BẢN TIN GIÁO HỘI CÔNG GIÁO VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Thứ Sáu, ngày 25 tháng 9 năm 2026
Lm. Anmai, CSsR tổng hợp
Kính thưa cộng đoàn, hôm nay sách Giảng Viên nhắc chúng ta rằng dưới bầu trời này, mọi sự đều có thời: có thời để sinh ra, thời để lìa thế; thời để trồng cây, thời để nhổ cây; thời để khóc, thời để cười. Lời ấy nghe như nói về dòng chảy của cả thế giới, nhưng cũng chạm đến những điều rất riêng trong mỗi gia đình. Có người hôm nay vui mừng bước vào một ngôi thánh đường mới. Có người đứng trước phần mộ vị mục tử đã ra đi hai mươi năm. Có trẻ em được nâng đỡ để tiếp tục đến trường; cũng có trẻ em phải rời quê hương trong sợ hãi. Có người lên đường, có người ở lại chờ tin. Giữa những mùa đời khác nhau ấy, Tin Mừng theo thánh Luca thuật lại câu hỏi Đức Giêsu dành cho các môn đệ: “Còn anh em, anh em bảo Thầy là ai?” Thánh Phêrô tuyên xưng Người là Đấng Kitô của Thiên Chúa; rồi chính Đức Giêsu nói với các ông về con đường đau khổ, chịu chết và phục sinh. Người môn đệ không chỉ nhận ra Chúa trong những ngày rạng rỡ, mà còn được mời tin cậy Người khi sự việc chưa sáng tỏ, khi phải kiên nhẫn gieo trồng, lắng nghe và bước qua thập giá. Đọc bản tin hôm nay trong ánh sáng ấy, xin cộng đoàn đừng chỉ đi từ dòng tít này sang dòng tít khác. Xin dành cho mỗi câu chuyện một chút chỗ trong lòng: niềm vui nào cần được chia sẻ, nỗi đau nào cần được lắng nghe, và việc thiện nào đang chờ chính bàn tay chúng ta. Bài đọc và Tin Mừng Thứ Sáu tuần XXV năm chẵn được đăng trên trang Tổng Giáo phận Sài Gòn.
TIN GIÁO HỘI VIỆT NAM
• Hội đồng Giám mục Việt Nam lắng nghe các giáo phận và các ủy ban trong Hội nghị thường niên kỳ II/2026. Tại Tòa Giám mục Thái Bình, các đức cha đã dành phần lớn ngày làm việc thứ ba để nghe chia sẻ từ các giáo phận và các ủy ban trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam, cách riêng các ủy ban về Kinh Thánh, giáo sĩ và chủng sinh, phụng tự, tín lý, giáo dân và truyền thông. Theo bản tin do Ban Thư ký Hội đồng Giám mục công bố ngày 24/9, sau các phần báo cáo, các đức cha dành thời gian thinh lặng cầu nguyện, đối thoại trong Thánh Thần và phân định. Một cuộc họp của các vị mục tử có thể nghe xa đời sống giáo xứ, nhưng những điều được lắng nghe tại đây liên quan trực tiếp đến việc đào tạo người trẻ, cử hành phụng vụ, đồng hành với giáo dân và loan báo Tin Mừng trong hoàn cảnh Việt Nam hôm nay. Xin cộng đoàn cầu nguyện để những thao thức được trình bày không dừng trên giấy, nhưng tìm được đường đi vào đời sống Dân Chúa.
• Các đức cha khởi đầu ngày làm việc bằng thinh lặng trước Thánh Thể. Bản tin Hội đồng Giám mục cho biết ngày làm việc thứ ba bắt đầu bằng những giây phút hiện diện trước Thánh Thể. Ngày làm việc thứ hai cũng được mở đầu trong cầu nguyện và Thánh lễ xin ơn Chúa Thánh Thần. Chi tiết ấy đáng để cộng đoàn dừng lại: trước khi bàn về những việc phải làm, các vị mục tử dành thời gian ở trước Chúa. Trong đời sống gia đình và giáo xứ, ta cũng thường cần một khoảng lặng như thế, nhất là khi có nhiều ý kiến khác nhau và ai cũng đang nóng lòng tìm lời giải. Thinh lặng không tự giải quyết mọi vấn đề, nhưng có thể giúp ta nghe người khác trọn câu và xét lại chính lòng mình trước khi quyết định.
