Thiên Chúa thương ban, đặt để trong sự quan phòng đầy yêu thương và kỳ diệu của Ngài. Từ ngàn xưa, trước khi tạo dựng vũ trụ và gọi chúng ta vào cõi sống, Đấng Tối Cao đã có sẵn những chương trình tốt đẹp, những dự án cứu độ và những kỳ vọng riêng tư dành cho từng cá vị. Cuộc sống này không phải là một chuỗi ngẫu nhiên của những định mệnh mù quáng, cũng không phải là một cõi hỗn mang vô định nơi con người bị ném vào rồi tự bơi lội trong cô độc, mà là một không gian thiêng liêng – nơi ơn thánh và tự do của con người gặp gỡ nhau, nơi từng nhịp đập của con tim, từng hơi thở của cuộc sống đều mang một ý nghĩa cứu độ sâu xa. Thiên Chúa không bao giờ dựng nên một con người thừa thãi hay vô dụng; trái lại, Ngài ban cho mỗi người chúng ta một gia sản tinh thần phong phú, một vốn liếng độc đáo bao gồm thời gian, sức lực, trí tuệ, tình cảm và những ơn ban tự nhiên cũng như siêu nhiên vô giá.
Nhìn vào thực tế đời sống đức tin, đôi khi chúng ta dễ rơi vào trạng thái dửng dưng, lãng quên hoặc phung phí những nén bạc quý giá mà Chúa đã trao phó. Ta thường có xu hướng so sánh bản thân với người khác, nhìn ngắm những tài năng lớn lao hay những thành công vang dội của tha nhân rồi tự ti, mặc cảm, hoặc ngược lại, tỏ ra kiêu ngạo, tự đắc khi sở hữu những ưu việt trần thế. Thế nhưng, cốt lõi của đời sống Kitô hữu không nằm ở việc chúng ta nhận được nhiều hay ít, lớn hay nhỏ, mà nằm ở thái độ tâm tình và trách nhiệm của chúng ta đối với những gì đang nằm trong tay. Thiên Chúa là người chủ công minh và giàu lòng thương xót, Ngài trao phó cho mỗi người đầy đủ những phương thế cần thiết để chúng ta kiến tạo cuộc đời mình và góp phần xây dựng Nước Trời ngay giữa lòng nhân loại. Vấn đề cốt tử được đặt ra cho mỗi người chúng ta hôm nay không phải là ta đang có gì, nhưng là ta đang làm gì với những gì mình đang có, và ta sẽ trương nở, sinh hoa kết trái ra sao trước tôn nhan thánh thiện của Ngài trong ngày Người trở lại.
Để hiểu thấu đáo về thái độ sống năng động, trung tín và tinh thần sinh lợi trước những ân huệ Chúa ban, chúng ta hãy cùng nhau chiêm ngắm lại hình ảnh người quý tộc trong Tin Mừng, người đã đi trẩy phương xa lãnh nhận vương quyền và trước khi đi, đã gọi các tôi tớ lại để trao cho mỗi người những nén bạc với một sứ mạng rõ ràng và đầy thách đố: “Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến”. Hình ảnh này không chỉ mang tính chất minh họa của một câu chuyện dụ ngôn lịch sử, mà còn là chiếc gương phản chiếu sống động căn tính, ơn gọi và bổn phận của chính mỗi người chúng ta trong hiện tại. Những nén bạc ấy chính là biểu tượng cho tất cả những gì thuộc về Thiên Chúa nhưng được cất giữ, ủy thác và trao vào đôi tay mỏng dòn của con người. Đó là ơn gọi làm người, ơn gọi làm con Chúa, là kho tàng Lời Chúa, là các Bí tích thánh thiện, là những tài năng nghệ thuật, trí tuệ, là khả năng yêu thương, tha thứ, cảm thông và phục vụ tha nhân. Tất cả đều là vốn liếng từ trời cao rót xuống, đòi hỏi con người không được phép chôn vùi trong sự lười biếng, ích kỷ hay sợ hãi, mà phải mạnh dạn đầu tư, dấn thân và làm cho sinh sôi nảy nở gấp bội.
Thế giới hôm nay đang vận hành theo những chuẩn mực thực dụng, hưởng thụ và ích kỷ, nơi con người dễ dàng bị cuốn vào vòng xoáy của danh vọng, tiền tài, địa vị và những ham muốn tầm thường. Trong bối cảnh ấy, dụ ngôn về những nén bạc vang lên như một tiếng còi thức tỉnh mạnh mẽ, đánh động tâm hồn những ai đang ngủ quên trong sự an phận thủ thường hoặc đang lãng phí tuổi xuân, khả năng và ơn nghĩa Chúa ban vào những giá trị mau qua, chóng tàn. Sự lười biếng thiêng liêng không chỉ là việc nằm dài không làm gì cả, mà đôi khi nó ẩn núp dưới vỏ bọc của sự bận rộn trần gian, của việc mải miết mưu sinh lo cho cái tôi cá nhân mà hoàn toàn quên mất chiều kích vĩnh cửu và sứ mạng loan báo Tin Mừng. Khi một Kitô hữu sống khép kín, chỉ lo giữ đạo theo hình thức lề thói, không dám dấn thân làm chứng cho sự thật, không dám đem tình yêu thương, sự sẻ chia và lòng bác ái để xoa dịu những nỗi đau của anh chị em đồng loại, thì người đó cũng đang lặp lại sai lầm của người tôi tớ giấu nén bạc trong chiếc khăn vải và chôn vùi dưới lòng đất lạnh lẽo.
Thiên Chúa là Đấng vô cùng khôn ngoan và quảng đại, Ngài không đòi hỏi chúng ta những điều vượt quá sức lực hay khả năng mà Ngài đã ban phát. Ngài không đặt để chúng ta vào những chuẩn mực đồng hóa, bắt mọi người phải gặt hái những kết quả giống nhau, nhưng Ngài tôn trọng nét độc đáo của từng cá nhân và chỉ đòi hỏi lòng trung tín, sự nỗ lực hết mình. Sự khác biệt giữa người tôi tớ trung tín sinh lợi mười nén bạc, người sinh lợi năm nén, và kẻ giấu nén bạc không nằm ở sự thiên vị của người chủ, mà nằm ở tự do và thái độ dấn thân của chính người tôi tớ. Hai người đầu đã không ngần ngại đối mặt với thách đố, đã dám mạo hiểm, dám xả thân và đặt trọn niềm tin vào người chủ để rồi biến những gì nhỏ bé thành những thành quả lớn lao. Trái lại, kẻ lười biếng lại nhìn người chủ qua lăng kính méo mó của sự sợ hãi, nghi kỵ và oán trách, cho rằng chủ là người khắc nghiệt, gặt cái không gieo và thu cái không vãi. Chính sự lệch lạc trong nhận thức ấy đã dẫn đến hành động sai lầm: gói ghém nén bạc lại và cất giấu đi để rồi cuối cùng phải đối diện với sự phán xét nghiêm khắc và mất sạch những gì mình đang có.
Bài học rút ra cho đời sống thiêng liêng của chúng ta thật rõ ràng và thấm thía. Để có thể sinh lợi những nén bạc cuộc đời, bước đầu tiên và quan trọng nhất là chúng ta phải có một cái nhìn đúng đắn về Thiên Chúa và về chính bản thân mình. Thiên Chúa không phải là một ông chủ cai trị hà khắc, luôn rình mò lỗi lầm để trừng phạt, mà Ngài là Người Cha nhân hậu, Đấng luôn mong mỏi nhìn thấy con cái mình trưởng thành, hạnh phúc và phát triển tối đa những tiềm năng mà Ngài đã phú bẩm. Nhận thức được điều này, chúng ta sẽ bước đi trong tự do của con cái Chúa, không hành động vì sợ hãi hình phạt hay chuộc lỗi một cách vụ hình thức, mà hành động vì tình yêu mến, vì lòng biết ơn sâu xa trước muôn ơn lành đã nhận lãnh. Khi yêu mến, con người sẽ không bao giờ cảm thấy mệt mỏi, không bao giờ thấy việc phục vụ Chúa và tha nhân là gánh nặng, mà trái lại, đó là niềm vui, là lẽ sống và là con đường duy nhất để thể hiện phẩm giá cao quý của mình.
Bên cạnh đó, việc sinh lợi những nén bạc cuộc đời còn đòi hỏi sự kiên nhẫn, bền đỗ và lòng can đảm vượt qua những nghịch cảnh, thử thách của hoàn cảnh sống hằng ngày. Cuộc đời không phải lúc nào cũng trải đầy hoa hồng; có những lúc chúng ta gặp phải thất bại, hiểu lầm, bị từ chối hoặc cảm thấy cô đơn trong hành trình làm chứng cho nhân đức và Tin Mừng. Chính trong những thời khắc đen tối ấy, đức tin của chúng ta được tôi luyện và thanh tẩy. Thay vì nản lòng buông xuôi, viện cớ hoàn cảnh khó khăn để chôn vùi khả năng, một Kitô hữu khôn ngoan sẽ biết cậy dựa vào ơn Chúa, biết khiêm tốn lắng nghe tiếng nói của Thánh Thần để tìm ra những con đường mới, những phương thế thích hợp nhằm tiếp tục gieo vãi tình yêu thương và sự bác ái. Mỗi một cử chỉ nhỏ bé được thực hiện với tình yêu lớn lao – một lời thăm hỏi ủi an người bệnh tật, một chén nước lạnh ban cho kẻ khát, một sự tha thiết cầu nguyện cho những mảnh đời bất hạnh, hay sự tận tụy trong công việc gia đình, xã hội – đều là những bông hoa thơm ngát góp phần làm gia tăng giá trị của nén bạc mà Chúa trao ban.
