TIN GIÁO HỘI CÔNG GIÁO
THỨ 2 NGÀY 26 THÁNG 10
Lm. Anmai, CSsR tổng hợp
Thứ Hai tuần XXX Thường niên, ngày 26 tháng 10 năm 2026, Tin Mừng theo thánh Luca, chương 13, câu 10 đến câu 17, đưa chúng ta vào một hội đường. Ở đó có người phụ nữ đã còng lưng suốt mười tám năm. Bà có mặt giữa cộng đoàn, mang theo một thân thể không thể đứng thẳng và một nỗi khổ đã kéo dài qua biết bao mùa. Bản văn không kể bà xin gì. Chính Chúa Giêsu nhìn thấy bà, gọi bà đến và đặt tay trên bà. Trước khi người phụ nữ tìm được lời để nói về mình, Chúa đã nhận ra điều bà phải chịu.
Mười tám năm là một quãng đời. Có những nỗi đau kéo dài đến mức người ngoài quen mắt, rồi không còn nghĩ rằng người đang chịu khổ vẫn mong được giải thoát. Một dáng lưng còng có thể trở thành hình ảnh quen thuộc trong hội đường. Một gia đình nghèo có thể trở thành câu chuyện người ta nghe mãi. Một miền đất chiến tranh có thể chỉ còn là cái tên lướt qua trên bản tin. Nhưng với Thiên Chúa, không có con người nào trở thành một nỗi khổ cũ đến mức không đáng được nhìn đến nữa.
Khi người phụ nữ đứng thẳng và tôn vinh Thiên Chúa, ông trưởng hội đường lại bực tức vì việc chữa lành xảy ra trong ngày sabát. Cùng một sự kiện, có người nhận ra lòng thương xót, có người chỉ nhìn thấy điều không đúng với cách mình mong đợi. Thái độ ấy có thể len vào đời sống đạo của chúng ta. Ta giữ một chương trình thật đúng giờ, nhưng không còn thời gian nghe người buồn. Ta bảo vệ một nề nếp rất chặt, nhưng lại để người yếu thế đứng ngoài cửa. Chúa Giêsu trả ngày thánh về với ý nghĩa sâu xa của nó: con người được gặp Thiên Chúa và được sống trong sự tự do của con cái Người.
Chúa gọi bà là con cháu ông Abraham. Người nhắc cho cả hội đường nhớ bà thuộc về dân giao ước, có phẩm giá, có chỗ trong gia đình Thiên Chúa. Căn bệnh không xóa đi điều ấy. Sự bất lực không làm bà kém đáng được yêu. Và lòng thương xót không cần chờ thêm một ngày thuận tiện mới bắt đầu.
Trước khi lắng nghe những tin tức về Giáo hội khắp thế giới, chúng ta xin Chúa ban cho mình đôi mắt biết nhận ra con người phía sau mỗi sự kiện. Xin cho những con số không làm chúng ta quên những khuôn mặt. Xin cho các hoạt động, cuộc gặp gỡ và lời kêu gọi trở nên lời nhắc về trách nhiệm đối với người đang cần được nâng đỡ. Lạy Chúa Giêsu, xin cúi xuống bên những cuộc đời đang còng xuống vì chiến tranh, cô đơn, tội lỗi và khốn khó. Xin chữa lành cả trái tim chúng con, để khi một người được đứng lên, chúng con biết cùng họ tạ ơn, thay vì tìm lý do để trách móc. Amen.
* Đức Giáo hoàng nhấn mạnh tình yêu Thiên Chúa phải được thể hiện trong tình yêu tha nhân
Trong buổi đọc kinh Truyền Tin ngày 25 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã suy niệm về giới răn trọng nhất và nhấn mạnh mối liên hệ không thể tách rời giữa lòng yêu mến Thiên Chúa với cách đối xử với người khác. Trước các tín hữu tại quảng trường Thánh Phêrô, ngài giải thích rằng đức tin đi vào toàn bộ đời sống khi con người đáp lại tình yêu đã được Thiên Chúa trao ban trước. Sự đáp trả ấy liên quan đến tâm hồn, trí khôn, những lựa chọn và các tương quan hằng ngày.
Đức Thánh Cha lưu ý rằng việc nhìn nhận Thiên Chúa hiện hữu hoặc tuyên xưng quyền năng của Người chưa diễn tả trọn vẹn đời sống đức tin. Thiên Chúa muốn bước vào một tương quan cá vị với từng người. Từ cuộc gặp gỡ này, người tín hữu học nhìn chính mình và tha nhân bằng cái nhìn của Đức Kitô. Tình yêu dành cho bản thân cũng được thanh luyện để mở ra với nhu cầu của người bên cạnh, thay vì khép kín trong những đòi hỏi riêng.
Trong phần suy niệm, ngài nhắc đến thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu và vai trò của đức ái đối với toàn bộ hoạt động của Hội Thánh. Việc loan báo Tin Mừng, những công việc tốt đẹp và niềm hy vọng Kitô giáo đều cần được nuôi dưỡng từ nguồn mạch ấy. Khi thiếu tình yêu, hành động tôn giáo có thể trở thành việc thực hiện bổn phận bên ngoài, không còn diễn tả sức sống của cuộc gặp gỡ với Thiên Chúa. Đức Giáo hoàng kết thúc bằng lời mời gọi cầu xin một trái tim mới, có khả năng đón nhận và sống giới răn yêu thương. Ngài phó thác lời cầu nguyện này cho sự chuyển cầu của Đức Trinh Nữ Maria.
* Đức Thánh Cha kêu gọi chấm dứt giao tranh tại Yemen và cầu nguyện cho các nạn nhân tại Jordan
Sau kinh Truyền Tin ngày 25 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã hướng sự quan tâm đến Yemen và Jordan, hai nơi vừa trải qua những diễn biến gây đau khổ cho dân thường. Ngài kêu gọi chấm dứt các hành động thù địch tại Yemen, đồng thời bày tỏ sự gần gũi với những người thiệt mạng và bị thương trong vụ tấn công nhằm vào cộng đoàn Kitô hữu Chính Thống tại Jordan. Lời kêu gọi được đưa ra trước các tín hữu hiện diện tại quảng trường Thánh Phêrô.
Đối với Yemen, Đức Thánh Cha đặc biệt nhắc đến hoàn cảnh nhân đạo tại Taiz, nơi người dân thiếu lương thực, nước và sự trợ giúp y tế. Ngài mong các bên dừng giao tranh để người dân có thể sống trong hòa bình. Sự quan tâm của ngài đặt nhu cầu sống còn của dân thường vào trung tâm: khả năng được ăn uống, được chăm sóc khi đau bệnh và được an toàn trong chính nơi cư trú. Lời kêu gọi không giới hạn ở một điểm nóng, nhưng mở ra khát vọng hòa bình cho toàn vùng.
Về Jordan, Đức Giáo hoàng cầu nguyện cho các gia đình đang tang chế sau vụ tấn công vào một nhà thờ Chính Thống. Ngài đồng thời nhắc đến truyền thống chung sống giữa các tôn giáo tại quốc gia này. Trong cùng dịp, ngài mời gọi cầu nguyện cho cuộc gặp gỡ các nhà lãnh đạo tôn giáo tại Assisi nhằm thúc đẩy hòa bình. Do đang hồi phục sau phẫu thuật, ngài không thể trực tiếp tham dự như dự kiến. Những lời nhắn gửi nối kết việc tưởng nhớ các nạn nhân với nỗ lực đối thoại giữa các cộng đồng tôn giáo, trong bối cảnh nhiều khu vực vẫn phải chịu hậu quả của xung đột và bạo lực.
* Sáu Tôi tớ Chúa được nhìn nhận đã thực hành các nhân đức anh hùng
Ngày 24 tháng 10, trong buổi tiếp Đức Hồng y Marcello Semeraro, Tổng trưởng Bộ Phong thánh, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã cho phép công bố các sắc lệnh nhìn nhận nhân đức anh hùng của sáu Tôi tớ Chúa. Các vị từ nay được gọi là Đấng Đáng kính. Đây là một bước trong tiến trình phong thánh; việc nhìn nhận nhân đức anh hùng chưa đồng nghĩa với việc tuyên phong chân phước hoặc hiển thánh.
Sáu vị gồm Đức cha Friedrich Kaiser Depel, vị giám chức đầu tiên của Caravelí tại Peru; Đức cha Oreste Marengo, tu sĩ Salêdiêng từng phục vụ tại Ấn Độ; bà Margarita Bavosi, giáo dân sống đời tận hiến trong Phong trào Focolare; linh mục Domenico Pogliani thuộc Tổng giáo phận Milano; linh mục Alessandro Vitetti thuộc Giáo phận Rossano-Cariati; và tu sĩ Capuchin Daniele thành San Giovanni Rotondo. Danh sách thể hiện nhiều hình thức sống ơn gọi, từ thừa tác vụ giám mục, linh mục đến đời sống tu trì và sự tận hiến giữa môi trường giáo dân.
Trong số các vị, Đức cha Kaiser Depel được biết đến qua hoạt động truyền giáo và việc phổ biến Kinh Thánh tại Peru. Sinh tại Đức năm 1903, ngài được sai đến Peru năm 1939. Sau trận động đất năm 1960, ngài tham gia lo nguồn nước cho người dân và tái thiết nhà thờ chính tòa. Ngài cũng sáng lập một cộng đoàn nữ tu truyền giáo để đáp ứng nhu cầu đức tin tại các cộng đồng vùng Andes thiếu linh mục. Việc công bố các sắc lệnh lần này tiếp tục tiến trình khảo sát đời sống, chứng từ và tiếng thơm thánh thiện của những người đã phục vụ trong những hoàn cảnh địa lý và xã hội rất khác nhau.
* Đức Giáo hoàng gặp Phong trào Jesus Youth nhân bốn mươi năm hình thành
Ngày 24 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tiếp các tham dự viên hội nghị quốc tế của Phong trào Jesus Youth, nhân bốn mươi năm phong trào hình thành tại Kerala, Ấn Độ. Ngài đánh giá cao những cố gắng giúp người trẻ tham gia đời sống Hội Thánh và khám phá tình yêu của Đức Kitô. Cuộc gặp diễn ra trong thời gian các đại biểu từ nhiều quốc gia quy tụ tại Roma để nhìn lại hành trình và định hướng sứ mạng.
Jesus Youth phát triển từ sáng kiến của các bạn trẻ thuộc phong trào Canh tân Đặc sủng. Đức Thánh Cha nhắc lại rằng những nhóm cầu nguyện ban đầu đã tìm cách liên kết để gìn giữ và hướng dẫn lòng nhiệt thành truyền giáo. Sau ba năm tham khảo theo tinh thần hiệp hành, bản quy chế được sửa đổi của phong trào đã được Bộ Giáo dân, Gia đình và Sự sống phê chuẩn ngày 23 tháng 10. Trước đó, phong trào được Tòa Thánh nhìn nhận là hiệp hội quốc tế các tín hữu vào tháng 5 năm 2016.