• Giáo phận Thái Bình tạ ơn Chúa trong Năm Thánh kỷ niệm 90 năm thành lập. Chiều 23/9, Thánh lễ mừng Năm Thánh được cử hành trong dịp Hội đồng Giám mục Việt Nam quy tụ tại Thái Bình. Trang thông tin giáo phận cho biết Năm Thánh đánh dấu chặng đường từ năm 1936 đến năm 2026; Hội đồng Giám mục Việt Nam cũng giới thiệu Thánh lễ do Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng chủ sự. Chín mươi năm không chỉ là tuổi của một cơ cấu Giáo hội. Đó còn là thời gian của bao gia đình đã truyền lại kinh nguyện cho con cháu, bao người đã phục vụ trong các giáo xứ, bao vị mục tử và giáo dân đã gieo những hạt giống mà mình không nhất thiết được nhìn thấy lúc trổ bông. Mừng kỷ niệm là biết ơn người đi trước và nhận trách nhiệm gìn giữ đức tin cho người đến sau.
• Nhà thờ Chính tòa Bùi Chu được ấn định khánh thành và cung hiến sáng nay, 25/9. Theo thiệp mời của Giáo phận Bùi Chu, Thánh lễ được lên chương trình vào lúc 9 giờ. Đây là một sự kiện lớn của giáo phận sau nhiều năm chuẩn bị và xây dựng; tuy nhiên, tại thời điểm biên soạn bản tin, chúng tôi chưa dùng lời tường thuật như thể Thánh lễ đã hoàn tất. Trang Giáo phận Bùi Chu nhấn mạnh công trình là kết quả của chuyên môn, công sức, sự đóng góp và lời cầu nguyện của nhiều thành phần Dân Chúa. Giữa ngày mà sách Giảng Viên nói “có thời để phá đổ, thời để xây dựng”, hình ảnh một nhà thờ được dựng lại khiến lòng người có nhiều cảm xúc: nhớ nơi thờ phượng của cha ông, biết ơn những người đã giữ ký ức ấy, và cầu mong ngôi nhà mới sẽ luôn rộng cửa cho việc thờ phượng Chúa cùng sự hiệp thông giữa người với người.
• Bùi Chu nhìn lại hành trình từ nhà thờ cũ đến nhà thờ mới. Theo tư liệu do giáo phận công bố, nhà thờ Chính tòa cũ được xây dựng năm 1885 và đã trở thành một phần ký ức của nhiều thế hệ tín hữu. Sau thời gian dài chịu tác động của khí hậu và tình trạng xuống cấp, giáo phận tiến hành việc tái thiết. Bản giới thiệu nhà thờ cũ và mới cho biết công trình mới được xây trên nền nhà thờ cũ, với nỗ lực giữ những nét hình dáng quen thuộc; những vật liệu và đồ dùng quý còn có thể sử dụng của nhà thờ cũ được dự định dành cho một nhà nguyện khác. Một công trình mới không làm người ta hết nhớ công trình xưa. Nỗi nhớ ấy có thể trở thành lòng biết ơn, để khi bước qua cánh cửa mới, cộng đoàn vẫn nhớ mình đang tiếp nối lời cầu nguyện của những người đã đi trước.
• Giáo phận Bắc Ninh cử hành Thánh lễ giỗ lần thứ 20 Đức cố Giám mục Giuse Maria Nguyễn Quang Tuyến. Tối 24/9 tại nhà thờ Chính tòa Bắc Ninh, cộng đoàn đã quy tụ dâng lễ cầu nguyện cho đức cha cố và các bậc tiền nhân từng phục vụ giáo phận. Theo trang Giáo phận Bắc Ninh, Thánh lễ do cha Tổng Đại diện Phêrô Nguyễn Công Văn chủ tế; sau lễ, cộng đoàn đến bên phần mộ đức cha cố dâng lời cầu nguyện. Bài giảng nhắc đến người gieo giống, đến những bước chân mục vụ hướng về các vùng còn nhiều khó khăn và sự quan tâm của đức cha đối với ơn gọi, giáo lý viên, tông đồ giáo dân. Hai mươi năm là một quãng thời gian đủ dài để nhiều việc thay đổi. Nhưng một hạt giống được gieo bằng cả đời phục vụ vẫn có thể tiếp tục lớn lên nơi những người hôm nay đón nhận sứ mạng.
• Caritas Giáo phận Phú Cường tiếp sức cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn đến trường. Theo bản tin giáo phận, chương trình học bổng được thực hiện tại các giáo hạt, với việc tìm hiểu hoàn cảnh từng em và gia đình để sự trợ giúp đến với những trường hợp cần thiết. Việc học của một trẻ em có thể bị đe dọa bởi những thiếu thốn rất cụ thể: chi phí đầu năm, sách vở, đường đến lớp, gánh nặng trong gia đình. Một khoản học bổng không thay thế được tất cả những điều em cần, nhưng có thể giúp em tiếp tục học và biết rằng có người quan tâm đến tương lai của mình. Khi nhìn một em nhỏ được nâng đỡ đến trường, cộng đoàn được mời nhớ rằng đầu tư cho tuổi thơ là một cách chăm sóc ngày mai ngay từ hôm nay.