Một chiều kích không thể thiếu trong việc làm sinh lợi gia sản của Chúa chính là tinh thần hiệp thông và liên đới với cộng đoàn hội thánh cũng như xã hội nhân loại. Chúng ta không sống cô lập như những hòn đảo hoang vớ vẩn, mà được mời gọi trở thành những chi thể sống động trong Thân Thể Mầu Nhiệm của Đức Kitô. Tài năng và ơn ban của người này bổ túc cho sự thiếu thốn của người kia, tạo nên một bản hòa ca phong phú và tuyệt vời tôn vinh danh Chúa. Khi chúng ta biết đem khả năng của mình ra để phục vụ tha nhân mà không màng danh lợi ích kỷ, không tranh chấp tị hiềm, thì chính lúc đó nén bạc trong tay chúng ta không những không vơi đi mà lại càng được nhân lên gấp bội. Quy luật của tình yêu nước trời thật kỳ diệu: Càng cho đi, chúng ta càng nhận lại; càng mở rộng trái tim để đón nhận và trao ban, cuộc sống của chúng ta càng trở nên phong phú, chan chứa niềm vui và ơn thánh.
Nhìn lại lịch sử cứu độ cũng như đời sống của các thánh nhân qua các thời đại, chúng ta thấy rõ biết bao tấm gương sáng ngời về những con người biết dùng nén bạc cuộc đời để sinh hoa kết trái cho Nước Trời. Từ Mẹ Têrêsa Calcutta với những bàn tay nhỏ bé chăm sóc những người hấp hối bên lề đường phố, cho đến các vị tử đạo kiên trung không tiếc mạng sống vì danh Chúa, hay những người tín hữu âm thầm sống trọn vẹn ơn gọi gia đình, lao động chân chính mỗi ngày – tất cả đều là những chứng nhân hùng hồn cho thấy rằng Tin Mừng của Chúa Giêsu không phải là những lý thuyết trừu tượng, mà là một sức sống mãnh liệt đang biến đổi trần gian từ bên trong. Họ đã không giữ lại gì cho riêng mình, nhưng đã trao hiến trọn vẹn bản thân như một của lễ thơm tho dâng lên Thiên Chúa qua việc phục vụ anh chị em đồng loại.
Đứng trước thềm tương lai với bao biến động, lo âu và hy vọng, mỗi người chúng ta được mời gọi hãy thắp lên ngọn lửa nhiệt huyết của đức tin, củng cố niềm cậy trông và thực thi lòng mến thiết tha. Hãy tự hỏi chính mình: Những nén bạc thời gian, sức khỏe, trí tuệ và ân huệ mà Chúa trao cho tôi đang được đặt để ở đâu? Có đang bị chôn vùi trong lớp bụi của sự lười biếng, ích kỷ và những toan tính trần tục hay không? Hay đang được đặt vào ngân hàng của tình yêu thương, sự dấn thân và phục vụ tha nhân để sinh hoa kết quả dồi dào? Câu trả lời nằm ở chính những quyết định tự do hằng ngày của chúng ta. Chúa đang kiên nhẫn chờ đợi, không phải để trừng phạt, mà là để trao ban thêm những ân huệ lớn lao hơn nữa cho những ai biết trung tín trong những việc nhỏ nhặt. Ngài hứa rằng: “Phàm ai đã có, thì sẽ được cho thêm; còn ai không có, thì ngay cái nó đang có cũng sẽ bị lấy đi”. Lời khẳng định này vừa là một lời cảnh tỉnh nghiêm khắc, vừa là một lời hứa đầy khích lệ, mời gọi chúng ta hãy khôn ngoan nắm bắt từng giây phút hiện tại để đầu tư cho cõi vĩnh hằng.
Nguyện xin Thiên Chúa là Cha nhân từ, qua lời chuyển cầu của Đức Trinh Nữ Maria và các thánh, ban xuống trên mỗi người chúng ta tràn đầy ơn thánh thần, để tâm hồn chúng ta luôn rộng mở trước những ơn huệ của Ngài. Xin ban cho chúng ta can đảm từ bỏ lối sống ích kỷ, hèn nhát, biết đứng dậy khỏi những vũng lầy của sự lười biếng thiêng liêng để bước đi mạnh mẽ trên con đường phục vụ. Xin cho mỗi lời nói, việc làm và từng nhịp đập của con tim chúng ta đều trở thành những nén bạc được đầu tư khôn ngoan, làm rạng rỡ vinh quang Chúa và mưu ích cho phần rỗi của muôn người. Để khi ngày kết thúc cuộc đời trần thế này, chúng ta được nghe tiếng ngọt ngào và đầy lòng ái tuệ của Chủ tể càn khôn: “Hỡi đầy tớ tài giỏi và trung tín, hãy vào mà hưởng niềm vui của chủ ngươi”.
Lm. Anmai, CSsR
PHẦN TRƯỞNG THÀNH TRONG ĐỨC TIN VÀ LÒNG TRUNG KIÊN TRONG THỜI ĐẠI MỚI
Kính thưa cộng đoàn phụng vụ, quý ông bà và anh chị em thân mến,
Bước vào những tuần lễ cuối cùng của năm phụng vụ, Giáo hội hướng cái nhìn cánh chung của chúng ta về cõi vĩnh hằng, về ngày Đức Giêsu Kitô quang lâm để phán xét kẻ sống và kẻ chết, cũng như để kiện toàn vương quốc tình yêu của Ngài. Tâm tình của phụng vụ Lời Chúa trong giai đoạn này không mang sắc thái của sự sợ hãi, hoang mang trước những biến động của thời cuộc, nhưng là lời mời gọi canh tân nội tâm, tỉnh thức và tinh tuyền trong đời sống chứng tá. Kho tàng đức tin mà chúng ta lãnh nhận không phải là một món quà tĩnh tại, cất giấu an toàn trong chiếc hộp của sự thỏa mãn cá nhân, mà là một nén bạc sống động, đòi hỏi sự đầu tư, sinh hoa kết trái và làm rạng danh chủ nhân qua từng nhịp đập của cuộc đời thường nhật.
Nhìn lại bối cảnh lịch sử cứu độ và thực tại xã hội hôm nay, con người thường dễ rơi vào cảm giác chông chênh, lãng quên hoặc thỏa hiệp. Sự tiến bộ khoa học kỹ thuật, những tiện nghi vật chất hào nhoáng dễ làm cho tâm hồn con người trở nên chai đá, khép kín trước tha nhân và vô cảm trước ơn gọi siêu nhiên. Đức tin đôi khi bị thu hẹp thành những thói quen tôn giáo hình thức, thiếu vắng sức sống nội tâm và ngọn lửa nhiệt thành tông đồ. Chính trong bối cảnh ấy, dụ ngôn về những nén bạc vang lên như một tiếng còi đánh thức lương tâm, mời gọi mỗi người Kitô hữu nhìn ngắm lại sứ mạng lịch sử mà Thiên Chúa đã trao phó cho cuộc đời mình, đồng thời đối diện với sự thật về cách chúng ta đang quản lý kho tàng ân sủng cao quý ấy.
Để hiểu sâu sắc về ý nghĩa của việc sinh lời các nén bạc đức tin, trước hết chúng ta cần nhìn nhận bản chất của ơn gọi làm con Chúa. Thiên Chúa không tạo dựng con người để rồi bỏ mặc họ bơ vơ trong cõi đời ô trọc này, nhưng Ngài ban ơn thánh, ban tài năng, thời gian, trí tuệ và tình thương. Mỗi người nhận được những phần khác nhau tùy theo khả năng, nhưng không một ai là kẻ tay trắng trước mặt Thiên Chúa. Sự khác biệt về số lượng nén bạc không nói lên sự bất công của Đấng Tạo Hóa, mà phản ánh sự phong phú vô biên của hồng ân Thiên Chúa, đồng thời đặt ra trách nhiệm tương xứng cho từng cá nhân. Một nén bạc hay năm nén bạc đều có giá trị vô giá, vì chúng là biểu hiện của lòng tin tưởng mà Chủ nhân đã đặt để nơi người đầy tớ.
Tuy nhiên, thái độ của con người đối với các nén bạc ấy thường chia thành những ngã rẽ khác nhau. Phía bên này là những con người năng động, quảng đại, dấn thân. Họ là những người ý thức rằng thời gian trôi qua không bao giờ trở lại, và mỗi cơ hội sống là một cơ hội để yêu thương, để tha thứ, để xây dựng nền văn minh của sự sống và tình bác ái. Họ không ngần ngại đối diện với rủi ro, thử thách hay những hiểu lầm của thế gian để đem Tin Mừng cắm rễ sâu vào lòng xã hội. Sự sinh hoa kết trái của họ không đến từ sức mạnh tự thân, nhưng phát xuất từ lòng cậy trông tuyệt đối vào ơn Chúa trợ giúp, biết cộng tác với ơn thánh để biến những thực tại trần thế trở nên thấm đượm tinh thần Phúc Âm.
Ngược lại với thái độ quảng đại ấy là hình ảnh của người đầy tớ giữ một nén bạc. Điểm đáng chú ý trong dụ ngôn không phải là anh ta đã lãng phí nén bạc vào những cuộc ăn chơi trác táng, không phải anh ta đã tiêu xài hoang phí cho những mục đích xấu xa, mà là anh ta đã chôn giấu nó. Sự chôn giấu ấy tượng trưng cho sự trì trệ, lười biếng thiêng liêng, và trên hết là sự méo mó trong nhận thức về Thiên Chúa. Anh ta gọi chủ mình là kẻ khắc nghiệt, gặt chỗ không gieo, thu nơi không vãi. Sự sợ hãi tiêu cực này đã làm tê liệt mọi khả năng hành động, biến một cuộc đời đáng lẽ phải trổ sinh hoa trái thành một bãi đất hoang vu, cằn cỗi.