Trong huấn từ, Đức Giáo hoàng đặt việc khám phá tình yêu của Chúa Giêsu làm điểm khởi đầu của mọi sự canh tân đích thực. Ngài nhắc đến chứng từ của Ajna George, người đã tìm được sức nâng đỡ trong lòng yêu mến Chúa Giêsu Thánh Thể giữa bệnh tật và thử thách. Ngài cũng lưu ý đến sự hiện diện của Jesus Youth tại những nơi Kitô hữu là thiểu số. Đức Thánh Cha khuyến khích phong trào tiếp tục giúp người trẻ phân định ơn gọi hôn nhân, linh mục và đời sống thánh hiến, đồng thời gìn giữ lòng nhiệt thành tông đồ khi mở rộng hoạt động sang những quốc gia mới.
* Đức Tổng Giám mục Trưởng Shevchuk trao danh sách tù nhân cho Đức Giáo hoàng
Trong cuộc gặp Đức Giáo hoàng Lêô XIV tại Vatican ngày 23 tháng 10, Đức Tổng Giám mục Trưởng Sviatoslav Shevchuk, người đứng đầu Giáo hội Công giáo Hy Lạp Ucraina, đã trao danh sách hàng trăm tù binh đang bị giam giữ tại Nga. Ngài đồng thời chuyển đến Đức Thánh Cha lời cầu nguyện và lòng biết ơn của người dân Ucraina đối với những nỗ lực ngoại giao nhân đạo của Tòa Thánh. Đây là cuộc gặp thứ năm giữa hai vị.
Đức Tổng Giám mục Trưởng đặc biệt cảm ơn sự quan tâm của Đức Giáo hoàng đối với dân thường tại Oleshky, nơi thiếu nghiêm trọng thực phẩm, nước và thuốc men. Ngài nhắc đến các cuộc điện đàm của Đức Thánh Cha với Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ucraina Volodymyr Zelensky, trong đó có lời đề nghị tạo điều kiện cho một cuộc ngừng bắn nhân đạo. Sự hỗ trợ dành cho tù nhân, thường dân bị giam giữ và trẻ em bị đưa khỏi nơi sinh sống tiếp tục nằm trong các ưu tiên được đề cập.
Cuộc gặp cũng nhắc lại những chuyến công tác của Đức Hồng y Matteo Zuppi và Đức Tổng Giám mục Paul Richard Gallagher đến Kyiv và Moskva. Các cuộc tiếp xúc với giới chức chính trị và tôn giáo nhằm tìm những khả năng cụ thể để giảm bớt đau khổ. Đức Hồng y Zuppi đã có dịp đến một cơ sở giam giữ các tù binh Ucraina tại Nga. Theo Đức Tổng Giám mục Trưởng Shevchuk, việc tiếp cận này có ý nghĩa đối với những người đang chờ tin thân nhân. Danh sách được trao cho Đức Giáo hoàng là một phần của những nỗ lực tiếp tục đưa hoàn cảnh từng người vào các cuộc vận động nhân đạo.
* Đức Thánh Cha nói giáo luật phải phục vụ công lý và lợi ích thiêng liêng của con người
Ngày 23 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã gặp các thành viên Khoa Giáo luật của Đại học Giáo hoàng Gregoriana nhân kỷ niệm một trăm năm mươi năm thành lập khoa. Trong huấn từ, ngài nhấn mạnh giáo luật có vai trò thiết yếu trong việc gìn giữ sự hiệp thông của Hội Thánh. Việc đào tạo cần giúp sinh viên có khả năng nhận ra điều công chính trong ánh sáng mầu nhiệm Hội Thánh, vượt ra ngoài việc đơn thuần ghi nhớ các quy định.
Đức Thánh Cha đề cập nguyên tắc coi trọng chất lượng hơn số lượng và nhắc đến nền tảng linh đạo của truyền thống Dòng Tên. Theo ngài, người học giáo luật cần được đào tạo bằng sự kết hợp giữa học thuật, truyền thống và những nguyên tắc thần học soi sáng luật. Trật tự trong Hội Thánh phải hướng đến thiện ích thiêng liêng của từng tín hữu và việc xây dựng sự hiệp thông. Công lý đích thực luôn gắn với sự thật và lòng thương xót, chứ không thể được hiểu như một thao tác áp dụng văn bản tách khỏi con người.
Đức Giáo hoàng cũng lưu ý đến vai trò riêng của khoa trong việc phục vụ thừa tác vụ Phêrô, thể hiện qua lòng trung thành với Huấn quyền và sự cộng tác với Tông Tòa. Ngài mong sinh viên được trải nghiệm thực tế tính phổ quát của Hội Thánh ngay trong môi trường học tập quốc tế. Kinh nghiệm này sẽ trở thành nguồn lực khi họ trở về phục vụ các cộng đoàn. Nhân dịp kỷ niệm, ngài bày tỏ sự tin tưởng rằng khoa tiếp tục đóng góp bằng giáo thuyết, nghiên cứu và đời sống thánh thiện, đáp ứng những yêu cầu mà các Giáo hội địa phương đang đặt ra đối với việc thực thi công lý.
* Đức Giáo hoàng không đến Assisi theo khuyến nghị của các bác sĩ
Phòng Báo chí Tòa Thánh thông báo ngày 23 tháng 10 rằng Đức Giáo hoàng Lêô XIV sẽ không thực hiện chuyến đi Assisi dự kiến vào ngày 27 tháng 10. Quyết định được đưa ra theo lời khuyên của các bác sĩ, nhằm tạo điều kiện cho ngài tiếp tục hồi phục sau cuộc phẫu thuật lồng ngực. Tòa Thánh cho biết diễn tiến hậu phẫu tốt, nhưng khoảng thời gian từ lúc phẫu thuật đến chuyến đi còn ngắn nên việc di chuyển bằng trực thăng được khuyến cáo hoãn lại.
Tại Assisi, Đức Thánh Cha dự kiến tham gia cuộc gặp gỡ mang chủ đề hòa bình không vũ trang và có khả năng giải trừ vũ khí, do Cộng đoàn Sant’Egidio tổ chức. Chương trình diễn ra từ ngày 25 đến ngày 27 tháng 10, đánh dấu bốn mươi năm Ngày Thế giới Cầu nguyện cho Hòa bình do thánh Gioan Phaolô II triệu tập năm 1986. Cuộc gặp quy tụ đại diện các hệ phái Kitô giáo và các tôn giáo khác, tiếp nối những sáng kiến đối thoại được phát triển trong tinh thần Assisi.
Mặc dù không trực tiếp tham dự, Đức Giáo hoàng sẽ gửi sứ điệp bày tỏ sự gần gũi với ban tổ chức, các nhà lãnh đạo tôn giáo và khách tham dự. Tòa Thánh khẳng định ngài tiếp tục coi đối thoại cùng những lời nói và cử chỉ hòa bình là nguồn lực quý giá giữa một thời đại nhiều xung đột. Thông báo phân biệt rõ việc điều chỉnh lịch trình vì sức khỏe với sự gắn bó của ngài đối với mục tiêu cuộc gặp. Các bác sĩ cũng cho biết cuộc kiểm tra X-quang theo lịch đã xác nhận tiến trình hồi phục thuận lợi. Những sinh hoạt tiếp theo của Đức Thánh Cha được sắp xếp phù hợp với hướng dẫn y khoa.
* Đại hội Giới trẻ Thế giới Seoul 2027 mở đăng ký tham dự
Ngày 22 tháng 10, lễ nhớ thánh Gioan Phaolô II, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã gửi video đến người trẻ toàn thế giới, mời gọi đăng ký tham dự Đại hội Giới trẻ Thế giới tại Seoul năm 2027. Ngài trình bày đại hội như một cuộc hành hương của đức tin, tình bạn và hy vọng. Sự kiện là cơ hội gặp gỡ Thiên Chúa trong đời sống cá nhân và trong cộng đoàn Hội Thánh, cùng những người trẻ đến từ nhiều ngôn ngữ và nền văn hóa.
Đức Thánh Cha nhắc lại rằng sự khác biệt của các đoàn tham dự có thể giúp người trẻ nhận ra sự phong phú của một thân thể duy nhất trong Đức Kitô. Những cuộc gặp gỡ tại đại hội được mong đợi giúp họ đào sâu đức tin và xây dựng tình bạn lâu dài. Chủ đề được chọn cho Seoul hướng về lời Chúa Giêsu mời gọi can đảm vì Người đã thắng thế gian. Ngày công bố lời mời trùng với lễ nhớ vị Giáo hoàng đã khởi xướng các kỳ Đại hội Giới trẻ Thế giới.
Trong sứ điệp, Đức Giáo hoàng mời các bạn trẻ mang theo cả ước mơ, niềm hy vọng, những ước muốn cũng như các thương tích và khó khăn đang có trong lòng. Ngài nhấn mạnh cuộc hành hương không đòi người tham dự phải đến với một cuộc sống đã hoàn hảo. Việc chuẩn bị hướng tới một cuộc gặp gỡ có khả năng khơi lại hy vọng và niềm vui sống. Đại hội quốc tế lần thứ mười bảy này đưa sự chú ý của giới trẻ Công giáo về châu Á. Lời mời đăng ký đồng thời mở đầu một giai đoạn chuẩn bị mới tại các giáo phận, phong trào và cộng đoàn dự kiến tổ chức đoàn đến Hàn Quốc.
* Đức Giáo hoàng yêu cầu các trường Công giáo quan tâm đến nỗi cô đơn của người trẻ
Tiếp các tham dự viên hội nghị quốc tế về mục vụ trường học và đại học ngày 22 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã nhấn mạnh rằng các cơ sở giáo dục Công giáo cần giúp người trẻ cảm thấy được nhìn nhận, được yêu thương và được khích lệ. Hội nghị do Bộ Văn hóa và Giáo dục tổ chức tại Vatican trong hai ngày 22 và 23 tháng 10, bàn về sự đồng hành với học sinh và sinh viên trong hoàn cảnh hiện nay.
Đức Thánh Cha lưu ý đến một môi trường văn hóa liên tục xếp hạng và so sánh thành tích. Áp lực này khiến một số bạn trẻ sợ mắc sai lầm, sợ không đáp ứng được kỳ vọng hoặc bỏ cuộc trước khi bắt đầu. Đằng sau vẻ tự vệ của tuổi trẻ có thể là mong muốn được yêu và được đón nhận. Vì vậy, trường học cần trở thành nơi có người nhớ tên, nhận ra sự vắng mặt và vui mừng khi một học sinh trở lại. Những chi tiết của tương quan cá nhân có ý nghĩa đối với người đang cảm thấy mình vô danh.
Ngài cũng nhắc đến các gia đình bị tổn thương, tình trạng cô đơn trong môi trường số và nỗi lo trước một tương lai bất định. Mục vụ giáo dục được mời gọi khuyến khích việc tìm kiếm sự thật, phân định và phát triển tư duy bền bỉ. Đức Giáo hoàng đặt việc giáo dục con tim bên cạnh đào tạo trí tuệ, với lòng biết ơn, sự cảm thông và khả năng nhận ra đau khổ của người khác. Những hoạt động phục vụ người nghèo, tình nguyện và chăm sóc công trình tạo dựng được ngài trình bày như các môi trường thực sự của việc học làm người, gắn liền với cầu nguyện và đời sống đức tin.
* Tổng giáo phận New York đạt thỏa thuận nguyên tắc bồi thường tám trăm triệu đôla
Tổng giáo phận New York và các luật sư đại diện cho khoảng một ngàn ba trăm người trình báo bị giáo sĩ lạm dụng tính dục đã đạt thỏa thuận bồi thường trị giá tám trăm triệu đôla. Đức Tổng Giám mục Ronald Hicks thông báo diễn biến này với hàng giáo sĩ ngày 24 tháng 10. Thỏa thuận nhằm giải quyết các yêu cầu pháp lý kéo dài hơn bảy năm, nhưng vẫn cần được các bên ký kết chính thức trước khi hoàn tất.