• Giáo xứ Phú Long, Giáo phận Phú Cường, trao trách nhiệm cho 24 người phục vụ Thiếu nhi Thánh Thể. Sau thời gian học tập và rèn luyện, 24 tân đội trưởng, dự trưởng và huynh trưởng đã ra mắt, tuyên hứa và nhận khăn theo bản tin của giáo phận. Đằng sau một nghi thức có cả một hành trình đào tạo: học cách cầu nguyện, làm việc với nhau, kiên nhẫn với các em nhỏ và trung thành trong những việc ít ai thấy. Các em thiếu nhi có thể nhớ một buổi sinh hoạt vui, nhưng sẽ còn nhớ lâu hơn một anh chị huynh trưởng biết lắng nghe khi mình buồn, biết sửa lỗi mà không làm mình xấu hổ. Xin cầu nguyện để những người vừa nhận trách nhiệm được nâng đỡ bởi gia đình, giáo xứ và đời sống Thánh Thể.
• Ban Loan Báo Tin Mừng Hạt Tân Sơn Nhì, Tổng Giáo phận Sài Gòn, tiếp tục học hỏi về đời sống chứng tá. Buổi sinh hoạt tại Giáo xứ Tân Phú ngày 21/9 quy tụ 75 thành viên, bắt đầu bằng giờ Chầu Thánh Thể và tiếp tục với việc nhìn lại các hoạt động. Trang Tổng Giáo phận cho biết các thành viên đào sâu chủ đề sống điều mình tin, để lời nói và việc làm đi cùng nhau. Nhóm cũng dự kiến thăm Giáo điểm Chúa Chiên Lành tại Doi Lầu, Cần Giờ, ngày 27/9, với 200 phần quà và một bữa cơm huynh đệ. Chuyến thăm vẫn là kế hoạch sắp tới. Từ giờ cầu nguyện đến việc chuẩn bị bữa cơm, cộng đoàn đang tập trả lời một câu hỏi rất thực tế: Tin Mừng sẽ được nhận ra ra sao nơi cách mình gặp người khác?
• Caritas Hạt Thủ Thiêm tổ chức đêm hội “Cùng Giêsu, vui Trung thu”. Tổng Giáo phận Sài Gòn đăng tin về sinh hoạt này ngày 24/9, trong dịp nhiều gia đình hướng tới ngày vui của thiếu nhi. Một đêm Trung thu có thể đầy ánh đèn và tiếng cười, nhưng niềm vui sâu nhất của một em nhỏ thường là được người lớn dành thời gian và được cùng chơi với bạn bè. Khi tổ chức sinh hoạt cho các em, cộng đoàn còn có dịp để ý đến những trẻ ít được tham gia, những gia đình đang khó khăn và những em cần được đồng hành lâu dài sau khi đêm hội kết thúc. Xin cho niềm vui Trung thu mở rộng tấm lòng người lớn đối với mọi trẻ em.
• Một cây nước uống miễn phí tại Giáo xứ Thanh Đa được nhắc đến như một cử chỉ đón tiếp. Bài viết trên trang Tổng Giáo phận Sài Gòn ngày 24/9 kể về cây nước trong khuôn viên giáo xứ và ý nghĩa của việc phục vụ người ghé qua. Giữa những việc lớn đang diễn ra trong Giáo hội, bản tin này thật nhỏ. Nhưng một người khát không cần một diễn văn dài trước khi nhận ly nước. Họ cần nước. Và qua việc trao nước, họ có thể cảm thấy mình được nhìn thấy. Đôi khi lời mời gọi làm chứng cho Đức Kitô đến với chúng ta dưới hình thức giản dị như vậy: nhận ra một nhu cầu ở ngay trước cửa nhà mình và kiên trì đáp lại.
• Các linh mục và tín hữu Phát Diệm đang nhìn lại di sản giáo phận qua phim tài liệu và tư liệu Năm Thánh. Bên cạnh lịch Thánh lễ 26/9, trang giáo phận giới thiệu nội dung về các dòng tu hiện diện trên địa bàn, lịch sử giáo phận và những chứng tá mục vụ. Đây là một hướng tin khác với tường thuật lễ hội: nó giúp người trẻ biết mình đã nhận đức tin qua những con người và cộng đoàn nào. Một dịp kỷ niệm có thể khơi dậy niềm tự hào; khi được kể cẩn thận và trung thực, nó còn giúp thế hệ sau hiểu trách nhiệm của mình đối với di sản ấy.