Trong đời sống đức tin hiện đại, thái độ “chôn giấu nén bạc” rất dễ ngấm ngầm biểu hiện qua lối sống đạo hình thức, an toàn và ích kỷ. Có những người cho rằng mình giữ đạo chu đáo là đủ: không giết người, không trộm cắp, giữ đủ các ngày lễ buộc, thế là yên tâm phần rỗi. Họ đóng cửa tâm hồn trước những nhu cầu của anh chị em đồng loại, dửng dưng trước những nỗi thống khổ của người nghèo đói, bất công xã hội và sự suy đồi luân lý xung quanh. Họ giữ đức tin cho riêng mình như một thứ của cải độc quyền, không dám chia sẻ niềm vui Tin Mừng cho những ai chưa nhận biết Chúa, sợ hãi trước những dấn thân đòi hỏi sự hy sinh, từ bỏ. Đó chính là sự phản bội lại lòng tin cậy của Thiên Chúa, bởi vì đức tin không được thực thi qua bác ái và dấn thân sẽ trở thành một đức tin chết ngạt trong sự ích kỷ.
Chủ nhân trở về và cuộc phán xét diễn ra không phải để trừng phạt theo cảm tính, mà là để minh định giá trị của sự trung tín. Những người đầy tớ sinh lời được khen thưởng vì họ đã dám mạo hiểm vì tình yêu, đã dùng chính cuộc đời mình để làm cho hồng ân Thiên Chúa lớn lên. Phần thưởng dành cho họ không phải là một sự nghỉ ngơi nhàn rỗi, nhưng là việc được bước vào niềm vui của chủ nhân và được trao phó những trách nhiệm lớn lao hơn. Điều này dạy chúng ta một chân lý nền tảng: phần thưởng của đời sống thiêng liêng chính là sự viên mãn trong tình hiệp thông với Thiên Chúa, nơi con người đạt tới đỉnh cao của sự sống đích thực khi biết quảng đại trao hiến chính mình.
Ngược lại, kẻ giấu nén bạc bị tước đoạt ngay cả cái mà anh ta đang có, và bị ném vào nơi tối tăm bên ngoài. Lời trách cứ “hỡi đầy tớ ác độc và lười biếng” là một hồi chuông cảnh tỉnh nghiêm khắc cho bất kỳ ai đang sống trong sự u mê, lãng phí thời gian và hồng ân Chúa ban. Sự lười biếng thiêng liêng không phải là sự không làm gì cả theo nghĩa đen, mà là sự từ chối không chịu yêu thương, từ chối không chịu bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân để phục vụ tha nhân và làm vinh danh Thiên Chúa.
Nhìn sâu hơn vào sứ điệp của Lời Chúa, chúng ta được mời gọi xét mình về những nén bạc mà Thiên Chúa đã trao cho mỗi người chúng ta hôm nay. Đó là khả năng suy nghĩ, trí tuệ để phân định phải quấy; đó là trái tim biết rung cảm trước nỗi đau của người khác; đó là những mối quan hệ gia đình, xã hội và giáo xứ nơi chúng ta được mời gọi làm chứng nhân cho tình yêu; đó là thời gian quý giá của cuộc đời ngắn ngủi này. Chúng ta đang sử dụng những nén bạc ấy như thế nào? Chúng ta đang làm cho chúng sinh sôi nảy nở hay đang chôn vùi chúng trong sự dửng dưng, toan tính thiệt hơn và chủ nghĩa cá nhân ích kỷ?
Để làm cho các nén bạc đức tin sinh hoa kết trái, trước hết chúng ta cần nuôi dưỡng đời sống cầu nguyện sâu xa. Một người không thể chia sẻ tình yêu nếu bản thân họ khô cạn nguồn mạch tình yêu. Cầu nguyện không chỉ là đọc những kinh nguyện bằng môi miệng, mà là cuộc gặp gỡ thân mật, lắng nghe và để cho Lời Chúa biến đổi tâm can. Chính trong sự thinh lặng kết hợp với Chúa, chúng ta nhận ra ý muốn của Ngài đối với cuộc đời mình, nhận ra những lĩnh vực nào trong gia đình, trong cộng đoàn, trong xã hội đang cần đến sự hiện diện và bàn tay xoa dịu của chúng ta.
Thứ hai, việc sinh lời các nén bạc đòi hỏi lòng can đảm và tinh thần dấn thân không mệt mỏi. Xã hội hôm nay tràn ngập những thách đố: sự tục hóa lan rộng, chủ nghĩa duy vật thực dụng làm mờ nhạt các giá trị luân lý, sự chia rẽ và hận thù đe dọa hòa bình nhân loại. Giữa dòng đời ấy, người Kitô hữu không thể chọn thái độ buông xuôi, ẩn mình trong những góc khuất an toàn. Chúng ta được mời gọi trở nên muối cho đời và ánh sáng cho trần gian. Ánh sáng của đời sống lương thiện, của sự thật, của lòng bao dung và sự tha thứ phải được thắp lên qua từng hành động nhỏ nhặt nhất trong công việc hàng ngày, trong cách cư xử với vợ chồng, con cái, đồng nghiệp và những người chung quanh.
Đặc biệt, lòng bác ái hành động chính là thước đo trung thực nhất của sự sinh hoa kết trái thiêng liêng. Chúa Giêsu đã đồng hóa chính Ngài với những kẻ bé mọn nhất: đói cho ăn, khát cho uống, trần trụi cho mặc, tù đày thăm viếng. Mỗi khi chúng ta mở rộng vòng tay đón nhận một người cô thế cô thân, mỗi khi chúng ta nhẫn nại lắng nghe một người đang đau khổ, mỗi khi chúng ta âm thầm hy sinh quyền lợi riêng để đem lại hòa thuận và công lý, chính là lúc chúng ta đang làm cho nén bạc của Thiên Chúa sinh lời gấp bội. Tình yêu Kitô giáo không phải là những ý tưởng cao siêu trên giấy tờ, mà là đôi chân sẵn sàng bước đi đến với vùng ngoại biên của sự đau khổ, là đôi bàn tay sẵn sàng chia sẻ tấm bánh tình thương cho người thiếu thốn.
Cộng đoàn phụng vụ thân mến,
Hành trình trần thế của chúng ta là một cuộc hành trình hướng về vĩnh hằng, nhưng chất lượng của cõi vĩnh hằng lại được quyết định bởi cách chúng ta sống từng khoảnh khắc của hiện tại. Thiên Chúa kiên nhẫn chờ đợi sự hồi tâm và nỗ lực của mỗi chúng ta. Ngài không đòi hỏi những thành tựu vĩ đại vượt quá sức lực, nhưng Ngài đòi hỏi sự thành tâm, trung tín và quảng đại trong những việc nhỏ nhặt nhất. “Đã trung tín trong việc nhỏ, sẽ được đặt lên làm việc lớn.” Đó là lời hứa chắc chắn của Đấng Tối Cao dành cho những ai biết dùng trọn cuộc đời mình để phụng sự Ngài và mưu ích cho anh chị em đồng loại.
Xin ơn Chúa Thánh Thần soi sáng và thánh hóa tâm hồn chúng ta, để mỗi người biết dứt khoát từ bỏ lối sống dửng dưng, lười biếng và ích kỷ. Xin cho ngọn lửa đức tin trong chúng ta luôn bừng cháy nhiệt huyết yêu thương, biết biến mỗi ngày sống thành một cơ hội trổ sinh hoa trái nhân đức, để khi Chủ nhân trở lại, chúng ta được hân hoan nghe lời khen thưởng: “Hỡi đầy tớ tài giỏi và trung tín, hãy vào mà hưởng niềm vui của chủ ngươi.”
Lm. Anmai, CSsR
TRUNG TÍN VÀ QUẢNG ĐẠI TRONG SỨ MẠNG CHỜ ĐÓN NGÀI QUY LÂM
Hành trình đức tin của người Kitô hữu trong trần gian không phải là một chuỗi ngày sống thụ động, dửng dưng hay chờ đợi mòn mỏi trong sự vô định, nhưng là một tiến trình năng động của tình yêu, sự dấn thân và trách nhiệm. Khi bước đi trong cõi thế, con người thường dễ rơi vào cảm thức sai lầm về thời gian và lịch sử, hoặc là quá bi quan trước những thử thách bủa vây, hoặc là chủ quan tưởng rằng Nước Thiên Chúa sẽ hiện đến ngay theo ý muốn trần thế của mình, với những vinh quang chính trị hay quyền lực phàm trần. Chính trong bối cảnh tâm lý và tinh thần ấy của dân chúng xưa tại cận kề thành Giê-ru-sa-lem, Đức Giê-su đã cất tiếng kể dụ ngôn về người quý tộc trẩy đi phương xa lãnh nhận vương quyền và trao cho các tôi tớ những nén bạc để làm ăn sinh lợi. Dụ ngôn này không chỉ mang giá trị lịch sử đối với thính giả đồng thời với Chúa Giê-su, mà còn vang vọng mạnh mẽ, đánh thức tâm hồn mỗi người chúng ta trong thời đại hôm nay, nhắc nhở chúng ta về bản chất đích thực của ơn gọi, sự khôn ngoan trong cách sử dụng những nén bạc Chúa ban, và thái độ tỉnh thức trước ngày Người quang lâm.
Nhìn lại bối cảnh Tin Mừng theo thánh Luca phác họa, dân chúng đang đi theo Đức Giê-su với một niềm háo hức xen lẫn sự hiểu lầm sâu sắc về bản chất của Nước Trời. Họ nghĩ rằng Triều Đại Thiên Chúa sắp xuất hiện trong giây lát, rằng vương quyền của Đấng Mêsia sẽ sớm được thiết lập hiển trị theo kiểu phàm nhân, lật đổ mọi ách thống trị ngoại bang và đem lại vinh quang chính trị trước mắt. Đức Giê-su, với sự khôn ngoan và cái nhìn thấu suốt cõi lòng, đã mượn hình ảnh quen thuộc của thời đại – việc một vị quý tộc phải lên đường sang phương xa, diện kiến triều đình ngoại bang để được chuẩn nhận vương quyền trước khi chính thức cai trị – để đính chính lại tư tưởng lệch lạc ấy. Ngài muốn dạy cho các môn đệ và đoàn dân rằng: Nước Thiên Chúa không đến ngay lập tức theo thời biểu tự phát của con người, và con đường đi tới vinh quang không phải là sự chiếm đoạt quyền lực, mà là con đường thập giá, là khoảng thời gian thử thách đòi hỏi sự dấn thân, trung tín và chịu trách nhiệm.