Theo thông tin được công bố, việc ký dự kiến diễn ra trong tuần bắt đầu ngày 6 tháng 11. Tiến trình hiện nay tiếp nối một khuôn khổ đã được thống nhất vào tháng 5, với điều kiện có sự đồng thuận của tất cả những người nộp yêu cầu. Do đó, thông báo mới đánh dấu một bước quan trọng của cuộc thương lượng, chưa phải xác nhận rằng mọi thủ tục và khoản thanh toán đã hoàn thành. Đức Tổng Giám mục bày tỏ mong muốn thỏa thuận có thể đem lại phần nào sự chữa lành và hòa giải cho những người sống sót.
Các vụ kiện diễn ra trong bối cảnh New York ban hành luật năm 2019 mở rộng thời hạn khởi kiện dân sự đối với việc lạm dụng tính dục trẻ vị thành niên, đồng thời tạo một khoảng thời gian để những trường hợp trước đây đã quá hạn vẫn được đưa ra tòa. Quy mô thỏa thuận cho thấy hậu quả lâu dài của các vụ lạm dụng đối với nạn nhân và đời sống Giáo hội. Trong thông báo, Đức Tổng Giám mục cũng nhắc đến trách nhiệm tiếp tục loan báo Tin Mừng, chăm sóc người bệnh, phục vụ người thiếu thốn, đón tiếp người xa lạ và giáo dục trẻ em. Việc giải quyết các yêu cầu của người bị hại tiếp tục là một phần trọng yếu trong tiến trình trách nhiệm và phục hồi lòng tin.
* Tổng Giám mục Los Angeles ban hành thư về Đức Mẹ Guadalupe
Đức Tổng Giám mục José Gomez của Los Angeles đã công bố thư mục vụ mang tựa đề diễn tả sự kỳ diệu của châu Mỹ, hướng đến kỷ niệm năm trăm năm các cuộc hiện ra của Đức Mẹ Guadalupe vào năm 2031. Bức thư trình bày lòng sùng kính Đức Maria trong đời sống của ngài, lịch sử đức tin tại châu Mỹ và sứ mạng tiếp tục giới thiệu Đức Kitô cho thế giới. Văn kiện được gửi đến gia đình các tín hữu trong tổng giáo phận.
Đức Tổng Giám mục kể lại những chuyến hành hương thời thơ ấu cùng cha mẹ và các chị em từ Monterrey đến đền thánh tại Thành phố Mexico. Những hành trình ấy gắn với việc truyền đức tin trong gia đình, khi cha mẹ muốn con cái hiểu biết và yêu mến Chúa Giêsu cùng Đức Mẹ. Ngài nhắc lại truyền thống về những lần Đức Maria hiện ra với thánh Juan Diego trên đồi Tepeyac vào tháng 12 năm 1531 và hình ảnh được lưu giữ trên tấm áo choàng của vị thánh.
Trong thư, Đức cha Gomez liên hệ kinh nghiệm riêng với đời sống của một tổng giáo phận có nhiều cộng đồng mang những nguồn gốc văn hóa khác nhau. Ngài nhận ra nơi Đức Maria người mẹ đã cùng Con đi qua đau khổ và đêm tối đức tin. Việc chuẩn bị cho năm 2031 được đặt trong hành trình thiêng liêng dài hạn, thay vì chỉ là một ngày lễ kỷ niệm. Bức thư đồng thời nhắc đến mối liên hệ giữa sự thánh thiện, ký ức đức tin của các dân tộc châu Mỹ và trách nhiệm truyền giáo hiện nay. Đối với Los Angeles, lòng sùng kính Đức Mẹ Guadalupe tiếp tục là một điểm quy tụ quan trọng của đời sống Công giáo, nhất là trong các gia đình có cội nguồn Mỹ Latinh.
* Các vị lãnh đạo Giáo hội tại Jerusalem lên án cuộc tấn công ở Taybeh
Các Thượng phụ và những người đứng đầu các Giáo hội tại Jerusalem đã ra tuyên bố lên án cuộc tấn công ngày 17 tháng 10 tại Taybeh, một làng Kitô giáo ở Bờ Tây. Theo tuyên bố, những người định cư che mặt đã tấn công cư dân đang thu hoạch ôliu cùng các vị khách nước ngoài đến bày tỏ tình liên đới, trong đó có các nhà ngoại giao và đại diện châu Âu. Các vị lãnh đạo yêu cầu bảo vệ người dân và đưa người chịu trách nhiệm ra trước công lý.
Tuyên bố đặt sự kiện trong hoàn cảnh nhiều làng Palestine phải đối diện với những cuộc tấn công trong mùa thu hoạch. Đây là thời điểm các gia đình dựa vào ruộng vườn để bảo đảm sinh kế và duy trì sự gắn bó lâu đời với đất đai. Các vị lãnh đạo bác bỏ những lập luận tôn giáo được sử dụng để biện minh cho việc lấy ôliu của người khác, đồng thời ghi nhận các tiếng nói Do Thái đã công khai phản đối quan điểm này. Các ngài cũng cảm ơn những lời lên án từ phía giới chức Israel.
Về biện pháp xử lý, tuyên bố ghi nhận sự can thiệp của cảnh sát và những vụ bắt giữ sau cuộc tấn công, nhưng mong việc thực thi pháp luật được duy trì nghiêm túc và nhất quán. Lời kêu gọi gửi đến cộng đồng quốc tế tập trung vào an toàn của cư dân Taybeh, người dân Bờ Tây và những người đến thăm để hỗ trợ họ. Các Giáo hội tái khẳng định sự nâng đỡ dành cho cộng đoàn địa phương và quyết tâm gìn giữ sự hiện diện Kitô giáo tại Thánh Địa. Thông điệp kết thúc bằng lời cầu nguyện cho toàn thể cư dân trong vùng được sống trong những điều kiện có an ninh, công lý và hòa bình.
* Các giám mục Liên minh châu Âu yêu cầu đặt trí tuệ nhân tạo phục vụ con người
Sau kỳ họp toàn thể mùa thu tại Brussels trong tháng 10, Ủy ban các Hội đồng Giám mục Liên minh châu Âu, thường được gọi là COMECE, đã công bố tuyên bố về trách nhiệm của châu Âu trong thời đại trí tuệ nhân tạo. Các giám mục yêu cầu việc nghiên cứu, thiết kế và ứng dụng công nghệ phải được hướng dẫn bởi phẩm giá con người, công ích và hòa bình. Văn bản được đưa ra khi các hệ thống tự động ngày càng ảnh hưởng đến những quyết định trong đời sống xã hội.
Tuyên bố cho rằng tiến bộ kỹ thuật đang đặt ra những câu hỏi về con người, đạo đức, pháp lý và quan hệ xã hội. Những câu hỏi này cần được xem xét rộng hơn các tiêu chuẩn hiệu suất hoặc lợi nhuận. Các giám mục ghi nhận những nỗ lực điều tiết đã có, đồng thời khuyến khích Liên minh châu Âu tiếp tục đảm nhận trách nhiệm trong lĩnh vực này. Việc củng cố năng lực kỹ thuật số cần đi cùng một định hướng rõ ràng về người được hưởng lợi và người có thể bị thiệt thòi.
Một nội dung được nhấn mạnh là trách nhiệm của con người trong toàn bộ quá trình phát triển và sử dụng hệ thống. Người thiết kế, lập trình, triển khai và quyết định giao công việc cho công nghệ đều có phần trách nhiệm cần được xác định. Quan điểm của các giám mục dựa trên xác tín rằng con người được tạo dựng cho tương quan và hiệp thông, không thể bị thu hẹp thành dữ liệu hay năng lực xử lý thông tin. Tuyên bố đưa tiếng nói của Giáo hội vào cuộc thảo luận châu Âu về chuyển đổi số, với mong muốn công nghệ góp phần xây dựng công bằng và tình huynh đệ, đồng thời có những giới hạn thích hợp đối với các ứng dụng gây tổn hại đến phẩm giá và quyền lợi của con người.
* Hơn một ngàn sáu trăm thiếu nhi Myanmar mừng Khánh nhật Truyền giáo
Khoảng một ngàn sáu trăm năm mươi thiếu nhi tại Myanmar đã quy tụ mừng Khánh nhật Truyền giáo ngày 18 tháng 10, trong dịp kỷ niệm một trăm năm ngày cử hành này của Giáo hội hoàn vũ. Thánh lễ diễn ra tại nhà thờ Đức Mẹ Lên Trời thuộc giáo xứ Twantay, Tổng giáo phận Yangon, do Đức Hồng y Charles Maung Bo chủ sự. Chương trình được tổ chức với sự tham gia của các Hội Giáo hoàng Truyền giáo trong tổng giáo phận.
Trong bài giảng, Đức Hồng y nói với các em rằng tuổi nhỏ không ngăn cản việc tham gia sứ mạng của Hội Thánh. Các em có thể chia sẻ tình yêu dành cho Chúa Giêsu ngay trong gia đình, lớp học, giáo xứ và những nơi gặp gỡ bạn bè. Ngài đưa ra những hành động gần gũi với đời sống thiếu nhi: đón nhận người bạn đang cô đơn, không loại trừ bạn học, chia sẻ thức ăn và sẵn lòng giúp đỡ người cần đến. Chứng từ đức tin được trình bày bằng ngôn ngữ mà các em có thể hiểu và thực hiện.
Cuộc gặp diễn ra trong hoàn cảnh nhiều gia đình Myanmar chịu ảnh hưởng của xung đột, di dời và thiếu thốn. Đức Hồng y mời các em nhớ đến những trẻ em đang phải sống giữa chiến tranh, đói nghèo và các khó khăn khác, tại quê hương cũng như trên thế giới. Ngài nhấn mạnh giá trị của những việc nhỏ, thay vì đặt nặng sự nổi tiếng hoặc những thành tích khác thường. Sự hiện diện đông đảo của thiếu nhi trong Khánh nhật Truyền giáo cho thấy hoạt động giáo dục đức tin vẫn được duy trì giữa những điều kiện phức tạp. Các em được nhắc rằng mình đang là thành phần của Hội Thánh và có thể góp phần vào đời sống cộng đoàn từ chính lứa tuổi hiện tại.
* Abu Dhabi tưởng niệm tám trăm năm thánh Phanxicô Assisi qua văn hóa và đối thoại
Ngày 19 tháng 10, một chương trình văn hóa tại Abu Dhabi đã đánh dấu tám trăm năm ngày qua đời của thánh Phanxicô Assisi. Khoảng năm mươi người tham dự sự kiện tại Viện Văn hóa Ý, trong khuôn khổ Tuần lễ Ngôn ngữ Ý trên thế giới. Chương trình do Đại diện Tông tòa Nam Arabia phối hợp với Đại sứ quán Ý tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất và viện văn hóa tổ chức.