• • Giáo phận Phát Diệm hướng tới Thánh lễ tạ ơn 125 năm thành lập vào sáng 26/9. Theo thông báo của giáo phận, Thánh lễ cao điểm được ấn định lúc 8 giờ thứ Bảy, ngày 26/9/2026. Giáo phận đã giới thiệu bộ phim tài liệu Phát Diệm – 125 năm Hồng ân và Sứ mạng, đưa cộng đoàn trở về với những dấu mốc, con người và chứng tích của hành trình từ năm 1901. Đây vừa là dịp tri ân tiền nhân, vừa là lời mời các thế hệ hôm nay tiếp nối việc loan báo Tin Mừng. Khi đọc tin này bên cạnh lễ cung hiến Chính tòa Bùi Chu được ấn định ngày 25/9, ta thấy hai giáo phận láng giềng cùng bước vào những ngày tạ ơn, mỗi nơi với lịch sử và niềm vui riêng.
• • Giáo xứ Hòa Lạc, Giáo phận Phát Diệm, đã đón cha tân chính xứ Giuse Nguyễn Công Minh. Theo bài đăng mới của giáo phận, Thánh lễ tạ ơn diễn ra sáng 23/9. Nghi thức nhận sứ vụ gồm việc công bố thư bổ nhiệm, tuyên xưng đức tin và các cử chỉ diễn nghĩa gắn với việc chăm sóc cộng đoàn, trong đó có trao chìa khóa nhà thờ và tòa giải tội. Một cuộc bổ nhiệm không chỉ là thay đổi tên người phụ trách trên bảng thông báo. Đối với cha xứ và giáo dân, đó là lúc bắt đầu học cách gặp gỡ, lắng nghe, tin cậy và cùng chăm sóc đời sống đức tin của giáo xứ.
• • Tu xá Dòng Thừa sai Bác Ái tại Giáo xứ Lạc Bình, Giáo phận Phát Diệm, đã được khánh thành và làm phép. Trang giáo phận cho biết ngày 22/9, cha Tổng Đại diện Antôn Phan Văn Tự đã chủ sự nghi thức và Thánh lễ tạ ơn. Sự hiện diện của một tu xá mở ra một chặng đường mới cho đời sống và sứ vụ của các nữ tu tại địa phương. Một ngôi nhà được khánh thành là niềm vui; điều cộng đoàn sẽ tiếp tục dõi theo là đời sống cầu nguyện, phục vụ và những cuộc gặp cụ thể được vun đắp từ ngôi nhà ấy.
• • Giáo phận Phát Diệm đang đón nhiều cha tân chính xứ tại các cộng đoàn. Trang tin giáo phận ghi nhận các Thánh lễ và cuộc đón tiếp tại Hòa Lạc, Lãng Vân, Mỹ Thủy, Bạch Liên, Tùng Thiện, Như Tân, Uy Tế và Tân Khẩn; riêng tin về Mỹ Thủy đặt cuộc đón cha tân chính xứ trong bối cảnh mùa lụt. Mỗi sự thay đổi nhân sự mục vụ đều có hai phía tình cảm: lời cảm ơn dành cho người đã phục vụ và sự đón nhận dành cho người mới đến. Xin cầu nguyện để các cha và giáo dân có thời gian làm quen, cùng nhận ra những nhu cầu cần chăm sóc trước tiên ở từng giáo xứ.
• • Một chi tiết mới về ngày cung hiến Chính tòa Bùi Chu: giáo phận đã chuẩn bị bữa trưa cho đông đảo người tham dự. Thiệp mời do Giáo phận Bùi Chu công bố cho biết Thánh lễ dự kiến bắt đầu lúc 9 giờ ngày 25/9; Tòa Giám mục chuẩn bị 50.000 phần ăn trưa cho tín hữu đến hiệp thông. Đây là số phần ăn được chuẩn bị, không phải con số xác nhận người đã dự lễ. Giữa một ngày lễ lớn, công việc lo bữa ăn cho khách hành hương nhắc chúng ta đến những người phục vụ phía sau: người nấu, người chia phần, người dọn dẹp và người giúp khách phương xa tìm được chỗ nghỉ.
TIN VATICAN VÀ GIÁO HỘI THẾ GIỚI
• Đức Thánh Cha Lêô XIV bắt đầu chương trình tông du Pháp trong ngày 25/9. Lịch do Phòng Báo chí Tòa Thánh công bố dự kiến ngài bay từ Roma đến Paris, gặp Tổng thống Pháp, gặp giới chức và xã hội dân sự, thăm trụ sở UNESCO; các chặng sau của chuyến đi gồm Lộ Đức và Metz. Tại thời điểm biên soạn, bản tin này dẫn lịch trình chính thức, chưa khẳng định mọi cuộc gặp trong ngày đã diễn ra. Chuyến đi đặt Đức Thánh Cha trước nhiều nhóm người khác nhau: những người mang trách nhiệm xã hội, các cộng đoàn tín hữu, người trẻ và những người đang đau khổ. Xin cộng đoàn cầu nguyện để mỗi cuộc gặp không chỉ thành một hình ảnh đẹp, mà là cơ hội nghe và nói về những điều liên quan đến phẩm giá, sự thật và hòa bình.