Khoảng thời gian vị quý tộc vắng mặt chính là thời gian của Hội Thánh hiện tại, là quãng đời dương thế của mỗi Kitô hữu chúng ta hôm nay. Trong khoảng thời gian ấy, Thiên Chúa không để chúng ta ngồi không chờ đợi trong sự nhàn rỗi, ngột ngạt, mà Người trao phó cho mỗi người một gia tài quý giá. Hình ảnh “mười nén bạc” trao cho mười người tôi tớ mang một ý nghĩa thần học sâu sắc. Nén bạc ở đây không chỉ đại diện cho tiền tài hay của cải vật chất tầm thường, mà là biểu tượng toàn diện cho mọi ân huệ mà Thiên Chúa ban phát cho con người trong cuộc đời này: đó là sự sống tự nhiên, là ơn gọi làm con Chúa qua Bí tích Thánh Tẩy, là thời gian quí báu trôi qua từng giây phút, là những tài năng tự nhiên, trí tuệ, tình cảm, sức khỏe, và trên hết là kho tàng Lời Chúa cùng các Bí tích cứu độ. Mỗi người chúng ta, không ngoại trừ một ai, đều đã nhận được ít hay nhiều những nén bạc ấy từ lòng nhân hậu vô biên của Thiên Chúa. Người trao phó với một sứ mạng rõ ràng và dứt khoát: “Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến.”
Sứ mạng “làm ăn sinh lợi” ấy đặt ra cho người tín hữu một thách đố lớn lao về sự năng động của đức tin. Đức tin không phải là một bảo vật cất giấu kín đáo trong tủ kính an toàn, cũng không phải là một tấm vé đảm bảo chắc chắn vào Nước Trời mà không cần phải hao tâm tổn sức. Đức tin đích thực là một sức sống nội tâm đòi hỏi phải được thể hiện qua hành động cụ thể, qua sự dấn thân phục vụ anh chị em và xây dựng xã hội theo tinh thần Tin Mừng. Người tôi tớ thứ nhất và thứ hai trong dụ ngôn là hình ảnh tiêu biểu cho những con người biết trân trọng ân huệ Chúa ban. Họ không sợ hãi rủi ro, không chần chừ do dự, nhưng đã đem hết khả năng, trí tuệ và lòng nhiệt thành để lao động, để làm cho nén bạc ban đầu sinh sôi nảy nở gấp bội. Khi ông chủ trở về và đòi tính sổ, sự thành công của họ không làm cho họ kiêu ngạo, nhưng trở thành minh chứng hùng hồn cho lòng trung tín. Phần thưởng dành cho họ thật lớn lao: không chỉ là lời khen ngợi “khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi”, mà còn là quyền cai trị trên những thành lớn hơn. Điều này hé mở cho chúng ta một chân lý tuyệt diệu trong chương trình của Thiên Chúa: ai trung tín trong những việc nhỏ nhặt, âm thầm của đời sống thường ngày, người đó sẽ được trao phó những trách nhiệm cao cả hơn trong Vương Quốc vĩnh cửu của Ngài.
Ngược lại với hình ảnh đầy nhiệt huyết và trung tín ấy, thái độ của người tôi tớ giữ nén bạc rồi đem giấu kín trong chiếc khăn vải lại phản chiếu một thực trạng đau buồn thường xảy ra trong đời sống đạo của nhiều người chúng ta. Tại sao người tôi tớ này lại chọn cách hành xử như vậy? Khi đối diện với ông chủ, anh ta ngụy biện bằng những lời lẽ đầy trách cứ và sợ hãi: “Thưa ngài, đây là nén bạc của ngài, tôi đã bọc lại trong khăn mà giữ kỹ. Vì tôi sợ ngài, ngài là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo.” Đằng sau tấm khăn vải bọc kỹ lưỡng ấy là tâm lý của sự lười biếng, sự sợ hãi trách nhiệm, và tệ hại hơn cả là sự hiểu sai lệch hoàn toàn về khuôn mặt nhân hậu của Thiên Chúa. Anh ta nhìn Thiên Chúa qua lăng kính của sự cay nghiệt, khắt khe, nên anh ta chọn giải pháp an toàn nhất theo ý nghĩ phàm nhân: không làm gì cả để khỏi sai lầm, không dấn thân để khỏi chịu tổn thất, giữ nguyên trạng những gì mình có để khi chủ về thì trả lại y nguyên.
Nhưng trong tương quan với Thiên Chúa, sự không hành động chính là một tội lỗi, sự dửng dưng trước ơn huệ Chúa ban chính là sự bất trung. Ông chủ đã bác bỏ mọi lời ngụy biện quanh co của anh ta bằng chính lý lẽ của anh ta: “Hỡi đầy tớ xấu xa! Ta cứ lời miệng ngươi mà xử ngươi. Ngươi đã biết ta là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo, thế sao ngươi không gửi bạc của ta vào ngân hàng? Có vậy, khi ta đến, ta mới rút ra được cả vốn lẫn lời chứ!” Hình phạt dành cho sự lười biếng và khép kín ấy thật nghiêm khắc: nén bạc bị tước lấy và trao lại cho người đã có mười nén. Bài học rút ra ở đây thật mạnh mẽ: trong đời sống tâm linh, không có chỗ cho trạng thái đứng yên. Ai không tiến bước là thụt lùi; ai không làm cho ơn Chúa sinh hoa kết quả thì ơn ấy sẽ dần mai một và mất đi. Năng lực yêu thương, nếu không được thực thi, sẽ khô cạn; lòng tin, nếu không được thể hiện qua việc bác ái, sẽ chết dần mòn trong sự ích kỷ cá nhân.
Bên cạnh câu chuyện về những nén bạc, dụ ngôn còn mở rộng chiều kích sang một khía cạnh mang tính xã hội và lịch sử cánh chung vô cùng quan trọng: thái độ của đồng bào chống đối vị quý tộc. “Nhưng đồng bào ông ghét ông, nên họ cử một phái đoàn đến sau ông để nói rằng: ‘Chúng tôi không muốn ông này làm vua chúng tôi’.” Hình ảnh này phản ánh thái độ cứng lòng, khước từ quyền tối thượng của Thiên Chúa diễn ra xuyên suốt lịch sử cứu độ và đặc biệt rõ nét trong cuộc đời trần thế của Đức Giê-su. Con người thời đại hôm nay cũng lắm khi lặp lại thái độ của những kẻ chống đối ấy. Giữa một thế giới tục hóa, nơi người ta muốn gạt bỏ Thiên Chúa ra khỏi lề lối sinh hoạt xã hội, nơi con người tự tôn vinh cái tôi làm trung tâm và khước từ mọi luật lệ luân lý đạo đức phát xuất từ Đấng Tạo Hóa, tiếng nói từ chối vương quyền của Chúa vẫn vang lên qua những hành vi bất công, ích kỷ, hận thù và loại trừ tha nhân. Phán quyết cuối cùng của vị vua đối với những kẻ thù địch – những kẻ không muốn ngài cai trị trên họ – diễn tả sự công minh tuyệt đối của Thiên Chúa vào ngày tận thế, khi lịch sử nhân loại được thanh luyện hoàn toàn khỏi sự dữ và tội lỗi.
Đào sâu hơn nữa vào đời sống Kitô hữu hằng ngày, chúng ta thấy mình đang ở đâu trong dụ ngôn này? Mỗi chúng ta đều đang nắm giữ trong tay những nén bạc được trao ban qua những hoàn cảnh cụ thể của cuộc sống gia đình, giáo xứ và xã hội. Trong gia đình, nén bạc đó là tình yêu thương chung thủy giữa vợ chồng, là trách nhiệm dưỡng dục con cái nên người, là sự hiếu thảo của phận làm con. Trong đời sống giáo xứ, nén bạc đó là sự nhiệt thành tham gia các sinh hoạt cộng đoàn, là tinh thần bác ái giúp đỡ những mảnh đời đau khổ, neo đơn, là lời cầu nguyện âm thầm dâng lên Chúa mỗi ngày. Trong môi trường xã hội công ăn việc làm, nén bạc đó là sự trung thực trong lao động, là lòng dũng cảm bảo vệ công lý và sự thật, là sự tử tế đối với những đồng nghiệp chung quanh.
Thế nhưng, biết bao lần chúng ta đã gói ghém những nén bạc ấy vào chiếc khăn của sự ích kỷ và bận rộn tầm thường. Chúng ta thường tự nhủ rằng mình quá nghèo nàn, quá nhỏ bé hoặc quá bận rộn để có thể làm được điều gì lớn lao cho Chúa và tha nhân. Chúng ta viện cớ hoàn cảnh khó khăn, tuổi tác cao, hoặc thiếu thốn tài năng để khước từ những lời mời gọi phục vụ, để dửng dưng trước những nỗi đau của anh chị em đồng loại đang quằn quại ngay bên cạnh. Chúng ta giữ gìn đức tin cho riêng mình theo kiểu “đạo ai nấy giữ”, sống khép kín trong vùng an toàn của bản thân mà không màng tới việc làm cho Tin Mừng lan tỏa đến những vùng ngoại biên của cuộc sống. Sự dửng dưng lạnh lùng ấy chính là hình ảnh thu nhỏ của người tôi tớ biếng nhác giấu nén bạc xuống đất. Chúa không đòi hỏi chúng ta phải làm những chuyện vĩ đại vượt quá sức mình, nhưng Ngài đòi hỏi sự trung thành tuyệt đối trong những khả năng khiêm tốn mà Ngài đã rộng ban. Một lời thăm hỏi ân cần dành cho người bệnh tật, một cử chỉ sẻ chia tấm bánh cho kẻ đói nghèo, một lời cầu nguyện chân thành cho người lầm lạc, hay đơn giản là chu toàn bổn phận hằng ngày với tinh thần bác ái siêu nhiên – tất cả những điều tưởng chừng nhỏ bé ấy lại chính là những đồng tiền làm sinh lợi cho kho tàng Nước Trời.