Đức cha Paolo Martinelli, Đại diện Tông tòa Nam Arabia, trình bày các trước tác của thánh Phanxicô như một chứng từ về tình huynh đệ, hòa bình và sự gần gũi với công trình tạo dựng. Những bản luật, thư, lời khuyên và kinh nguyện tuy không nhiều nhưng giúp người đọc gặp tiếng nói trực tiếp của vị thánh. Bài ca Anh Mặt Trời cũng được giới thiệu trong mối liên hệ với lịch sử văn học Ý và cách thánh nhân nhìn nhận thế giới thụ tạo.
Phần trao đổi liên kết linh đạo Phanxicô với đời sống tại bán đảo Arabia, nơi nhiều nền văn hóa và tôn giáo gặp nhau hằng ngày. Hành trình của thánh Phanxicô từ ước vọng chiến thắng đến việc trở thành con người hòa bình được đặt trong bối cảnh những thất bại, kinh nghiệm chiến tranh và cuộc gặp gỡ với Đức Kitô. Chương trình cũng có nội dung về văn học, đối thoại liên tôn và nghệ thuật gắn với sự bền vững. Đại sứ Ý Lorenzo Fanara khai mạc sự kiện, cho thấy sự phối hợp giữa các tổ chức văn hóa và Giáo hội. Dịp tưởng niệm đưa di sản của vị thánh đến một không gian ngoài châu Âu, nơi các suy tư về chung sống và tôn trọng khác biệt có liên hệ trực tiếp với kinh nghiệm của cộng đồng địa phương.
* Một gia đình Công giáo tại Hoa Kỳ kể lại hành trình tìm công lý phục hồi
Trong một cuộc phỏng vấn được công bố ngày 20 tháng 10, ông Andy và bà Kate Grosmaire đã kể lại hành trình đối diện với cái chết của con gái Ann và việc tham gia một tiến trình công lý phục hồi. Ann bị sát hại bởi Conor, người sau đó phải chịu trách nhiệm hình sự. Gia đình tìm cách được nói về con, đặt những câu hỏi còn bỏ ngỏ và diễn tả trực tiếp những mất mát do tội ác gây ra.
Sau nhiều tháng chuẩn bị, cha mẹ Ann tham dự cuộc gặp với Conor, cha mẹ anh, các đại diện pháp lý và linh mục quản xứ. Tiến trình có người điều phối, tạo điều kiện để các bên lắng nghe trong một khuôn khổ cụ thể. Ông Andy, một phó tế Công giáo, kể rằng ông từng bị giày vò vì nghĩ mình đã không bảo vệ được con. Việc nghe diễn biến trực tiếp giúp ông hiểu hơn giới hạn của những điều bản thân có thể ngăn chặn. Conor cũng phải nghe nỗi đau mà hành vi của mình đã gây ra cho gia đình nạn nhân.
Gia đình Grosmaire không yêu cầu án tử hình. Họ đề nghị một hình phạt tù kèm những trách nhiệm liên quan đến quản lý cơn giận, cảnh báo bạo lực trong quan hệ tình cảm của người trẻ và hoạt động phục vụ. Thỏa thuận nhận tội cuối cùng dẫn đến hai mươi năm tù cùng mười năm quản chế, có những điều kiện bổ sung. Theo lời bà Kate, việc đối thoại đã giúp tiến trình chữa lành bắt đầu. Câu chuyện được trình bày như kinh nghiệm riêng của một gia đình, trong đó sự tha thứ không xóa bỏ trách nhiệm pháp lý. Tiếng nói của người bị hại và các hậu quả cụ thể của tội ác được đặt ở vị trí trung tâm của cuộc gặp.
* Các giám mục Pháp lên tiếng trước những vụ bạo động tại nhiều thành phố
Đức Hồng y Jean-Marc Aveline, Tổng Giám mục Marseille, đã kêu gọi người dân tránh bị cuốn vào vòng xoáy bạo lực sau các vụ đụng độ tại Pháp ngày 17 tháng 10. Trong tuyên bố được công bố trên trang của tổng giáo phận, ngài lên án những hành vi phá hoại và bày tỏ liên đới với người bị thương, các chủ cửa hàng bị thiệt hại và những người chịu ảnh hưởng của bất ổn. Ngài mong các vụ việc chấm dứt và hòa bình sớm được tái lập.
Đức Tổng Giám mục Olivier de Germay của Lyon cũng lên tiếng với cùng mối quan tâm. Ngài phân biệt việc bày tỏ những đòi hỏi chính đáng qua biểu tình ôn hòa với các hành động thù ghét, cướp phá và tấn công người khác. Theo ngài, tình trạng bạo lực phản ánh những khó khăn trong xã hội cần được lắng nghe, nhưng việc phá hoại chỉ tạo thêm bất công và chia rẽ. Sự đồng hành của Giáo hội được bày tỏ với những người buôn bán, lực lượng giữ gìn trật tự và cả những người muốn biểu tình trong hòa bình.
Những lời kêu gọi được đưa ra sau khi các cuộc tụ tập tại nhiều nơi dẫn đến thiệt hại cho cửa hàng, công trình công cộng và cơ sở tôn giáo. Các giám mục mong xã hội có thể đối diện với thách thức bằng sự hợp tác, thay vì biến những khác biệt thành đối đầu. Cùng với việc lên án bạo lực, các ngài mời gọi cầu nguyện cho những người bị tổn thương và cho khả năng nối lại đối thoại. Tiếng nói của các vị lãnh đạo Giáo hội tập trung vào việc bảo vệ con người và đời sống chung, trong lúc chính quyền cùng các cộng đồng địa phương xử lý hậu quả của những ngày bất ổn.
* Uganda tưởng niệm một trăm lẻ tám năm hai giáo lý viên tử đạo tại Paimol
Ngày 20 tháng 10, các tín hữu từ nhiều nơi tại Uganda đã đến Đền thánh các vị tử đạo Wipolo, thuộc Tổng giáo phận Gulu, để tưởng niệm một trăm lẻ tám năm cuộc tử đạo của hai chân phước Daudi Okello và Jildo Irwa. Hai giáo lý viên trẻ bị sát hại năm 1918 vì kiên trì làm chứng cho đức tin. Cuộc cử hành quy tụ các giám mục, linh mục, tu sĩ, các hội đoàn, giới chức địa phương và người hành hương.
Đức cha Sabino Ochan Odoki, Giám mục Arua, chủ sự Thánh lễ. Các tín hữu từ Áo và Đức cũng hiện diện cùng cộng đoàn địa phương. Chủ đề năm nay liên kết đời sống Thánh Thể với thánh Giuse và chứng từ của hai chân phước. Trong bài giảng, Đức cha nhắc đến công việc phục vụ của các ngài tại Paimol trước khi chịu chết và nhấn mạnh sự kiên trì thực hiện điều tốt giữa những hoàn cảnh có chống đối hoặc đau khổ.
Hai chân phước được thánh Gioan Phaolô II tuyên phong chân phước tại quảng trường Thánh Phêrô ngày 20 tháng 10 năm 2002, đúng Khánh nhật Truyền giáo. Ký ức về các ngài tiếp tục gắn với vai trò của giáo lý viên trong việc hình thành và nâng đỡ các cộng đoàn. Cuộc hành hương thường niên tại Wipolo là dịp để những người thuộc nhiều thế hệ gặp nhau quanh một lịch sử đức tin chung. Sự tham gia của khách hành hương nước ngoài cho thấy lòng tôn kính hai giáo lý viên đã vượt khỏi địa phương nơi các ngài phục vụ. Dịp kỷ niệm năm nay tiếp tục đặt sự trung thành trong bổn phận và chứng từ của người trẻ vào trung tâm sinh hoạt của cộng đoàn.
* Tổng Giám mục Angola nhấn mạnh việc đồng hành với gia đình đang khủng hoảng
Đức Tổng Giám mục José Manuel Imbamba của Saurimo, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Angola và São Tomé–Príncipe, đã chia sẻ những nhận định sau cuộc gặp tại Vatican nhân mười năm Tông huấn Amoris laetitia. Hội nghị diễn ra từ ngày 7 đến ngày 14 tháng 10, quy tụ các vị đại diện hàng giám mục và các Giáo hội Công giáo Đông phương. Ngài đặc biệt lưu ý đến phẩm giá gia đình và sự cần thiết của việc hiện diện bên những gia đình gặp khủng hoảng.
Đức Tổng Giám mục gọi gia đình là môi trường đầu tiên để truyền đạt đức tin, học các giá trị nhân bản và thực hành sự chia sẻ. Trong cách nhìn này, gia đình là Hội Thánh tại gia, nơi các thành viên hình thành kinh nghiệm yêu thương và liên đới qua đời sống chung. Ngài cho rằng những khó khăn đang làm suy yếu gia đình đòi hỏi sự hỗ trợ thực tế, để gia đình có thể tiếp tục trách nhiệm giáo dục, thiêng liêng và nhân bản của mình.
Những cuộc thảo luận tại Vatican cũng đề cập đến ơn gọi truyền giáo của gia đình. Đức Tổng Giám mục Imbamba nhấn mạnh một sự đồng hành biết lắng nghe hoàn cảnh riêng, thay vì chỉ đưa ra lời khuyên chung. Theo ngài, các thành viên tham dự được giúp nhận rõ hơn nhu cầu cùng bước với những người đang trải qua mong manh và thử thách. Phần chia sẻ của vị chủ tịch hội đồng giám mục đưa kinh nghiệm của châu Phi vào cuộc trao đổi rộng hơn của Giáo hội hoàn vũ. Ngài mong các gia đình được nhìn nhận như một nguồn lực của xã hội và như nơi mỗi người có thể lớn lên trong tình yêu. Những nhận định được công bố sau hội nghị tiếp tục nối kết việc đọc Tông huấn với hoàn cảnh cụ thể của các cộng đoàn địa phương.
* Thiếu nhi Zambia tham gia chiến dịch Mân Côi cầu cho hòa bình
Giáo phận Solwezi tại Zambia đã tham gia chiến dịch Một triệu trẻ em cầu nguyện kinh Mân Côi cho hòa bình và hiệp nhất thế giới. Cuộc cử hành diễn ra tại giáo xứ chính tòa Thánh Daniel ở Solwezi, với sự hiện diện của học sinh thuộc bảy trường Công giáo cùng giáo viên, nữ tu và những người phụ trách sinh hoạt thiếu nhi. Các em được quy tụ trong một chương trình chung của giáo phận, kết hợp Thánh lễ với việc lần chuỗi.
Cha Wilbroad Musonda, Giám đốc các Hội Giáo hoàng Truyền giáo của giáo phận, chủ sự Thánh lễ. Đồng tế có các linh mục đang phục vụ trong lĩnh vực giáo dục và học đường. Trong bài giảng, cha Musonda trình bày Đức Trinh Nữ Maria như mẫu gương cầu nguyện và tín thác. Ngài liên hệ việc cầu nguyện với đời sống trong gia đình, nhà trường và những tương quan thường ngày của các em. Các ý nguyện đặc biệt hướng về trẻ em đang chịu chiến tranh, đói nghèo và không có điều kiện học tập.
Những trường tham dự gồm các cơ sở giáo dục phổ thông và các trường có sứ mạng chăm sóc học sinh với nhu cầu đặc biệt. Sự quy tụ cho thấy mối liên kết giữa các hội truyền giáo, hoạt động giáo dục và các cộng đoàn tu trì tại Solwezi. Sau Thánh lễ, cộng đoàn cùng lần chuỗi Mân Côi. Chiến dịch quốc tế tạo điều kiện để các em tại Zambia cầu nguyện trong sự hiệp thông với trẻ em ở những nơi khác. Bản tin về cuộc cử hành được công bố ngày 18 tháng 10, giữa tháng Mân Côi, khi nhiều giáo xứ và trường học Công giáo trên thế giới tổ chức những sinh hoạt dành cho thiếu nhi và cầu nguyện cho các vùng xung đột.