• Cuộc gặp dự kiến với những người từng chịu lạm dụng tại Pháp được đặc biệt quan tâm. Theo Reuters, Đức Thánh Cha dự kiến gặp những người sống sót trong chặng dừng tại Lộ Đức. Những người lên tiếng trước cuộc gặp mong Giáo hội tiếp tục lắng nghe, chịu trách nhiệm và bảo đảm các biện pháp bảo vệ thực chất. Đây là một tin cần được đọc bằng sự cẩn trọng đối với nạn nhân. Không ai có quyền đặt thời hạn cho sự chữa lành của một người khác. Một cuộc gặp, dù quan trọng, cũng không thể tự nó khép lại những câu hỏi về công lý. Xin cầu nguyện cho những người đã bị tổn thương, đồng thời ghi nhớ rằng sự lắng nghe phải đi cùng hành động để những tổn thương ấy không lặp lại.
• Nhiều nhà thờ tại Pháp chuẩn bị cho tín hữu cùng theo dõi các cử hành trong chuyến tông du. Vatican News cho biết các điểm truyền hình trực tiếp sẽ giúp những người không thể đến nơi Đức Thánh Cha hiện diện vẫn quy tụ với cộng đoàn. Người bệnh, người cao tuổi và những gia đình không có điều kiện đi xa cũng có thể chia sẻ niềm vui của chuyến viếng thăm. Cùng với họ, xin nhớ đến những người đang âm thầm chuẩn bị, đón tiếp và phục vụ. Có những việc không xuất hiện trong hình ảnh được phát đi, nhưng nhờ chúng mà người khác tìm được một chỗ ngồi, một lời hướng dẫn, một cảm giác được thuộc về.
• Trong buổi tiếp kiến các thành viên Hàn lâm viện Giáo hoàng về Khoa học ngày 24/9, Đức Thánh Cha nói về tương lai khoa học giữa một thế giới thay đổi. Bài diễn văn chính thức của Tòa Thánh nhìn nhận những triển vọng của trí tuệ nhân tạo, robot và công nghệ số đối với y học, lương thực, năng lượng và việc tìm hiểu thiên nhiên. Ngài đồng thời nêu các nguy cơ giám sát, thao túng, phân biệt đối xử, vũ khí tự động và gánh nặng tài nguyên mà một số hệ thống công nghệ tạo ra. Khoa học càng có khả năng thay đổi thế giới, con người càng cần lớn lên trong trách nhiệm đối với người có thể chịu hậu quả từ những lựa chọn ấy. Đó là một câu hỏi không chỉ dành cho nhà nghiên cứu: mỗi khi sử dụng công nghệ, ta đang phục vụ con người cụ thể nào?
• Đức Thánh Cha liên kết biến đổi khí hậu với công lý và tình liên đới. Trong cùng bài diễn văn với Hàn lâm viện Giáo hoàng về Khoa học, ngài lưu ý rằng thiên tai và những biến động khí hậu thường đè nặng nhất trên người nghèo và các cộng đồng có ít khả năng thích nghi. Ngài kêu gọi chuyển từ việc chỉ ứng phó sau thảm họa sang phòng ngừa và chuẩn bị từ trước. Khi một vùng đất chịu hạn hán hay lũ lụt, đời sống người dân không dừng ở một bức ảnh trên bản tin: đó là mùa màng, việc học của con trẻ, nơi ở và khả năng bắt đầu lại. Vì thế, việc chăm sóc công trình tạo dựng còn là trách nhiệm đối với những người đang chịu thiệt thòi nhiều nhất.
• Trong buổi tiếp kiến chung ngày 23/9, Đức Thánh Cha suy tư về lao động và hoạt động của con người. Vatican News cho biết ngài nói đến công việc, tri thức, khoa học và tiến bộ xã hội như những lĩnh vực con người có thể góp phần xây dựng đời sống chung. Tin này chạm đến một người lao động về nhà với đôi tay mỏi, một giáo viên vừa chấm xong bài, một người chăm sóc thân nhân không có giờ nghỉ rõ ràng. Không phải việc tốt nào cũng được ghi nhận ngay. Nhưng sự trung thành trong bổn phận và việc quan tâm đến người hưởng thành quả công việc ấy có giá trị thật. Giữa ngày sách Giảng Viên nhắc “mọi việc đều có thời”, xin cho chúng ta biết sống ngay cả thời gian lao động thường ngày với sự chăm chú và lòng biết ơn.