Hơn thế nữa, bài học từ dụ ngôn còn mời gọi chúng ta thanh luyện hình ảnh về Thiên Chúa trong tâm hồn mình. Thiên Chúa không phải là một ông chủ khắc nghiệt, đa nghi, chỉ rình mò lỗi lầm để trừng phạt con người như cách nghĩ sai lầm của người tôi tớ lười biếng. Ngài là Người Cha nhân hậu, Đấng tin tưởng trao phó gia tài của mình cho những tạo vật mỏng dòn, yếu đuối, và mong chờ chúng ta cộng tác vào công trình sáng tạo và cứu chuộc của Ngài bằng tất cả sự tự do và tình yêu mến. Sự khắt khe mà anh ta cảm nhận thực ra chỉ là sự phóng chiếu từ cõi lòng ích kỷ, khép kín và thiếu tình yêu của chính anh ta. Khi một người sống trong sự ích kỷ, họ nhìn đâu cũng thấy sự đe dọa, phán xét và lạnh lùng; ngược lại, khi tâm hồn được ánh sáng tình yêu của Chúa soi rọi, người ta sẽ nhìn thấy mọi biến cố và ơn huệ trong đời như những cơ hội tuyệt vời để quảng đại đáp lại tình thương của Ngài.
Tiến bước lên Giê-ru-sa-lem cùng với Đức Giê-su sau khi Người kết thúc dụ ngôn này, chúng ta được mời gọi bước vào mầu nhiệm Vượt Qua của Ngài với một tâm thế hoàn toàn mới. Hành trình lên thánh đô không còn là hành trình của những ảo tưởng chính trị hay tham vọng phàm trần, mà là hành trình của sự tự hiến trọn vẹn trên thập giá để minh chứng cho tình yêu cùng cực của Thiên Chúa đối với nhân loại. Trên con đường ấy, mỗi Kitô hữu được mời gọi vác thập giá mình hằng ngày, thanh tẩy những toan tính vị kỷ, và hân hoan đem những nén bạc cuộc đời ra đầu tư cho tình yêu thương và sự phục vụ. Thời gian trôi đi không bao giờ trở lại, và ngày chủ nhân trở lại tính sổ với các đầy tớ là một thực tế chắc chắn sẽ xảy ra, dù chúng ta không biết trước ngày giờ nào. Sự tỉnh thức đích thực không phải là sự sợ hãi tê liệt, mà là sự hăng say làm việc trong tinh thần trách nhiệm và tín thác.
Khi nhìn ngắm lại quãng đường đã qua và hướng về tương lai với niềm hy vọng Kitô giáo, chúng ta hãy tự hỏi lòng mình: Những nén bạc Chúa ban cho tôi đang nằm ở đâu? Chúng đang được đầu tư sinh lợi trong thị trường tình yêu của bác ái và phục vụ, hay đang bị chôn vùi dưới lớp đất dày của sự lười biếng, dửng dưng và sợ hãi? Câu trả lời không nằm ở tương lai xa xôi, mà nằm ngay trong những quyết định cụ thể của từng ngày sống hiện tại. Mỗi lời nói dịu dàng, mỗi hành động tha thứ, mỗi sự hy sinh âm thầm vì ích chung, mỗi giờ phút cầu nguyện sốt sắng đều là những viên gạch quý giá xây đắp nên vương quốc của sự sống và tình thương ngay giữa lòng trần thế này.
Nguyện xin ơn thánh của Chúa Thánh Thần tuôn đổ tràn ngập trên tâm hồn mỗi người chúng ta, để ánh sáng Tin Mừng soi rọi những góc khuất tối tăm của sự lười biếng và ích kỷ trong lòng. Xin cho chúng ta ơn can đảm để phá bỏ chiếc khăn vải bọc kỹ những nén bạc tài năng, thời gian và ân sủng, đem ra giao lưu, cống hiến cho cuộc đời bằng tất cả lòng quảng đại và nhiệt huyết tuổi trẻ thiêng liêng. Để rồi, khi ngày chủ nhân vinh hiển quang lâm và cất tiếng gọi chúng ta ra trình diện, mỗi người chúng ta đều có thể dõng dạc và hân hoan dâng lên Ngài những hoa trái ngọt ngào của đời sống trung tín, xứng đáng được nghe lời khen ngợi dịu hiền từ miệng Người: “Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi và trung thành! Hãy vào hưởng niềm vui của chủ ngươi.”
Lm. Anmai, CSsR
NÉN BẠC CUỘC ĐỜI VÀ SỨ MẠNG SINH HOA KẾT QUẢ GIỮA LÒNG THỜI GIAN
Hành trình đức tin của người Kitô hữu chưa bao giờ là một con đường bằng phẳng của sự thụ động hay ngẫu nhiên, nhưng là một chuỗi những dấn thân không ngừng nghỉ trong tình yêu và trách nhiệm. Khi bước đi trên mặt đất này, mỗi con người không đơn thuần hiện hữu như một vị khách qua đường vô danh, mà được mời gọi bước vào một chương trình cứu độ vĩ đại, nơi Thiên Chúa – Đấng Tối Cao và là Chủ tể trời đất – đã tin tưởng trao phó cho từng người những nén bạc vô giá. Những nén bạc ấy không chỉ biểu trưng cho của cải vật chất hay tài năng thiên phú tri thức, mà chính là sự sống, là thời gian, là hồng ân đức tin, cùng với biết bao cơ hội để yêu thương và phục vụ. Thế nhưng, trong thực tế đời sống thường ngày, thái độ của con người trước những nén bạc ấy lại vô cùng đa dạng, đôi khi đầy mâu thuẫn và trăn biết bao nỗi ưu tư. Có những tâm hồn biết trân trọng từng phút giây để vun trồng, làm cho ơn Chúa trổ sinh hoa trái ngập tràn; nhưng ngược lại, cũng có biết bao kẻ vì sợ hãi, lười biếng hay ích kỷ mà đem chôn vùi những nén bạc đó vào lớp bụi của sự vô tâm, biến cuộc đời thành một khoảng không vô định, khô cằn và trống rỗng.
Dụ ngôn về những nén bạc trong Tin Mừng theo thánh Luca mà Giáo hội đưa ra cho chúng ta suy ngắm trong phụng vụ hôm nay mở ra trước mắt tâm trí chúng ta một bức tranh thật sống động về cuộc gặp gỡ chung thẩm, đồng thời chất vấn mạnh mẽ lương tâm của mỗi người. Đức Giêsu kể lại dụ ngôn này trong bối cảnh Người đang tiến lên Giê-ru-salem, nơi cái chết và sự phục sinh đang chờ đón Người, và nơi mà đám đông vẫn còn đang nuôi dưỡng những ảo tưởng trần tục về một vương quyền chính trị sắp xuất hiện. Người muốn đả thông tư tưởng của họ, muốn định hướng lại cái nhìn đức tin của họ từ những chờ đợi mang tính cách mạng trần thế sang một thực tại thiêng liêng đòi hỏi sự dấn thân, cộng tác và trách nhiệm cá vị. Hình ảnh người quý tộc trẩy đi phương xa lãnh nhận vương quyền rồi trở về chính là hình ảnh tiên báo về chính Đức Kitô – Đấng chịu chết, phục sinh, lên trời ngự bên hữu Đức Chúa Cha, và sẽ quang lâm trong vinh quang để phán xét kẻ sống và kẻ chết. Trước khi đi xa, ông gọi mười người tôi tớ đến, phát cho mỗi người một nén bạc và ân cần căn dặn: “Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến”.
Mệnh lệnh ấy vang lên như một tiếng gọi khẩn thiết đánh thức mọi tâm hồn đang ngủ quên trong sự an toàn giả tạo. Nén bạc được trao không phải là món quà để cất giấu làm của riêng, cũng chẳng phải là thứ tài sản để trưng bày cho đẹp mắt, mà là một nguồn vốn sống động đòi hỏi phải có sự lao nhọc, mồ hôi, trí tuệ và cả lòng can đảm để đầu tư. Trong tương quan giữa Thiên Chúa và con người, Thiên Chúa luôn là Đấng đi bước trước trong tình thương vô biên. Ngài không đòi hỏi chúng ta phải tự mình tạo ra nguồn vốn, bởi vì tất cả những gì chúng ta có – từ hơi thở, nhịp đập con tim, trí khôn, ý chí cho đến hoàn cảnh sống gia đình, xã hội – đều là ân huệ phát xuất từ lòng xót thương hải hà của Ngài. Tuy nhiên, điều kỳ diệu và cũng là phẩm giá cao cả nhất mà Thiên Chúa ban cho con người chính là sự tự do. Ngài không ép buộc chúng ta phải sinh hoa kết quả theo một khuôn mẫu cứng nhắc, nhưng Ngài trao phó quyền tự chủ và trách nhiệm để chúng ta tự do đáp lại tình yêu ấy bằng chính nỗ lực và sự quảng đại của bản thân.
Khi nhìn sâu vào thực tế của đời sống gia đình và xã hội hôm nay, chúng ta dễ dàng nhận ra hình ảnh của những nén bạc ấy đang hiện diện xung quanh chúng ta qua từng biến cố nhỏ bé nhất. Trong gia đình, nén bạc chính là ơn gọi hôn nhân, là vai trò làm cha, làm mẹ, làm con cái, là những giây phút sum vầy bên bữa cơm tối, hay là những thử thách cam go đòi hỏi sự hy sinh thầm lặng. Làm thế nào để những nén bạc ấy sinh lợi? Đó chính là việc biết dùng tình yêu thương để xoa dịu những bất hòa, biết dùng sự kiên nhẫn để lắng nghe và thấu hiểu nhau, biết dành thời gian để cùng nhau cầu nguyện và giáo dục con cái trong nền tảng đạo đức. Một người cha biết hy sinh mồ hôi nước mắt để nuôi con cái nên người, một người mẹ biết nhẫn nhục gánh vác gia đình bằng niềm cậy trông nơi Chúa, một người con biết hiếu thảo và vâng lời… tất cả những thái độ đó chính là những bông hoa trái tuyệt vời làm sinh lợi cho nén bạc mà Thiên Chúa đã trao gửi vào tay họ.