* Cameroon giới thiệu sách hỏi đáp về hòa bình dựa trên giáo huấn của Đức Giáo hoàng
Đức Tổng Giám mục Andrew Nkea của Bamenda, Cameroon, đã giới thiệu một cuốn sách gồm một trăm câu hỏi và trả lời về hòa bình, được biên soạn từ những bài nói chuyện và bài giảng của Đức Giáo hoàng Lêô XIV trong chuyến thăm Cameroon tháng 4 năm 2026. Ngài trao sách cho Đức Thánh Cha ngày 7 tháng 10. Tài liệu hướng đến việc đưa nội dung chuyến thăm vào các sinh hoạt thường xuyên của gia đình, trường học và giáo xứ.
Những vấn đề được trình bày gồm sự tha thứ, đối thoại, chăm sóc người phải rời bỏ nhà cửa, vai trò của người trẻ và trách nhiệm lãnh đạo. Cách trình bày theo câu hỏi giúp người sử dụng tiếp cận từng chủ đề trong những buổi gặp gỡ ngắn hoặc các chương trình đào tạo cộng đồng. Đức Tổng Giám mục giải thích rằng nội dung trả lời lấy từ lời của Đức Giáo hoàng tại Bamenda; công việc biên soạn nhằm sắp xếp những lời ấy thành một tài liệu có thể dùng trong đời sống địa phương.
Bamenda thuộc vùng nói tiếng Anh của Cameroon, chịu ảnh hưởng nặng nề của cuộc xung đột kéo dài. Nhiều người thiệt mạng, nhiều gia đình di dời, cơ sở vật chất và sinh hoạt xã hội bị tàn phá. Sách dự kiến được phân phối trước tại các giáo xứ và trường Công giáo trong tổng giáo phận, sau đó đến các giáo phận khác. Các ủy ban Công lý và Hòa bình cũng sẽ sử dụng trong việc đào tạo. Đức Tổng Giám mục mong tài liệu giúp duy trì những lời kêu gọi hòa giải sau chuyến thăm của Đức Thánh Cha. Ngài trình bày hòa bình như một lựa chọn phải được học và thực hiện hằng ngày giữa những cộng đồng còn sống trong hậu quả chiến tranh.
* Các nữ tu Đức Mẹ các Tông đồ triển khai hoạt động sinh thái tại Togo và Ghana
Các nữ tu Đức Mẹ các Tông đồ đang thực hiện những chương trình chăm sóc đất đai, giáo dục môi trường và bảo vệ sinh kế tại nhiều cộng đồng châu Phi. Hai kinh nghiệm tại Togo và Ghana được giới thiệu trong tháng 10 cho thấy cách một hội dòng đưa việc chăm sóc công trình tạo dựng vào các hoạt động đào tạo và phục vụ. Các sáng kiến có sự tham gia của tu sĩ, nhân viên, học sinh, phụ huynh và cư dân địa phương.
Tại Agou, Togo, các nữ tu và những người đang được đào tạo cùng lao động trên đất, trồng trọt và học cách sử dụng nguồn tài nguyên có trách nhiệm. Ở Sokodé, các hoạt động gồm trồng rau và chuẩn bị vườn ươm trong hoàn cảnh nắng nóng, ngập lụt và suy thoái đất ảnh hưởng đến đời sống. Sản xuất tại chỗ giúp cung cấp thực phẩm, giảm một phần nhu cầu mua từ bên ngoài và tạo cơ hội chia sẻ sản phẩm trong cộng đồng. Công việc thực hành được kết hợp với việc hình thành ý thức bảo vệ môi trường.
Tại Ghana, các nữ tu quan tâm đến hậu quả của việc khai thác vàng trái phép, thường được gọi là galamsey. Tình trạng này gây tổn hại rừng, ô nhiễm sông và đe dọa nông nghiệp cũng như sức khỏe. Ủy ban Công lý, Hòa bình và Bảo toàn Công trình tạo dựng của hội dòng, do nữ tu Dorcas Obeng phụ trách, đang hoạt động tại những cộng đồng như Bepoase và Attronie. Chương trình phối hợp giáo dục, vận động và tái trồng cây. Những kinh nghiệm được công bố cho thấy sự khác biệt giữa từng địa bàn: nơi cần khôi phục đất canh tác, nơi phải đối diện nguồn nước bị ô nhiễm, nhưng đều liên quan trực tiếp đến điều kiện sống của các gia đình.
* Bangladesh tổ chức hội thảo về quan hệ Kitô giáo và Hồi giáo
Trong tháng 10, Hội đồng Giám mục Bangladesh phối hợp với sự hỗ trợ của Tòa Thánh và Viện Henry Martyn tại Hyderabad đã tổ chức hội thảo về quan hệ Kitô giáo và Hồi giáo tại Dhaka. Chương trình diễn ra tại trung tâm của hội đồng giám mục ở Muhammadpur, quy tụ khoảng chín mươi linh mục, nữ tu và giáo dân đang tham gia các ủy ban đối thoại liên tôn và đại kết. Các phiên làm việc tập trung vào hiểu biết, chung sống và những thách thức tại địa phương.
Hai diễn giả là linh mục Dòng Tên Joseph Victor Edwin và giáo sư Hồi giáo Waheedulla. Việc cùng trình bày từ hai truyền thống tạo điều kiện để người tham dự nghe kinh nghiệm nghiên cứu của một linh mục Công giáo cùng sự giải thích từ bên trong đời sống Hồi giáo. Nội dung đề cập đến niềm tin, việc thực hành tôn giáo và các chiều kích thiêng liêng trong những môi trường văn hóa khác nhau. Các tham dự viên cũng trao đổi theo nhóm rồi trình bày lại trước toàn thể hội thảo.
Một phần chương trình đọc lại giáo huấn Công đồng Vatican II và những văn kiện về đối thoại, sứ mạng. Các cuộc thảo luận nêu lên sự mong manh của các cộng đồng thiểu số và những khó khăn khi sinh hoạt trong môi trường có tư tưởng cực đoan. Các diễn giả phân biệt việc hiểu biết truyền thống tôn giáo với sự giản lược người tín hữu vào các định kiến hoặc xu hướng chính trị. Hội thảo kết thúc với nhận định rằng đối thoại cần nền tảng vững trong đức tin của mình và sự trân trọng chân thành đối với niềm tin của người khác. Những người tham dự trở về các giáo phận với kinh nghiệm trao đổi trực tiếp, nhằm hỗ trợ những công việc họ đang đảm nhận giữa các cộng đồng nhiều tôn giáo.
* Giáo hội Công giáo Ai Cập duy trì mạng lưới giáo dục và y tế dù có ít tín hữu
Đức cha Emmanuel Bishay của Luxor cho biết cộng đồng Công giáo tại Ai Cập, tuy có số tín hữu nhỏ, vẫn đang đóng góp đáng kể trong giáo dục, y tế và phục vụ xã hội. Trong cuộc trao đổi được công bố ngày 22 tháng 10, ngài trình bày một Giáo hội phải đồng hành với người dân giữa nghèo khó, di dân và tình trạng các tín hữu sống phân tán. Những cơ sở phục vụ tiếp cận người dân thuộc nhiều hoàn cảnh và tôn giáo.
Tại Giáo phận Luxor, có khoảng hai mươi lăm ngàn người Công giáo, Giáo hội điều hành mười bốn phòng khám, phần lớn với sự phục vụ của các nữ tu. Bên cạnh đó còn có các trung tâm văn hóa và thư viện. Đức cha lưu ý rằng vùng Thượng Ai Cập có những nhu cầu lớn về chăm sóc sức khỏe, giáo dục và trẻ em, trong khi các điều kiện phục vụ công cộng chưa đáp ứng đầy đủ. Những người trẻ có năng lực cũng có thể gặp khó vì kinh tế và thiếu cơ hội phát triển.
Đức cha Bishay đồng thời nói đến quan hệ với cộng đồng Chính Thống Coptic và người Hồi giáo. Ngài mô tả các mối liên hệ chính thức giữa Công giáo và Chính Thống là tốt, với việc thăm hỏi trong những dịp tôn giáo. Ở một số làng và khu dân cư nhỏ, việc xây dựng quan hệ vẫn có khó khăn, nhưng ngài nhận thấy những tiếng nói ôn hòa đang có thêm chỗ đứng. Những chia sẻ đưa ra một bức tranh về đời sống Giáo hội được đo bằng các dịch vụ và tương quan, bên cạnh số lượng thành viên. Trường học, phòng khám và các cơ sở văn hóa tiếp tục là những nơi cộng đồng Công giáo hiện diện trong sinh hoạt chung của xã hội Ai Cập.
* Các nữ tu Nigeria điều hành trung tâm tĩnh tâm và phát triển nhân bản tại Nsukka
Các nữ tu Thừa sai Đức Mẹ Mân Côi tại miền Nam Nigeria đang điều hành Trung tâm Tĩnh tâm và Hội nghị Mân Côi ở Nsukka, phục vụ linh mục, tu sĩ và giáo dân cần thời gian nghỉ ngơi, cầu nguyện và đào sâu đời sống. Trung tâm hoạt động từ năm 1994, sau khi tập viện của hội dòng được chuyển đến Enugu. Công việc này được duy trì bên cạnh những hoạt động giáo dục, chăm sóc sức khỏe và phục vụ xã hội của các nữ tu.
Nữ tu Patricia Chima, người phụ trách trung tâm, cho biết nơi đây tạo điều kiện để người đến có thể nhìn lại đời sống và nhận ra hoạt động của Thiên Chúa nơi mình. Một nhóm năm nữ tu đảm nhận những công việc của trung tâm. Các hình thức tĩnh tâm gồm sáu ngày, tám ngày và ba mươi ngày, với việc hướng dẫn cầu nguyện cùng Lời Chúa. Những người tham dự đến từ nhiều bậc sống, trong đó có giáo lý viên và thành viên các tổ chức Công giáo.
Trung tâm cũng cung cấp các chương trình dành cho tu sĩ chuẩn bị khấn trọn, chủng sinh chuẩn bị chịu chức phó tế và những người cần thời gian đào tạo bổ sung. Các linh mục Giáo phận Nsukka sử dụng cơ sở này cho kỳ tĩnh tâm thường niên. Hoạt động của trung tâm đáp ứng nhu cầu có một không gian ổn định để tạm rời nhịp công việc và được đồng hành. Bản giới thiệu trong tháng 10 cho thấy đời sống phục vụ của các nữ tu có thêm một chiều kích ít được nhìn thấy: chăm sóc chính những người đang đảm nhận trách nhiệm trong cộng đoàn. Việc nghỉ ngơi, suy xét và đào tạo nhân bản được đặt cùng với cầu nguyện, thay vì chỉ được xem là phần phụ của chương trình thiêng liêng.