• Đức Thánh Cha kêu gọi bảo vệ trẻ em di cư và tị nạn. Trang Hội đồng Giám mục Việt Nam đăng tải lời kêu gọi này trước Ngày Thế giới Di dân và Người Tị nạn. Khi người lớn bàn về biên giới, giấy tờ và các chính sách, trẻ em đang sống một cuộc di chuyển rất riêng: phải rời bạn bè, có thể gián đoạn học hành, có thể sợ hãi khi không hiểu điều gì sẽ đến. Trách nhiệm chăm sóc các em cần được thể hiện bằng những biện pháp bảo vệ cụ thể, tránh bạo lực và bóc lột. Với các cộng đoàn đón người mới đến, một cử chỉ nhỏ như hướng dẫn gia đình tìm lớp học hay giúp một em làm quen môi trường mới cũng có thể là khởi đầu của sự an toàn.
• Đức Thánh Cha nói về ơn gọi trong cuộc gặp các nữ tu Clara Cappuccine. Bản tin được Hội đồng Giám mục Việt Nam đăng ngày 24/9 cho biết ngài nhìn nhận những khó khăn do số ơn gọi suy giảm, nhưng mời các cộng đoàn không khép kín và không mất hy vọng. Ngài nhấn mạnh cầu nguyện, Tin Mừng, thinh lặng và một đời sống cộng đoàn chân thật. Lời ấy giúp chúng ta nhìn một ơn gọi sâu hơn chuyện có thêm bao nhiêu người bước vào nhà dòng. Người trẻ cần gặp những cộng đoàn biết cầu nguyện, sống với nhau bằng lòng chân thành, và đủ kiên nhẫn đồng hành khi họ đang tìm hiểu tiếng Chúa gọi.
• Một cuộc canh thức cầu nguyện với đông đảo người trẻ được chuẩn bị trong chuyến thăm Pháp. Trang Giáo phận Đà Lạt giới thiệu thông tin về chương trình dành cho khoảng 80.000 bạn trẻ tại Stade de France. Đây là hoạt động được lên chương trình, chưa phải bản tường thuật sau cuộc gặp. Một sân vận động có thể chứa rất nhiều người, nhưng mỗi bạn trẻ đến đó đều mang theo câu hỏi riêng về tương lai, tình yêu, đức tin và vị trí của mình trong Giáo hội. Xin cho cuộc gặp giúp các bạn có chỗ để nói thật những thao thức ấy, được lắng nghe và nhận được sự đồng hành khi trở về đời sống thường ngày.
• Tòa Thánh đã công bố chương trình tông du Nam Mỹ vào tháng Mười Một. Theo Vatican News và Reuters, Đức Thánh Cha dự kiến đến Uruguay, Argentina và Peru từ ngày 6 đến 17/11. Trong các điểm của lịch trình có cuộc gặp với các linh mục ở Chiclayo, nơi ngài từng phục vụ, và chuyến thăm một nhà tù tại Buenos Aires. Đây là thông tin về chuyến đi sắp tới. Hình ảnh một vị mục tử trở lại nơi mình từng sống và bước vào nơi giam giữ gợi cho chúng ta nhớ rằng không ai chỉ là một chức danh, một quá khứ hay một lỗi lầm. Mỗi cuộc gặp thật sự cần bắt đầu bằng việc nhìn người đối diện như một con người.
• Đức Tổng Giám mục Paul Richard Gallagher nhấn mạnh rằng hòa giải cần sự thật. Theo bản tin Hội đồng Giám mục Việt Nam đăng ngày 24/9, trong một sự kiện tại Đại sứ quán Ba Lan cạnh Tòa Thánh, ngài nhắc lại kinh nghiệm hòa giải Ba Lan và Đức sau Thế chiến II: muốn đi tới đối thoại, người ta phải can đảm đối diện quá khứ. Đó không phải chuyện có thể rút gọn thành lời khuyên “hãy quên đi”. Ngay trong một gia đình, việc xin lỗi và tha thứ cũng cần được đặt trên sự thật về điều đã xảy ra, về người bị tổn thương và về trách nhiệm sửa chữa. Có thời để lên tiếng, có thời để nghe; cả hai đều cần lòng can đảm.
• Tại Sri Lanka, tòa án có phán quyết liên quan đến các vụ tấn công dịp lễ Phục Sinh năm 2019. Vatican News đưa tin Tòa Thượng thẩm Colombo đã kết tội 15 trong số 24 bị cáo liên quan đến loạt vụ tấn công nhắm vào các nhà thờ và khách sạn, khiến 279 người thiệt mạng theo số liệu nêu trong bản tin. Một diễn biến pháp lý có thể giúp hành trình tìm kiếm công lý tiến thêm một bước; nó không xóa đi sự mất mát mà gia đình nạn nhân đang sống cùng. Khi nhắc lại vụ việc, xin cộng đoàn dành lời cầu nguyện cho những người đã chết, người bị thương và thân nhân của họ, đồng thời tôn trọng sự thật của vụ án trong từng thông tin được chia sẻ.