Thế nhưng, bi kịch của con người đôi khi lại nằm ở thái độ của người tôi tớ thứ ba trong dụ ngôn. Thay vì đem vốn đi đầu tư, anh ta lại lấy khăn bọc kín nén bạc và cất giấu đi một cách kỹ lưỡng. Lý do anh ta đưa ra để biện hộ cho hành động của mình nghe có vẻ rất hợp lý nhưng thực chất lại che giấu một tâm hồn đầy sợ hãi, ích kỷ và cay đắng: “Thưa ngài, nén bạc của ngài đây, tôi đã bọc khăn giữ kỹ. Tôi sợ ngài, vì ngài là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo”. Hình ảnh bọc khăn giữ kỹ nén bạc là biểu hiện của một lối sống khép kín, an phận thủ thường, không muốn dấn thân, không dám mạo hiểm vì sợ rủi ro, sợ thất bại, và quan trọng hơn cả là đánh mất lòng tin yêu vào lòng nhân hậu của người chủ. Anh ta nhìn ông chủ của mình không phải bằng con mắt của một đứa con hay một người đầy tớ trung tín với lòng biết ơn sâu xa, mà qua lăng kính của sự nghi kỵ, sợ hãi và xa cách. Anh ta coi ông chủ là một kẻ khắc nghiệt, bóc lột, từ đó tự cho phép mình quyền được sống vô tích sự, buông xuôi và bất tuân.
Trong đời sống đức tin của chúng ta ngày nay, thái độ “bọc khăn giữ kỹ” ấy vẫn đang âm thầm gặm nhấm biết bao tâm hồn và cộng đoàn. Có biết bao Kitô hữu nghĩ rằng mình chỉ cần giữ đạo theo đúng những lề luật tối thiểu: không phạm tội trọng, giữ các ngày lễ buộc là đủ, còn việc dấn thân phục vụ tha nhân, loan báo Tin Mừng hay làm chứng cho tình yêu Chúa giữa đời thì là chuyện của các linh mục, tu sĩ hay những nhà truyền giáo chuyên nghiệp. Họ giữ gìn đức tin của mình như một báu vật cất giấu trong két sắt của tâm hồn, không dám đem ra chia sẻ với ai, không dám mở lòng ra với những mảnh đời đau khổ xung quanh vì sợ phiền phức, sợ tốn kém thời gian, sợ bị hiểu lầm hoặc châm chọc. Họ sợ rằng nếu dấn thân quá nhiều, họ sẽ phải đối diện với những thử thách, hy sinh và từ bỏ. Sự sợ hãi tê liệt ấy biến họ thành những con người thiêng liêng còi cọc, sống ích kỷ chỉ lo cho ơn cứu độ riêng tư của bản thân mà quên mất rằng ơn cứu độ là một hồng ân mang tính cộng đồng, đòi hỏi phải được sẻ chia và nhân lên qua tình bác ái.
Khi ông chủ trở về để tính sổ với các đầy tớ, sự thật được phơi bày một cách rõ ràng và công minh. Những ai đã tận dụng nén bạc để làm sinh lợi đều nhận được những lời khen ngợi nức lòng và những phần thưởng vượt xa trí tưởng tượng: “Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi! Vì anh đã trung thành trong việc rất nhỏ, thì hãy cầm quyền cai trị mười thành”. Thiên Chúa không bao giờ thua kém sự quảng đại của con người. Những nỗ lực nhỏ bé, những giọt mồ hôi âm thầm đổ ra trong tình yêu mến Chúa và tha nhân, dù đôi khi bị thế gian coi thường hay bỏ quên, đều được ghi khắc trọn vẹn trong trái tim nhân hậu của Ngài. Thiên Chúa không đòi hỏi chúng ta những thành công vĩ đại theo tiêu chuẩn trần thế, Ngài không đo lường giá trị của chúng ta bằng số lượng tài sản hay tiếng tăm lẫy lừng, nhưng Ngài nhìn vào sự trung thành trong những việc nhỏ nhặt hằng ngày. Một chén nước lạnh cho kẻ khát vì danh Chúa, một lời thăm hỏi an ủi người cô đơn, một cử chỉ tha thiết dâng lên Thiên Chúa trong giờ phút cầu nguyện âm thầm… tất cả đều là những viên gạch quý giá xây dựng nên kho tàng vĩnh cửu trên trời.
Trái lại, số phận của người tôi tớ giấu nén bạc thật bi đát và đáng sợ. Ông chủ gọi anh ta là “hỡi đầy tớ tồi tệ” và dùng chính những lời lẽ biện minh của anh ta để phán xử anh ta. Nếu anh đã biết chủ là người khắc nghiệt như thế, tại sao anh không gửi bạc vào ngân hàng để ít ra khi chủ về cũng thu được cả vốn lẫn lời? Lời quở trách này vạch trần sự ngụy biện dối trá của một tâm hồn lười biếng. Sự lười biếng thiêng liêng bao giờ cũng tìm cách ngụy trang bằng những lời chê bai, trách móc hoàn cảnh hoặc thậm chí trách móc cả Thiên Chúa. Hậu quả là nén bạc anh đang giữ bị tước lấy và trao cho người đã có mười nén. Quy luật của đời sống thiêng liêng được tóm kết trong một chân lý vô cùng sâu sắc: “Phàm ai đã có, thì sẽ được cho thêm; còn ai không có, thì ngay cái nó đang có cũng sẽ bị lấy đi”. Đây không phải là sự độc đoán hay bất công, mà là một quy luật tự nhiên của sự sống. Bất kỳ khả năng, ơn huệ hay đức tính nào nếu được đem ra sử dụng, thực hành và chia sẻ thì sẽ ngày càng phát triển, lớn mạnh và sinh hoa kết quả phong phú; ngược lại, nếu bị bỏ xó, không dùng đến thì sẽ bị mai một, teo tóp và cuối cùng mất đi hoàn toàn. Một cơ bắp không tập luyện sẽ bị teo lại; một trí tuệ không học hỏi sẽ trở nên mờ thui chột; và một đức tin không được thể hiện qua hành động bác ái, dấn thân sẽ dần chết đi trong sự nguội lạnh.
Nhìn ngắm lại cuộc đời mình dưới ánh sáng của dụ ngôn này, mỗi người chúng ta được mời gọi bước vào một cuộc kiểm điểm nội tâm thật chân thành và sâu sắc. Những nén bạc mà Thiên Chúa giao phó cho tôi hôm nay là gì? Tôi đang sử dụng thời gian của mình ra sao? Phải chăng tôi đang phung phí những năm tháng tuổi trẻ và sức lực vào những điều phù du, vô bổ, mải mê chạy theo những ham muốn vật chất, danh vọng ảo ảnh mà quên mất việc vun trồng đời sống thiêng liêng? Hay tôi đang cất giấu những ơn lành Chúa ban trong chiếc khăn của sự dửng dưng, ích kỷ, sống khép kín trong vỏ ốc của cái tôi ích kỷ mà không hề bận tâm đến những nhu cầu phần xác và phần hồn của anh chị em xung quanh? Thiên Chúa đang kiên nhẫn chờ đợi sự trở về và canh tân của mỗi chúng ta. Ngài không muốn cái chết của kẻ gian ác, nhưng muốn họ hoán cải và được sống. Cơ hội vẫn còn rộng mở khi chúng ta còn đang hít thở bầu khí sự sống này. Mỗi ngày sống mới ban ra là một nén bạc mới, một cơ hội mới để chúng ta bắt đầu lại, để sửa chữa những sai lầm quá khứ và để làm cho tình yêu của Chúa bừng sáng giữa một thế giới đang chìm đắm trong bóng tối của sự vô cảm và hận thù.
Để làm sinh lợi những nén bạc Chúa ban, trước hết chúng ta cần phải có một cái nhìn đúng đắn về Thiên Chúa. Ngài không phải là một ông chủ khắc nghiệt hay một vị quan tòa nghiêm khắc chỉ chực chờ sơ hở để trừng phạt, mà Ngài là Người Cha nhân hậu, Đấng yêu thương chúng ta từ muôn thuở và luôn mong mỏi chúng ta được hạnh phúc viên mãn trong Ngài. Khi ý thức được mình là con cái yêu dấu của một Người Cha vô cùng nhân từ, chúng ta sẽ không còn hành động vì sợ hãi sự trừng phạt, mà được thúc đẩy bởi tình yêu mến và lòng biết ơn sâu xa. Tình yêu chính là động lực mạnh mẽ nhất biến những công việc tầm thường nhất hằng ngày trở thành những hành động cao cả mang giá trị vĩnh cửu. Khi chúng ta rửa một bát chén, quét dọn căn nhà, chăm sóc người bệnh tật, dạy con học bài hay làm việc công sở với tinh thần yêu mến Chúa và phục vụ tha nhân, thì tất cả những việc làm âm thầm đó đều trở thành những nén bạc sinh hoa kết quả gấp bội.