* Một giám mục tại Papua New Guinea đi thuyền ba ngày để thăm giáo xứ xa
Đức cha Tendej, Giám mục Alotau-Sideia tại Papua New Guinea, đã kể lại những khó khăn của việc phục vụ một giáo phận có phần lớn diện tích là biển. Khoảng chín mươi lăm phần trăm địa bàn giáo phận là mặt nước; mười sáu giáo xứ nằm trên các đảo. Để đến những cộng đoàn xa nhất, vị giám mục có thể phải đi thuyền đến ba ngày. Chuyến thăm mục vụ vì thế đòi hỏi nhiều thời gian và sự chuẩn bị về phương tiện.
Trước khi đến Papua New Guinea, ngài là một linh mục thuộc Tu hội Truyền giáo. Lời mời nhận sứ vụ mới đến khi ngài đã khoảng năm mươi tuổi. Sau một thời gian cầu nguyện và phân định, ngài lên đường, rồi phục vụ trong công tác đào tạo tại chủng viện. Những ngày đầu có nhiều thiếu thốn về cơ sở vật chất, kể cả mái nhà xuống cấp. Tháng 7 năm 2025, ngài nhận tin được Đức Giáo hoàng Lêô XIV bổ nhiệm làm Giám mục Alotau-Sideia và được truyền chức giám mục ngày 27 tháng 9 cùng năm.
Trong câu chuyện được công bố tháng 10, Đức cha nói đến niềm vui khi có thêm các thừa sai chấp nhận phục vụ tại quốc gia này. Ngài cũng kể về việc cầu nguyện trong một nơi ở rất đơn sơ, không có nhà nguyện riêng, nên thường đến nhà thờ chính tòa chầu Thánh Thể. Cách kể có những chi tiết hóm hỉnh về muỗi, việc đi bộ và đời sống hằng ngày. Đằng sau đó là thực tế một cơ cấu Giáo hội phải hoạt động giữa những khoảng cách lớn. Đối với các giáo xứ trên đảo, chuyến đến của linh mục hoặc giám mục gắn với việc cử hành bí tích, gặp gỡ cộng đoàn và duy trì sự liên hệ với toàn giáo phận.
* Báo cáo thống kê ghi nhận số người Công giáo trên thế giới tiếp tục tăng
Hồ sơ thống kê Giáo hội Công giáo năm 2026 được công bố trước Khánh nhật Truyền giáo cho biết số người Công giáo trên thế giới đạt khoảng một tỷ bốn trăm hai mươi hai triệu, tăng mười sáu triệu sáu trăm chín mươi ngàn so với kỳ thống kê trước. Số liệu dân số và tín hữu được lấy từ thời điểm giữa năm 2024; các dữ liệu nhân sự khác tính đến cuối năm 2024. Vì vậy, năm công bố báo cáo khác với năm mà số liệu phản ánh.
Báo cáo ghi nhận số người Công giáo tăng tại tất cả các châu lục. Châu Phi có mức tăng lớn nhất, tiếp theo là châu Mỹ; châu Á, châu Âu và châu Đại Dương cũng tăng. Châu Mỹ vẫn có số người Công giáo lớn nhất. Quy mô cộng đồng tại châu Phi đã nhỉnh hơn châu Âu trong bộ dữ liệu được công bố. Các con số giúp nhận ra sự phân bố dân số Công giáo trên thế giới và sự dịch chuyển tương đối giữa những khu vực.
Về nhân sự, tổng số linh mục tăng nhẹ, trong khi số nữ tu và đại chủng sinh tiếp tục giảm. Những xu hướng khác nhau này cho thấy sự gia tăng tín hữu không đồng thời diễn ra với sự gia tăng ở mọi hình thức ơn gọi và phục vụ. Hồ sơ được chuẩn bị nhân một trăm năm Khánh nhật Truyền giáo, với chủ đề hiệp nhất trong Đức Kitô và cùng nhau trong sứ mạng. Thống kê cung cấp nền tảng cho việc đọc những nhu cầu về đào tạo, nhân sự và sự hiện diện của Giáo hội. Các dữ liệu cần được hiểu theo thời điểm thu thập và đặc điểm từng châu lục, tránh coi tổng số toàn cầu là phản ánh giống nhau cho mọi giáo phận hoặc mọi quốc gia.
* Năm đại học Công giáo Indonesia phối hợp đào tạo sinh viên về trí tuệ nhân tạo
Hai mươi hai sinh viên truyền thông thuộc năm đại học Công giáo Indonesia đã tham gia chương trình đào tạo và thi thực hành về trí tuệ nhân tạo tại Yogyakarta từ ngày 6 đến ngày 11 tháng 10. Chương trình diễn ra tại cơ sở đào tạo Syantikara, kết hợp học kỹ thuật, trao đổi đạo đức và xây dựng các dự án liên quan đến những vấn đề xã hội, truyền thông. Phẩm giá con người được đặt làm chủ đề xuyên suốt của các hoạt động.
Các trường tham dự thuộc hiệp hội các cơ sở giáo dục đại học Công giáo Indonesia, đến từ Yogyakarta, Jakarta, Semarang, Surabaya và Kupang. Việc phối hợp giúp sinh viên tiếp xúc với đồng nghiệp từ những môi trường học thuật khác nhau. Ban tổ chức đặt câu hỏi về khả năng công nghệ đóng góp cho sự phát triển của con người, đồng thời xem xét nguy cơ lệ thuộc vào hệ thống tự động, suy giảm tư duy phê phán và thay thế các kỹ năng sáng tạo.
Đối với sinh viên truyền thông, nội dung học tập không dừng ở thao tác với phần mềm. Người sử dụng cần hiểu giới hạn của công cụ, giữ khả năng phán đoán độc lập và chịu trách nhiệm về sản phẩm được công bố. Các dự án thực hành được dùng để nối kiến thức kỹ thuật với những nhu cầu ngoài lớp học. Hoạt động này phản ánh một hướng tiếp cận đang được các cơ sở Công giáo quan tâm: đưa các câu hỏi về sự thật, tương quan và công ích vào quá trình học công nghệ. Việc tổ chức ở quy mô liên trường cũng tạo cơ hội trao đổi cách đào tạo những người sẽ làm việc trong lĩnh vực truyền thông, nơi nội dung được tạo tự động đang tác động đến việc sản xuất, kiểm tra và tiếp nhận thông tin.
* Đức cha Ignatius Ding Zuyao được truyền chức Giám mục Haimen tại Trung Quốc
Ngày 15 tháng 10 năm 2026, linh mục Ignatius Ding Zuyao đã được truyền chức Giám mục Haimen, thuộc tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Đức Giáo hoàng Lêô XIV bổ nhiệm ngài ngày 24 tháng 8, sau khi chấp thuận ứng viên trong khuôn khổ Thỏa thuận tạm thời giữa Tòa Thánh và Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thông báo của Tòa Thánh công bố cả việc truyền chức và một số nét chính trong hành trình đào tạo, phục vụ của vị tân giám mục.
Đức cha Ding sinh tháng 8 năm 1986 tại Qidong, tỉnh Giang Tô. Từ năm 2001 đến năm 2004, ngài theo học tại phân viện Giang Tô của Chủng viện Sheshan ở Thượng Hải. Sau đó, ngài học triết học và thần học tại Chủng viện Thần học Bắc Kinh từ năm 2004 đến năm 2011 và hoàn tất chương trình cử nhân. Ngài được truyền chức linh mục cho Giáo phận Haimen ngày 27 tháng 10 năm 2011.
Trong những năm đầu thừa tác vụ, ngài phục vụ tại Haimenzhen, rồi đảm nhận giáo xứ Linjiang từ năm 2013 đến năm 2017. Giai đoạn từ năm 2017 đến năm 2023, ngài là cha sở Caojiazhen. Tháng 2 năm 2023, ngài được giao trách nhiệm tại giáo xứ Qingnian Donglu ở Nantong và giữ công việc này cho đến khi được bổ nhiệm giám mục. Những dữ kiện được công bố cho thấy vị tân giám mục có kinh nghiệm phục vụ tại nhiều giáo xứ trong giáo phận. Lễ truyền chức đánh dấu việc chuyển từ trách nhiệm coi sóc từng cộng đoàn sang việc phục vụ Giáo hội địa phương ở cấp giáo phận, trong sự hiệp thông với Đức Giáo hoàng và hàng giám mục.
* Một trường học tại Kazakhstan quy tụ học sinh từ nhiều truyền thống tôn giáo
Trường Thánh Lawrence ở Kornewka, miền Bắc Kazakhstan, đang phục vụ hơn hai trăm học sinh đến từ các gia đình Công giáo, Chính Thống, Tin Lành và Hồi giáo. Cơ sở được linh mục người Đức Lorenz Gawol thành lập năm 1996 với mười một trẻ em. Sau ba thập niên, trường trở thành một cộng đồng giáo dục nơi những khác biệt văn hóa và tôn giáo gặp nhau trong việc học tập, phát triển nhân cách và chuẩn bị tương lai.
Trường ra đời trong bối cảnh nhiều gia đình gốc Đức rời Kazakhstan sau khi Liên bang Xô viết tan rã. Cha Gawol chọn ở lại để phục vụ những trẻ em còn sống tại địa phương. Ngài đặt trọng tâm vào nền giáo dục có chất lượng, nền tảng đạo đức và cơ hội phát triển. Linh mục Leopold Kropfreiter, thuộc Tu hội Các Tôi tớ Chúa Giêsu và Đức Maria, phục vụ tại đây từ năm 2018, cho biết trường hoạt động trong hệ thống giáo dục quốc gia và không giới hạn người học ở một tôn giáo.
Theo cha Kropfreiter, cơ sở không được gọi chính thức là trường Công giáo, nhưng cố gắng truyền đạt một quan niệm Kitô giáo về con người qua giáo dục, luân lý và sự trưởng thành cá nhân. Học sinh và nhân viên đến từ những niềm tin khác nhau cùng tham gia đời sống học đường. Bản giới thiệu trong tháng 10 cũng nhắc đến việc phát triển kỹ năng công nghệ và sự tự tin của người trẻ tại một vùng có ít cơ hội. Kinh nghiệm của trường cho thấy sự hiện diện giáo dục gắn với đời sống cộng đồng địa phương: từ quyết định ở lại của một linh mục đến việc xây dựng cơ sở nơi trẻ em có thể học cùng nhau dù gia đình không cùng truyền thống đức tin.
* Công giáo và Tin Lành tại Hoa Kỳ cùng lên tiếng về người di dân
Một tuyên bố chung của đại diện Công giáo và Tin Lành tại Hoa Kỳ, công bố ngày 13 tháng 10, kêu gọi sự cảm thông và khôn ngoan trong những tranh luận về di dân. Văn bản do Đức cha Brendan John Cahill, Chủ tịch Ủy ban Di dân của Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ, và mục sư Walter Kim, Chủ tịch Hiệp hội Tin Lành quốc gia, ký tên. Hai vị đồng thời là đồng chủ tịch sáng kiến đối thoại Công giáo–Tin Lành về di dân.
Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh các vụ bắt giữ và trục xuất gia tăng, cùng những thay đổi về quy chế bảo vệ pháp lý của một số cộng đồng. Các tác giả lưu ý đến những gia đình có các thành viên mang tình trạng cư trú khác nhau. Khi biện pháp thực thi được áp dụng không phân biệt hoàn cảnh, hậu quả có thể lan đến trẻ em, người thân và cả cộng đồng nơi gia đình sinh sống. Người Haiti được nêu như một trường hợp chịu ảnh hưởng từ việc thay đổi cơ chế bảo vệ tạm thời.