• Tại châu Á, những người làm sứ vụ Công giáo trên môi trường số vừa gặp nhau tại Philippines. Vatican News cho biết hơn 100 người làm truyền thông, sáng tạo nội dung và loan báo Tin Mừng trên các nền tảng số đã tham dự cuộc gặp tại Quezon City từ ngày 10 đến 13/9. Sứ vụ trên mạng cần sự khéo léo, nhưng cũng cần kỷ luật với sự thật và trách nhiệm với người xem. Một bài đăng có thể được hàng nghìn người nhìn thấy; câu hỏi quan trọng vẫn là sau khi xem, họ có hiểu người khác hơn, tìm được một nguồn đáng tin hơn, hoặc có thêm can đảm sống Tin Mừng không? Người làm truyền thông cần trở về với câu hỏi ấy trước khi chọn hình ảnh, câu chữ và nút đăng tải.
• Một cuộc hành hương chung của người Công giáo và Chính Thống giáo đến núi Athos gợi hy vọng cho đối thoại Kitô giáo. Theo Vatican News, đoàn hành hương do vị Đại diện Tông tòa Bắc Ả Rập và một vị tổng giám mục Chính Thống giáo cùng hướng dẫn đã đến núi Athos từ ngày 6 đến 9/9 và thăm các đan viện. Những khác biệt lịch sử và thần học không biến mất sau vài ngày hành hương. Nhưng việc cùng đi, cùng gặp và dành thời gian tìm hiểu đời sống cầu nguyện của nhau có thể vun đắp sự tin cậy. Trong gia đình hay giáo xứ cũng thế: nhiều lúc, nhịp cầu đầu tiên là chịu bước đến gần và nghe người kia kể điều mình chưa biết.
• Tại Ethiopia, Tổng Giáo phận Addis Ababa đón vị tổng giám mục mới. Vatican News tường thuật Đức Tổng Giám mục Tesfaye Tadesse Gebresilasie đã bắt đầu sứ vụ tại đây trong Thánh lễ ngày 6/9, tiếp nối chặng phục vụ lâu dài của Đức Hồng y Berhaneyesus. Khi một vị mục tử mới nhận nhiệm vụ, cộng đoàn vừa tri ân người đi trước vừa bước vào thời gian làm quen và cộng tác. Sách Giảng Viên nói có thời để gieo trồng. Một nhiệm kỳ mục vụ cũng được bắt đầu bằng việc nhận ra những hạt giống đã có sẵn, chăm những mối tương quan đang hiện hữu và kiên nhẫn với những điều cần thời gian để lớn lên.
• Tại Đức, hội nghị của tổ chức Công giáo Renovabis bàn về sự phân cực trong xã hội. Theo Vatican News, hơn 200 người từ 26 quốc gia đã tham dự cuộc gặp tại Freising từ ngày 16 đến 18/9, thảo luận về những nhóm thông tin khép kín trên mạng, sự thiếu tin cậy và cách các cộng đoàn góp phần xây dựng gắn kết xã hội. Chủ đề nghe rộng, nhưng rất gần với bữa cơm của nhiều nhà: hai người thân không thể nói hết câu vì đã nghĩ sẵn người kia thuộc về một phía đối lập. Người Kitô hữu có thể bắt đầu bằng một thực hành khó mà cần: hỏi để hiểu trước khi trả lời để thắng. Đối thoại không buộc ta bỏ xác tín của mình; nó đòi ta nhớ người trước mặt vẫn có phẩm giá.
• Mùa cầu nguyện và hành động cho công trình tạo dựng tiếp tục cho đến ngày 4/10. Vatican News cho biết các cộng đoàn Kitô hữu ở nhiều nơi tham gia mùa này từ ngày 1/9 đến lễ thánh Phanxicô Assisi. Bảo vệ ngôi nhà chung có thể bắt đầu rất gần: sử dụng nước có trách nhiệm, giảm lãng phí, chăm cây xanh, để ý đến những gia đình chịu ảnh hưởng nặng của thiên tai. Cùng với lời nhắc của Đức Thánh Cha về khoa học và khí hậu, mùa cầu nguyện này mời mỗi giáo xứ hỏi xem mình có thể làm gì với khuôn viên, nguồn lực và những người sống quanh mình.
• Hàng trăm trẻ em tại Roma dự kiến cùng Đức Thánh Cha lần chuỗi Mân Côi cầu nguyện cho hòa bình ngày 1/10. Theo Vatican News, khoảng 700 đến 1.000 em từ các giáo xứ và trường học sẽ quy tụ tại Vườn Vatican. Đây là một hoạt động còn ở phía trước. Trẻ em cầu nguyện cho hòa bình, còn người lớn được nhắc phải tạo ra môi trường bình an cho các em: một ngôi nhà bớt lời cay nghiệt, một trường học biết bảo vệ trẻ dễ bị bắt nạt, một cộng đoàn biết đón các em đang cảm thấy lạc lõng. Lời kinh của trẻ nhỏ đáng được người lớn đáp lại bằng trách nhiệm của mình.