Thứ đến, việc làm sinh lợi nén bạc đòi hỏi sự kiên trì và lòng can đảm vượt qua những giới hạn của bản thân. Con đường theo Chúa không phải lúc nào cũng trải đầy hoa hồng, nhưng thường đi qua những chông gai của sự từ bỏ, hy sinh và vác thánh giá hằng ngày. Sẽ có những lúc chúng ta cảm thấy nản lòng trước những yếu đuối, vấp ngã của bản thân, hay trước sự thờ ơ, chống đối của môi trường xung quanh. Chính trong những thời khắc đen tối ấy, chúng ta lại càng phải bám chặt lấy ơn Chúa qua đời sống cầu nguyện thiết thân, qua việc lãnh nhận các bí tích – đặc biệt là Bí tích Hòa Giải và Thánh Thể. Thánh Thể chính là nguồn mạch và đỉnh cao của đời sống Kitô hữu, là tấm bánh trường sinh nuôi dưỡng sức mạnh thiêng liêng để chúng ta dám dấn thân bước đi mỗi ngày. Khi được kết hợp mật thiết với Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể, chúng ta được biến đổi từ những con người nhút nhát, sợ hãi thành những chứng nhân dũng cảm của lòng thương xót, sẵn sàng đem Tin Mừng chia sẻ cho muôn người bằng cả cuộc đời mình.
Hơn thế nữa, tinh thần làm sinh lợi nén bạc còn gắn liền với chiều kích cộng đoàn và sứ mạng loan báo Tin Mừng. Đức tin không phải là một tài sản riêng tư khép kín, mà là một ngọn lửa cần được thắp sáng để soi chiếu cho trần gian. Đức Giêsu đã không giữ ơn cứu độ cho riêng mình, nhưng Người đã đi đến cùng, vượt qua mọi rào cản của định kiến xã hội, đồng bàn với những người tội lỗi, ôm ấp những kẻ bị bỏ rơi để mang lại ơn cứu chuộc cho nhân loại. Noi gương Thầy chí thánh, các môn đệ của Người – trong đó có mỗi chúng ta hôm nay – cũng được mời gọi bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, vượt qua nỗi sợ hãi để dấn thân vào những vùng ngoại biên của cuộc sống, nơi có những anh chị em đang nghèo đói về vật chất, khát khao về tình thương và bơ vơ về đức tin. Khi chúng ta mở rộng đôi tay để sẻ chia cơm bánh, mở rộng trái tim để lắng nghe và cảm thông, mở rộng đôi môi để nói lời tha thứ và an ủi, chính là lúc chúng ta đang làm cho nén bạc của Thiên Chúa sinh lợi gấp mười, gấp trăm lần.
Dụ ngôn khép lại bằng một hình ảnh đầy sức mạnh và nghiêm khắc: “Còn bọn thù địch của tôi kia, những người không muốn tôi làm vua cai trị chúng, thì hãy dẫn chúng lại đây và giết chết trước mặt tôi”. Lời tuyên bố này phản ánh thực tế lịch sử của việc từ chối vương quyền của Đức Giêsu, nhưng đồng thời cũng là một lời cảnh tỉnh nghiêm túc về thái độ chống đối ơn cứu độ. Từ chối vương quyền của tình yêu Thiên Chúa nghĩa là chọn lựa con đường tự hủy diệt, tự tách rời mình ra khỏi nguồn mạch của sự sống và ánh sáng. Thiên Chúa tôn trọng tự do của con người đến mức để cho họ tự chọn lấy số phận của mình, nhưng sự từ chối ấy kéo theo hậu quả mất mát vĩnh viễn. Giữa một thế giới đang có quá nhiều tiếng nói lôi kéo con người xa rời các giá trị luân lý và Tin Mừng, người Kitô hữu lại càng phải xác tín hơn bao giờ hết về căn tính và sứ mạng của mình. Chúng ta không được phép đứng trung lập hay hòa tan vào dòng chảy dửng dưng của xã hội chủ nghĩa vật chất, nhưng phải trở nên những dấu chỉ phản chiếu ánh sáng và tình yêu của Thiên Chúa giữa lòng đời.
Khi suy ngắm về hành trình tiến lên Giê-ru-salem của Đức Giêsu ngay sau khi Người kể dụ ngôn này, chúng ta nhận ra quyết tâm sắt đá và tình yêu vâng phục trọn vẹn của Người đối với ý định của Chúa Cha. Người không chùn bước trước thập giá, không sợ hãi trước những mưu mô hiểm độc của kẻ thù, bởi vì Người biết rằng giờ của Người đã đến, giờ để hoàn tất công trình cứu chuộc nhân loại. Sự kiên định của Đức Giêsu chính là nguồn động lực lớn lao cho các môn đệ trong mọi thời đại. Noi gương Thầy, chúng ta cũng được mời gọi kiên vững bước đi trên con đường ơn gọi của mình, dẫu cho phía trước có biết bao gian nan thử thách, dẫu cho đôi khi chúng ta phải đối mặt với sự hiểu lầm, chế giễu hay bách hại vì danh Chúa.
Giờ đây, khi dừng lại tâm tình trong những phút giây suy niệm lắng đọng này, mỗi người chúng ta hãy tự đặt tay lên trái tim mình và thưa với Chúa bằng tất cả sự chân thành. Lạy Chúa Giêsu, xin tha thứ cho chúng con vì bấy lâu nay chúng con đã sống hững hờ, lười biếng, để cho những nén bạc quý giá mà Chúa trao phó bị bọc kín trong lớp bụi của sự ích kỷ và sợ hãi. Xin mở đôi mắt tâm hồn chúng con để chúng con nhận ra biết bao hồng ân lớn lao mà Chúa đã thương ban qua từng ngày sống, qua gia đình, qua những người thân yêu và qua cả những thử thách cam go của cuộc đời. Xin ban cho chúng con ơn can đảm và lòng quảng đại để biết đem những nén bạc ấy ra đầu tư, làm sinh lợi bằng một đời sống tràn ngập tình yêu thương, sự hy sinh phục vụ và lòng hăng say loan báo Tin Mừng.
Xin cho mỗi gia đình chúng ta trở thành những cộng đồng đức tin sống động, nơi cha mẹ và con cái biết cùng nhau vun trồng những nén bạc yêu thương, cầu nguyện và bác ái, để khi Chủ nhân đời đời trở lại tính sổ, chúng ta không phải hổ thẹn hay run sợ, nhưng được hân hoan bước vào niềm vui vĩnh cửu của Người. Xin hướng dẫn bước chân chúng con luôn đi theo con đường của sự thật và sự sống, để giữa một thế giới đầy biến động và đau thương này, cuộc đời chúng con thực sự trở thành một bản ca ngợi tuyệt vời dâng lên Thiên Chúa, và là nguồn ơn cứu độ cho tất cả những ai chúng con gặp gỡ trên hành trình trần世 này. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
SỐNG TRUNG TÍN VÀ SINH LỢI TRONG ÂN HUỆ CỦA CHÚA
Lịch sử ơn cứu độ của nhân loại từ ngàn xưa cho đến nay luôn được ghi dấu bằng những tương quan kỳ diệu giữa Thiên Chúa Đấng Tạo Hóa đầy lòng thương xót và con người – những tạo vật yếu hít nhưng lại được mời gọi trở nên những người quản lý cho kho tàng vĩnh cửu của Ngài. Khi chi ngắm khung cảnh của đoạn Tin Mừng trong ngày thứ tư tuần XXXIII Thường Niên, qua dụ ngôn về những nén bạc hay những mụt vàng mà người chủ trao phó cho các đầy tớ trước lúc lên đường đi nhận vương quốc và trở về, chúng ta không chỉ dừng lại ở một câu chuyện dụ ngôn mang tính giáo huấn luân lý thông thường, mà còn chạm đến một chân lý sâu xa về ơn gọi làm người, ơn gọi làm con Chúa và thái độ hiện sinh của chúng ta giữa dòng đời tạm bợ này.
Thiên Chúa không bao giờ là một ông chủ khắc nghiệt hay keo kiệt. Ngài là Đấng phú bẩm cho mỗi người chúng ta những nén bạc cuộc đời, những khả năng thiên bẩm, thời gian, sức lực, và trên hết là ơn thánh hóa siêu nhiên qua các Bí tích trong Hội Thánh. Mỗi cá nhân sinh ra trên trần thế này đều mang một nét độc đáo riêng, không ai giống ai, và không một ai bị bỏ quên hay xem nhẹ trong chương trình quan phòng của Ngài. Việc người chủ trao cho các đầy tớ kẻ năm nén, kẻ hai nén, kẻ một nén tùy theo khả năng của mỗi người, diễn tả sự thấu hiểu tuyệt đối của Thiên Chúa đối với giới hạn và tiềm năng của từng tạo vật. Ngài không đòi hỏi người có hai nén phải sinh lợi bằng người có năm nén, nhưng Ngài đòi hỏi ở tất cả mọi người một sự trung tín tuyệt đối, một nỗ lực hết mình để cộng tác vào công trình sáng tạo và cứu độ đang tiếp diễn từng ngày.
Nhìn lại bối cảnh của dụ ngôn, khi đám đông đang hồi hộp lắng nghe vì nghĩ rằng Nước Thiên Chúa sắp xuất hiện ngay lúc ấy tại Giê-ru-salem, Chúa Giêsu đã mượn hình ảnh này để đính chính những quan niệm sai lầm và lệch lạc của họ. Họ có thể đang mong chờ một biến cố hào hùng mang tính chính trị trần thế, nơi quyền lực được bộc lộ bằng gươm giáo và vinh quang trần tục. Thế nhưng, Đức Giêsu lại hướng tầm nhìn của họ về một thực tại thiêng liêng đòi hỏi sự dấn thân, nhẫn nại, hy sinh và tinh thần trách nhiệm. Nước Thiên Chúa không đến như một sự ban phát thụ động cho những kẻ ngồi chờ sung rụng, mà là một hành trình đòi hỏi con người phải lao nhọc, phải mạo hiểm bước ra khỏi vùng an toàn của sự ích kỷ để làm cho những nén bạc ơn thánh được sinh sôi nảy nở.