Sáng kiến đối thoại được thành lập trong tháng 3 năm 2026, gồm năm thành viên Công giáo và năm thành viên Tin Lành. Tuyên bố chung thể hiện nỗ lực tìm tiếng nói hợp tác giữa những cộng đồng Kitô giáo trong một vấn đề gây nhiều phân cực. Các tác giả đặt nhu cầu tránh chia cắt gia đình và làm tổn thương cộng đồng bên cạnh việc thảo luận về chính sách. Lời kêu gọi không trình bày con người như những trường hợp hành chính đơn lẻ, nhưng nhắc đến các quan hệ gia đình và đời sống thực tế bị tác động. Văn bản tiếp tục đưa sự quan tâm của các Giáo hội vào cuộc trao đổi công khai về việc thực thi quy định di dân tại Hoa Kỳ.
* Tổng Giám mục Quân đội Hoa Kỳ phản đối kế hoạch phát trực tiếp một cuộc hành quyết
Đức Tổng Giám mục Timothy Broglio của Tổng giáo phận Quân đội Hoa Kỳ đã phản đối kế hoạch phát trực tiếp cuộc hành quyết Nidal Hasan và yêu cầu các quân nhân Công giáo được phân công vào đội xử bắn xin miễn tham gia. Trong tuyên bố được công bố tháng 10, ngài nhắc lại giáo huấn của Giáo hội về sự bất khả xâm phạm của phẩm giá con người, đồng thời bày tỏ sự cảm thông với gia đình và bạn bè các nạn nhân của tội ác.
Đức Tổng Giám mục phân biệt rõ việc bác bỏ án tử hình với việc dung thứ cho hành vi của người bị kết án. Ngài lên án tội ác, nhưng cho rằng cách thi hành hình phạt và việc biến cái chết thành một hình ảnh công khai cũng đặt ra trách nhiệm luân lý. Ngài đặc biệt quan tâm đến ảnh hưởng của việc phát trực tiếp đối với người trẻ và những người dễ bị tác động, cũng như những tổn thương lương tâm có thể xảy ra đối với người phải thi hành án.
Trước đó, Đức Tổng Giám mục Paul Coakley và Đức Hồng y Pietro Parolin cũng đã lên tiếng về kế hoạch phát sóng cuộc hành quyết. Những lời phản đối tập trung vào nguy cơ trình bày việc giết người như một cảnh tượng cho công chúng. Đức cha Broglio kêu gọi những người thiện chí yêu cầu xem xét lại quyết định và hạn chế việc trẻ em tiếp cận nội dung nếu kế hoạch vẫn được thực hiện. Lời hướng dẫn dành cho quân nhân Công giáo đưa vấn đề từ bình diện tranh luận chung đến hoàn cảnh của những người cụ thể đang đối diện nhiệm vụ được giao. Vụ việc tiếp tục làm nổi bật sự hiện diện của Giáo hội trong cuộc thảo luận tại Hoa Kỳ về hình phạt, công lý và phẩm giá con người.
* Seoul ra mắt ứng dụng dành cho người hành hương Đại hội Giới trẻ Thế giới
Ban tổ chức địa phương Đại hội Giới trẻ Thế giới Seoul 2027 đã giới thiệu ứng dụng chính thức dành cho người hành hương quốc tế. Ứng dụng tập hợp các thông tin thực tế, thiêng liêng và hướng dẫn chuẩn bị trước chuyến đi cũng như trong thời gian lưu trú tại Hàn Quốc. Ban tổ chức do Đức Tổng Giám mục Peter Chung Soon-taick đứng đầu mong công cụ này giúp người trẻ tiếp cận các thông tin cần thiết từ một nơi chung.
Ở giai đoạn ra mắt, ứng dụng mang tên tạm thời WYD 2027, có trên các kho ứng dụng dành cho điện thoại và sử dụng tiếng Hàn cùng tiếng Anh. Những ngôn ngữ khác được dự kiến bổ sung sau. Tên chính thức sẽ được chọn thông qua một cuộc thi quốc tế. Phần lớn nội dung có thể được xem mà không phải đăng ký hoặc đăng nhập. Trang mở đầu có thông điệp mời can đảm lên đường đến Seoul và bộ đếm thời gian hướng đến đại hội.
Các mục chuẩn bị gồm hành trang, chương trình thiêng liêng, việc di chuyển, những lời chào tiếng Hàn và thông tin về các gói tham dự. Phần thực tế giới thiệu thời tiết, độ ẩm, mưa, điện áp, loại phích cắm và các cảnh báo khẩn cấp. Ứng dụng còn cung cấp những lưu ý về giao thông, phân loại rác, đồ thất lạc và các quy định sinh hoạt nơi công cộng. Những hướng dẫn này phục vụ người đến từ nhiều nền văn hóa, đặc biệt những bạn trẻ chưa từng tới Hàn Quốc. Việc phát hành ứng dụng là một bước trong quá trình chuẩn bị cơ sở hỗ trợ hành hương, bên cạnh đăng ký tham dự và sự phối hợp giữa ban tổ chức với các đoàn quốc tế.
* Giáo hội Kenya kêu gọi bảo vệ trẻ em tị nạn và di dân
Trong sứ điệp nhân Ngày Thế giới Di dân và Tị nạn, được công bố cuối tháng 9, cơ quan phụ trách người di dân của Hội đồng Giám mục Kenya đã kêu gọi tăng cường bảo vệ trẻ vị thành niên phải rời bỏ nơi cư trú. Sứ điệp nhắc đến các cộng đồng tại Dadaab, Kakuma, Kalobeyei và những thành phố lớn, nơi nhiều gia đình sống trong hoàn cảnh thiếu ổn định. Các giám mục khẳng định việc di dời không làm mất phẩm giá hoặc giá trị của một con người.
Đức cha Makau lưu ý rằng mỗi trẻ em cần được nhìn nhận như một con người có tiếng nói và nhu cầu riêng, thay vì chỉ là số liệu trong báo cáo hoặc một gánh nặng tại biên giới. Sự đón tiếp cần được thực hiện qua những việc bảo vệ và đồng hành ổn định. Sứ điệp đặc biệt đề cập đến nguy cơ trẻ em bị bỏ quên, không được lắng nghe và chịu tổn thương khi gia đình ly tán. Các cộng đồng được mời quan tâm đến hoàn cảnh của từng em trong đời sống thường ngày.
Lời kêu gọi cũng gửi tới nhà chức trách và các tổ chức nhân đạo, yêu cầu đặt lợi ích tốt nhất của trẻ em làm cơ sở cho những quyết định liên quan đến di dân. Các ưu tiên được nêu gồm bảo vệ pháp lý, đoàn tụ gia đình và hỗ trợ những người chịu hậu quả tâm lý do chia cách. Sứ điệp là một phần trong hoạt động lâu dài của Giáo hội Kenya đối với người tị nạn và người phải di dời. Việc nêu đích danh cả các khu tiếp nhận và những đô thị cho thấy nhu cầu bảo vệ không chỉ hiện diện tại trại tị nạn, mà còn ở nơi những gia đình đang cố xây dựng lại cuộc sống trong cộng đồng dân cư.
* Đức Giáo hoàng và đại diện Do Thái giáo tái khẳng định việc chống mọi hình thức thù hận
Ngày 22 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV tiếp phái đoàn Ủy ban Do Thái Hoa Kỳ tại Vatican và nhấn mạnh sự cần thiết của việc cùng nhau bác bỏ thù hận, kỳ thị tôn giáo và sắc tộc. Cuộc gặp diễn ra đúng lễ nhớ thánh Gioan Phaolô II, vị Giáo hoàng có nhiều đóng góp cho quan hệ Công giáo–Do Thái. Đức Thánh Cha nhắc lại di sản ấy như một điểm tựa cho sự hợp tác hiện nay.
Ngài cảm ơn những người đang xây dựng tương quan dựa trên sự chân thành và tôn trọng lẫn nhau. Di sản thiêng liêng chung được trình bày trong mối liên hệ với trách nhiệm bảo vệ phẩm giá con người, phục vụ người nghèo, gìn giữ tự do tôn giáo và thúc đẩy công lý. Những công việc này cần được thể hiện trong đời sống của cả hai cộng đồng, để đối thoại có hình thức cụ thể. Đức Giáo hoàng cũng nhắc đến giáo huấn của Công đồng Vatican II và việc Hội Thánh chống chủ nghĩa bài Do Thái dựa trên chính nền tảng Tin Mừng.
Trong một thế giới có nhiều căng thẳng tôn giáo và chính trị, cuộc gặp tiếp tục duy trì kênh quan hệ giữa Tòa Thánh với một tổ chức Do Thái có hoạt động quốc tế. Trọng tâm được đặt vào sự từ chối mọi hình thức khinh miệt hoặc loại trừ con người vì căn tính của họ. Lời nhắc về thánh Gioan Phaolô II nối kết lịch sử đối thoại với những trách nhiệm đang có. Qua cuộc tiếp kiến, hai bên tiếp tục khẳng định giá trị của việc gặp gỡ trực tiếp và sự hợp tác trong những lĩnh vực ảnh hưởng đến đời sống cộng đồng, nhất là tự do tín ngưỡng, sự an toàn của các nhóm thiểu số và khả năng chung sống giữa những truyền thống khác nhau.
* Đức Giáo hoàng tiếp tục loạt giáo lý về hôn nhân và gia đình
Trong buổi tiếp kiến chung ngày 21 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV tiếp tục loạt bài giáo lý về các văn kiện Công đồng Vatican II, tập trung vào Hiến chế mục vụ Gaudium et spes và giáo huấn về hôn nhân, gia đình. Ngài nhấn mạnh rằng bảo vệ gia đình là một trách nhiệm xã hội cấp thiết. Gia đình được trình bày như nơi con người học sống với nhau và như nền tảng quan trọng của đời sống chung.
Đức Thánh Cha nhắc đến cách Công đồng mô tả gia đình là trường học của một nền nhân bản sâu sắc hơn. Trách nhiệm gìn giữ hôn nhân và gia đình vì vậy không chỉ thuộc về đôi vợ chồng hoặc các tổ chức tôn giáo. Những người đảm nhiệm công việc chính trị, văn hóa và xã hội cũng có phần trách nhiệm tạo những điều kiện thuận lợi. Ngài nhấn mạnh yêu cầu này càng cấp bách trong hoàn cảnh hiện nay, khi nhiều gia đình phải đối diện với những áp lực tác động đến sự ổn định và việc giáo dục con cái.
Bài giáo lý nằm trong tiến trình giúp tín hữu đọc lại giáo huấn Công đồng qua những vấn đề của đời sống thực tế. Việc đặt gia đình trong tương quan với xã hội cho thấy những lựa chọn về văn hóa, kinh tế và đời sống công cộng có thể ảnh hưởng đến mái ấm. Buổi tiếp kiến cũng là một sinh hoạt đáng chú ý sau thời gian Đức Giáo hoàng điều trị tại bệnh viện. Ngài đã trở về Vatican ngày 17 tháng 10 và tiếp tục các hoạt động phù hợp với việc hồi phục. Trong phần giáo huấn, sự chú ý vẫn tập trung vào vai trò của gia đình đối với đời sống con người và trách nhiệm hỗ trợ từ phía toàn xã hội.