• • • Đức Thánh Cha Lêô XIV đã dành một bài diễn văn mới cho Hàn lâm viện Giáo hoàng về Khoa học ngày 24/9. Bản văn chính thức của Tòa Thánh bàn về tương lai khoa học trong một thế giới thay đổi. Ngài nhìn nhận khả năng công nghệ giúp cải thiện chẩn đoán và điều trị bệnh, hệ thống lương thực và năng lượng; đồng thời nêu các rủi ro của AI trong giám sát, thao túng, phân biệt đối xử, cũng như sức tiêu thụ năng lượng và nước của các hệ thống này. Đây là một nguồn trực tiếp rất đáng đưa vào bản tin, vì cho thấy Giáo hội đang đặt câu hỏi đạo đức ngay trong lúc các công nghệ được phát triển, chứ không chờ đến khi hậu quả xuất hiện.
• • Từ Paris, phóng viên Vatican News ghi nhận công việc chuẩn bị trước chuyến tông du của Đức Thánh Cha. Bài tường thuật đăng ngày 24/9 mô tả các tình nguyện viên, khách hành hương và công tác chuẩn bị tại Nhà thờ Đức Bà Paris. Theo chương trình được giới thiệu, Đức Thánh Cha sẽ dự giờ Kinh Chiều tại nhà thờ chính tòa đã được phục hồi sau trận hỏa hoạn năm 2019 và gặp giới trẻ trong một cuộc canh thức. Bài báo thuật lại bầu khí chuẩn bị trước chuyến thăm; các cử hành theo chương trình vẫn cần được cập nhật bằng bản tin sau khi diễn ra.
• • Đức Thánh Cha nhắc tới sứ vụ truyền thông của Đức Tổng Giám mục Fulton J. Sheen trước lễ tuyên phong Chân phước. Vatican News cho biết trong buổi tiếp kiến chung ngày 23/9, ngài nêu gương vị mục tử đã loan báo Tin Mừng qua radio và truyền hình, đồng thời mong chứng tá ấy khích lệ những cách truyền đạt Tin Mừng mới. Nguồn tin xác nhận Thánh lễ tuyên phong được ấn định vào chiều 24/9 tại Saint Louis, Hoa Kỳ, do Đức Hồng y Luis Antonio Tagle chủ sự. Vì con chưa tìm được bài tường thuật chính thức sau Thánh lễ trong lượt kiểm tra này, bản in hiện nên ghi “lễ được ấn định cử hành”, chưa viết các chi tiết của nghi thức như sự kiện đã kiểm chứng.
• • Tại Pháp, công việc tiếp nhận và bồi thường cho người từng chịu lạm dụng tiếp tục là một vấn đề được theo dõi trước chuyến thăm của Đức Thánh Cha. AP đưa tin khoảng 2.000 người đã tìm đến cơ quan độc lập phụ trách việc nhìn nhận và đền bù; nhiều hồ sơ đã có quyết định, trong khi những hồ sơ khác vẫn cần xử lý. Những con số cho thấy quy mô của công việc, nhưng điều người sống sót nói đến còn là nhu cầu được tin, được nhìn nhận và được bảo vệ khỏi tổn thương lặp lại. Nếu đưa tin về cuộc gặp dự kiến của Đức Thánh Cha với các nạn nhân tại Lộ Đức, cha có thể thêm diễn biến này để độc giả hiểu vì sao một cuộc gặp cần được nối tiếp bằng công việc lâu dài.
Kính thưa cộng đoàn, đọc đến cuối bản tin, chúng ta có thể không nhớ hết mọi tên người và địa danh. Nhưng xin giữ lại một điều. Hôm nay là một ngày thật trong đời mình, không phải khoảng chờ cho đến khi mọi sự trở nên thuận lợi hơn. Có người hôm nay cần lời chúc mừng. Có người cần một cuộc gọi. Có người cần được nghe mà không bị ngắt lời. Có người cần được đưa đến trường, được trao một ly nước, được chỉ cho một chỗ ngồi trong nhà thờ. Ta không thể hiện diện ở tất cả những nơi bản tin vừa đi qua. Ta có thể hiện diện trọn vẹn hơn ở nơi Chúa đã đặt mình. Khi Đức Giêsu hỏi: “Còn con, con bảo Thầy là ai?”, xin cho câu trả lời của ta được viết thêm bằng chính cách ta sống ngày Thứ Sáu này: biết vui với người vui, khóc với người khóc, trung thành gieo hạt khi chưa thấy mùa gặt, và tin rằng giữa mọi đổi thay, Người vẫn là đá tảng để đời mình nương tựa. Xin Chúa chúc lành cho cộng đoàn, cho những người đang lên đường, những người đang đợi chờ, và những người âm thầm làm điều thiện mà không ai biết tên.
Lm. Anmai, CSsR.