Trong nhãn quan thiêng liêng ấy, mụt vàng hay nén bạc được trao chính là biểu tượng cho cuộc sống hiện tại của mỗi chúng ta. Cuộc sống này ngắn ngủi, mong manh nhưng lại chứa đựng một giá trị vĩnh cửu vô biên. Thời gian trôi qua không bao giờ quay trở lại, những cơ hội để yêu thương, để tha thứ, để bác ái và để làm chứng cho Tin Mừng chỉ đến một lần trong đời. Người đầy tớ nhận năm nén và người nhận hai nén đại diện cho những tâm hồn quảng đại. Họ hiểu rằng mọi sự họ đang có không thuộc về quyền sở hữu độc tôn của cái tôi, mà là món quà tín nhiệm từ người chủ. Sự hăng say làm việc, sự không quản ngại khó khăn vất vả, và niềm vui khi thấy vốn liếng ngày càng tăng trưởng chính là biểu hiện của một đức tin sống động. Đức tin ấy không nằm trên môi miệng, không dừng lại ở những lời ca tụng suông bên ngoài, nhưng được minh chứng bằng hành động cụ thể, bằng mồ hôi và tâm huyết đổ ra cho sứ mạng chung.
Ngược lại, hình ảnh người đầy tớ lãnh một nén bạc rồi đem chôn giấu kín đáo dưới đất lại phản chiếu một lối sống vô cùng nguy hiểm nhưng lại rất phổ biến trong nhân gian: lối sống dửng dưng, lười biếng, sợ hãi và ích kỷ. Tại sao anh ta lại chôn nén bạc? Lý do anh ta đưa ra trước mặt người chủ khi ngài trở về thật kỳ lạ và đầy ngụy biện: anh ta trách chủ là người khắc nghiệt, gặt chỗ không gieo, thu nơi không vãi. Đó là một cái nhìn bóp méo về bản chất của Thiên Chúa. Khi con người đánh mất mối tương quan tình nghĩa thắm thiết với Thiên Chúa, họ bắt đầu nhìn Ngài qua lăng kính của sự sợ hãi thay vì lòng mến. Họ coi tôn giáo và giới răn là những gánh nặng đè bẹp tự do, là những luật lệ khô cứng giam hãm con người, từ đó họ chọn giải pháp an toàn là thủ thân, không dám dấn thân, không dám mở rộng trái tim để đón nhận rủi ro trong việc bác ái phục vụ.
Sự lười biếng thiêng liêng này không chỉ là sự không làm gì cả về mặt thể lý, mà là sự từ chối tình yêu thương. Anh ta giữ nguyên vẹn nén bạc trả lại cho chủ và nghĩ rằng mình vô tội vì không làm mất đi đâu cả. Nhưng trong cõi đời đời của Thiên Chúa, không làm điều thiện khi có cơ hội, giữ rịt ơn Chúa cho riêng mình, sống khép kín trong cái vỏ ốc ích kỷ cá nhân, thì đã là một sự bất trung to lớn. Nén bạc bị chôn vùi dưới đất cũng chính là tâm hồn bị chôn vùi trong những lo toan trần thế, những tham sân si và sự khô cằn của ơn sủng. Hậu quả thật cay đắng: nén bạc ít ỏi ấy cuối cùng cũng bị tước đoạt và trao cho người đã có nhiều. Quy luật của đời sống thiêng liêng là thế: ai có sẽ được cho thêm và được dư dật, còn ai không có, thì ngay cái đang có cũng sẽ bị lấy đi. Điều này không có nghĩa là Thiên Chúa bất công hay tước đoạt một cách độc đoán, mà là hệ quả tất yếu của một tâm hồn tự cô lập mình khỏi nguồn mạch sự sống. Khi chúng ta không sử dụng các ân huệ Chúa ban, các khả năng ấy sẽ thui chột; khi chúng ta không thực thi lòng bác ái, trái tim chúng ta sẽ chai đá và mất đi khả năng yêu thương.
Điểm mấu chốt mà dụ ngôn muốn nhấn mạnh không nằm ở việc ai kiếm được nhiều hay ít tiền lời xét theo tiêu chuẩn kinh tế trần thế, mà nằm ở câu nói ngợi khen của người chủ dành cho những người trung tín: “Giỏi lắm, hỡi đầy tớ tốt lành và trung thành! Vì ngươi đã trung thành trong việc nhỏ, ta sẽ đặt ngươi lên cai quản việc lớn. Hãy vào hưởng niềm vui của chủ ngươi.” Thiên Chúa đánh giá con người qua sự trung kiên trong từng chi tiết nhỏ nhặt của đời sống hằng ngày. Sự trung tín ấy được thể hiện qua những công việc âm thầm không tên, những hy sinh giấu kín trong gia đình, sự tận tụy trong công việc nghề nghiệp, thái độ nhẫn nhục trước những hiểu lầm, và sự sẵn sàng chìa tay giúp đỡ những mảnh đời bất hạnh xung quanh. Không có việc làm nào là nhỏ bé trước mặt Thiên Chúa nếu nó được thực hiện với tình yêu mến lớn lao. Một chén nước lạnh cho kẻ khát nhân danh Chúa cũng có giá trị đời đời hơn cả những công trình vĩ đại nhưng thiếu vắng hơi ấm tình yêu.
Hơn thế nữa, bước đi theo tinh thần của bài giảng này, chúng ta cần nhận thức rằng cuộc đời của người Kitô hữu là một cuộc lữ hành đức tin hướng về sự phán xét chung cuối cùng, nơi mỗi người chúng ta phải diện đối diện với Đấng Tạo Hóa để trương khai sổ sách cuộc đời mình. Ngày ấy sẽ đến như kẻ trộm ban đêm, không báo trước giờ giấc. Sự chuẩn bị tốt nhất cho ngày đó không phải là sự sợ hãi run rẩy hay trốn tránh trách nhiệm, mà là sống trọn vẹn từng phút giây hiện tại trong ân sủng của Ngài. Mỗi buổi sáng thức dậy là một nén bạc mới được trao vào tay chúng ta. Mỗi buổi tối khép lại là một cơ hội để chúng ta tự vấn xem mình đã làm cho nén bạc ấy sinh hoa kết trái thế nào cho vinh danh Chúa và ích cho các linh hồn.
Chúng ta đang sống trong một thế giới mà chủ nghĩa cá nhân, lòng vị kỷ và sự dửng dưng đang có xu hướng bóp nghẹt những giá trị cao đẹp của Tin Mừng. Con người dễ có khuynh hướng quy mọi sự về lợi ích trước mắt, tìm kiếm sự thoải mái dễ dãi và né tránh thập giá khổ đau. Thế nhưng, chính giữa lòng một thế giới đầy những bóng tối và rạn nứt ấy, sứ mạng của người môn đệ Chúa lại càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Chúng ta được mời gọi trở nên những chứng nhân của niềm hy vọng, những người quản lý khôn ngoan biết dùng tình yêu thương để chữa lành những tổn thương của đồng loại, biết dùng sự tha thiết khiêm nhường để xây dựng hiệp nhất và bình an.
Để làm được điều đó, nguồn năng lượng duy nhất và mạnh mẽ nhất chính là đời sống cầu nguyện sâu xa và sự gắn bó mật thiết với Đức Kitô. Không ai có thể cho cái mình không có. Không ai có thể làm sinh lợi những nén bạc ân thánh nếu bản thân họ khô cằn, xa cách nguồn mạch ơn thánh là chính Thiên Chúa. Cầu nguyện không phải là đọc dăm ba câu kinh qua quýt trên môi miệng, mà là tâm tình phó thác, là sự lắng nghe tiếng Chúa thầm thì trong tâm hồn, là để cho Thần Khí Chúa soi sáng và dẫn dắt từng bước đi nước bước trong đời sống hằng ngày. Chỉ trong sự thinh lặng nội tâm và trong ánh sáng của Lời Chúa, chúng ta mới nhận ra mình đang có những nén bạc nào và đâu là cách thức tốt nhất để đầu tư chúng vào vương quốc tình yêu của Ngài.
Nhìn ngắm Đức Giêsu Kitô – Đấng đã vâng phục cho đến chết và chết trên cây thập giá, chúng ta thấy Ngài chính là Người Đầy Tớ tuyệt hảo của Thiên Chúa Cha. Ngài đã không giữ lại mạng sống mình, đã không chôn giấu tình yêu thương mà Thiên Chúa trao ban, nhưng đã đổ tràn muôn ơn phước, đã hiến trọn thân mình làm giá cứu chuộc muôn người. Nhờ cái chết và sự phục sinh vinh quang của Ngài, chúng ta được tái sinh trong phẩm giá làm con cái Chúa và được trao ban những ơn huệ thiêng liêng phong phú dồi dào. Noi gương Thầy Chí Thánh, mỗi người chúng ta cũng được mời gọi bước đi trên con đường tự hiến ấy. Đừng sợ hãi trước những yếu đuối mỏng giòn của bản thân, cũng đừng chùn bước trước những khó khăn thử thách của hoàn cảnh bên ngoài. Hãy nhớ rằng Thiên Chúa không nhìn xem sức riêng của chúng ta lớn bao nhiêu, nhưng Ngài nhìn xem tấm lòng quảng đại và sự nỗ lực chân thành của chúng ta đối với ơn ban của Ngài.
Ước gì qua những suy tư sâu lắng này, mỗi người chúng ta khi trở về với cuộc sống thường nhật, với gia đình, xứ đạo và môi trường lao động của mình, sẽ mang một tâm thế hoàn toàn mới: tâm thế của một người quản lý tỉnh thức, khôn ngoan và trung tín. Hãy trân trọng từng ngày sống, từng khả năng nhỏ bé mà Chúa đã ban tặng, và dấn thân phục vụ anh chị em đồng loại bằng tất cả nhiệt huyết của trái tim mình. Để rồi khi ngày giờ Chúa gọi chúng ta về trút hơi thở cuối cùng, chúng ta sẽ được nghe những lời ngọt ngào từ ánh mắt yêu thương của Chủ tể càn khôn: “Hỡi đầy tớ tốt lành và trung thành, hãy vào hưởng niềm vui của Chúa ngươi.”
Lm. Anmai, CSsR


