* Đức Thánh Cha nói việc nghiên cứu lịch sử cần làm sáng tỏ chứng từ của các thánh
Ngày 21 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tiếp các tham dự viên hội nghị do Bộ Phong thánh tổ chức về mối liên hệ giữa sự thánh thiện và lịch sử. Ngài giải thích rằng những phương pháp nghiên cứu lịch sử trong tiến trình phong thánh cần góp phần làm sáng tỏ đời sống gương mẫu, linh đạo và tiếng thơm thánh thiện của người được khảo sát. Công việc này có ý nghĩa đối với đời sống đức tin của dân Chúa hôm nay.
Đức Thánh Cha lưu ý đến bối cảnh văn hóa và lịch sử trong đó mỗi người đã sống. Những điều kiện cụ thể cần được hiểu để nhận ra cách họ đáp lại Tin Mừng giữa các trách nhiệm, thử thách và cơ hội của thời mình. Ngài phân biệt sự thay đổi của hoàn cảnh với nền tảng của sự thánh thiện. Việc tìm hiểu lịch sử giúp đọc một kinh nghiệm sống trong ánh sáng Tin Mừng, thay vì đặt các nhân vật vào một bức tranh không có bối cảnh.
Theo Đức Giáo hoàng, dân Chúa tìm nơi các thánh những gương mẫu và những vị chuyển cầu có thể giúp mình đối diện thách thức hiện tại. Chứng từ của các ngài cũng có khả năng tác động đến dòng lịch sử, qua việc hiến dâng đời sống để xây dựng Nước Thiên Chúa. Cuộc gặp vì vậy liên kết công việc học thuật với trách nhiệm phục vụ Hội Thánh. Những hồ sơ, tài liệu và lời chứng được nghiên cứu nhằm giúp hiểu rõ hơn một cuộc đời cụ thể, với sự thận trọng và trung thực. Đức Thánh Cha kết luận bằng việc nhắc đến sức biến đổi của mầu nhiệm Phục sinh, được thể hiện trong những con người đã để đức tin định hình việc làm và cách hiện diện của mình trong thế giới.
* Đức Giáo hoàng điện đàm với Tổng thống Ucraina về cứu trợ dân thường
Ngày 19 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Ucraina Volodymyr Zelensky. Cuộc trao đổi tập trung vào tình trạng nhân đạo tại thành phố Oleshky, thuộc vùng Kherson, nơi người dân đang thiếu những nhu yếu phẩm thiết yếu. Đức Thánh Cha mong có sự hợp tác để lương thực và sự trợ giúp y tế đến được với dân thường. Tòa Thánh đồng thời tái khẳng định sự dấn thân cho đối thoại và hòa bình.
Trong cuộc điện đàm, Đức Giáo hoàng nhắc đến lời đề nghị ngừng bắn nhân đạo mà ngài đã trình bày trước đó với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Trọng tâm của đề nghị là tạo điều kiện giảm bớt tình trạng khẩn cấp của người đang sống trong vùng bị ảnh hưởng bởi giao tranh. Những cuộc tiếp xúc với hai phía được duy trì trong cùng một hướng quan tâm: tìm khả năng đưa cứu trợ đến những người không thể tự đáp ứng các nhu cầu cơ bản giữa chiến tranh.
Thông tin được công bố về cuộc điện đàm không đưa ra xác nhận rằng một thỏa thuận cứu trợ toàn diện đã hoàn tất. Điều được nêu rõ là mong muốn hợp tác và sự tiếp tục vận động của Đức Thánh Cha. Cuộc trao đổi nối tiếp những hoạt động nhân đạo khác của Tòa Thánh dành cho tù nhân, trẻ em và các gia đình bị chia cách. Trong những nỗ lực này, vấn đề dân thường tại một thành phố cụ thể được đưa vào chương trình tiếp xúc cấp cao. Lời nhấn mạnh về thực phẩm và chăm sóc y tế cho thấy tính cấp bách của tình hình, trong khi cam kết đối thoại tiếp tục được giữ như một phần trong đường hướng ngoại giao của Tòa Thánh đối với cuộc chiến tại Ucraina.
* Ủy ban Thần học Quốc tế bước vào nhiệm kỳ mới với ba mươi thành viên
Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã bổ nhiệm hai mươi bốn thành viên mới và gia hạn nhiệm kỳ cho sáu thành viên của Ủy ban Thần học Quốc tế, mở đầu nhiệm kỳ 2026–2031. Tổng số thành viên tăng từ hai mươi tám lên ba mươi. Đức ông Piero Coda tiếp tục đảm nhận trách nhiệm tổng thư ký. Thông tin được công bố ngày 19 tháng 10 cho thấy sự gia tăng hiện diện của các nhà thần học đến từ châu Á, châu Phi và Nam Mỹ.
Ủy ban có nhiệm vụ hỗ trợ Tòa Thánh, đặc biệt Bộ Giáo lý Đức tin, nghiên cứu những vấn đề tín lý quan trọng và có tính thời sự. Thành viên đến từ các quốc gia, trường phái thần học và những bậc sống khác nhau trong Hội Thánh. Nhiệm kỳ mới có tám phụ nữ, trong đó năm người là giáo dân. Cùng với ba nam giáo dân, tổng số thành viên giáo dân là tám, gấp đôi nhiệm kỳ trước. Thành phần này mở rộng sự tham gia trong một cơ quan tư vấn thần học quốc tế.
Về phân bố địa lý, châu Âu có mười ba thành viên; châu Á và châu Phi mỗi nơi có bốn; Nam Mỹ có năm; Bắc Mỹ có ba; Australia có một. Phiên họp toàn thể thường lệ được dự kiến diễn ra từ ngày 23 đến ngày 27 tháng 11. Những dữ kiện được công bố phản ánh mong muốn có thêm các kinh nghiệm Giáo hội và truyền thống học thuật trong công việc chung. Các thành viên không đại diện như những phái đoàn ngoại giao, nhưng đóng góp chuyên môn thần học từ những môi trường mình được đào tạo và phục vụ. Việc bổ nhiệm khởi đầu một giai đoạn làm việc mới nhằm hỗ trợ việc phân định các câu hỏi mà Giáo hội hoàn vũ đang gặp.
* Đức Giáo hoàng ban ơn toàn xá nhân một trăm năm Khánh nhật Truyền giáo
Nhân Khánh nhật Truyền giáo lần thứ một trăm, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã ban ơn toàn xá theo những quy định được công bố trong sắc lệnh của Tòa Ân giải Tối cao. Việc công bố gắn với cuộc cử hành ngày 18 tháng 10 và lời mời gọi toàn thể Hội Thánh tiếp tục sứ mạng trong sự hiệp nhất với Đức Kitô. Những điều kiện thông thường được nhắc đến gồm xưng tội, rước lễ và cầu nguyện theo ý Đức Giáo hoàng.
Trong sứ điệp cho Khánh nhật Truyền giáo, Đức Thánh Cha đặt sự kết hợp với Đức Kitô ở trung tâm đời sống người tín hữu. Sứ mạng được hiểu trong tương quan với đời sống làm con Thiên Chúa và hoạt động của Chúa Thánh Thần. Ngài cũng lưu ý rằng những xung đột, phân cực, hiểu lầm và thiếu tin tưởng có thể xuất hiện ngay trong cộng đoàn Hội Thánh, khiến sức thuyết phục của chứng từ bị suy yếu. Sự hòa giải và mong muốn hiệp thông vì thế được đặt vào nền tảng của việc loan báo Tin Mừng.
Dịp kỷ niệm một trăm năm là cơ hội nhìn lại một ngày cử hành có vai trò nối kết các cộng đoàn với sứ mạng chung trên thế giới. Ơn toàn xá được đặt trong đời sống bí tích và cầu nguyện, không tách rời khỏi hành trình hoán cải. Đức Giáo hoàng nhấn mạnh sự cộng tác quảng đại, lòng tín thác và những tâm hồn được hòa giải. Thông điệp trình bày truyền giáo như một công việc có tính cộng đoàn, với sự tham gia của mọi thành phần dân Chúa. Việc nhắc đến hiệp nhất giúp làm rõ rằng những hình thức hỗ trợ vật chất, cầu nguyện và dấn thân đều cần được nuôi dưỡng từ một đời sống Hội Thánh có sự hòa thuận và cùng hướng về Đức Kitô.
* Đức Giáo hoàng suy niệm về trách nhiệm công dân và sự tự do làm điều thiện
Trong buổi kinh Truyền Tin ngày 18 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV suy niệm về lời Chúa Giêsu nói hãy trả cho Caesar những gì thuộc về Caesar và trả cho Thiên Chúa những gì thuộc về Thiên Chúa. Ngài giải thích rằng câu trả lời của Chúa tránh được cạm bẫy của người chất vấn, đồng thời làm lộ ra sự giả hình trong một câu hỏi có vẻ tôn trọng. Bài suy niệm đặt đời sống đức tin trong tương quan với trách nhiệm của con người giữa lịch sử.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng Nước Thiên Chúa không xóa bỏ các vai trò và bổn phận của con người trong xã hội. Người tín hữu vẫn có trách nhiệm đối với đời sống chung, nhưng cần thực hiện với sự ngay thẳng và tự do khỏi những tham vọng ích kỷ hoặc động cơ bất công. Việc tìm kiếm Nước Thiên Chúa giúp định hướng cách hành động, thay vì tạo lý do rút khỏi những đòi hỏi thực tế. Đức Giáo hoàng liên hệ sự trung thực với khả năng làm điều thiện trong hoàn cảnh cụ thể.
Đây là buổi kinh Truyền Tin đầu tiên được ghi trong lịch chính thức sau khi ngài rời bệnh viện Gemelli và trở lại Vatican. Sự hiện diện của các tín hữu tại quảng trường Thánh Phêrô cũng mang ý nghĩa gần gũi và nâng đỡ trong thời gian ngài hồi phục. Tuy nhiên, nội dung giáo huấn tập trung vào bài Tin Mừng và cách người Kitô hữu sống giữa các bổn phận xã hội. Ngài mời gọi một thái độ có sự thống nhất giữa lời nói và ý hướng, tránh dùng những phát biểu đúng đắn bên ngoài để che giấu mục tiêu riêng. Bài suy niệm tiếp tục gắn việc tuyên xưng đức tin với sự liêm chính trong hành động và trách nhiệm đối với người khác.
* Tòa Thánh và Honduras ký thỏa thuận về quan hệ Giáo hội và Nhà nước
Ngày 22 tháng 10, tại Dinh Tông Tòa Vatican, Đức Hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, và Tổng thống Honduras Nasry Juan Asfura Zablah đã ký một thỏa thuận song phương gồm hai mươi lăm điều. Văn bản nhằm củng cố quan hệ hiện có, bảo đảm tư cách pháp nhân của Giáo hội và thúc đẩy sự hợp tác vì công ích. Các lĩnh vực được đề cập liên quan đến tự do tôn giáo, giáo dục, bác ái và việc chăm sóc thiêng liêng.
Thỏa thuận tái khẳng định quyền tự do tư tưởng, lương tâm và tôn giáo, phù hợp với các văn kiện quốc tế về nhân quyền. Nhà nước nhìn nhận quyền Giáo hội điều hành theo quy định riêng, tự quản và tự do bổ nhiệm các thừa tác viên. Văn bản cũng bảo vệ tính bất khả xâm phạm của ấn tín bí tích, quyền phản đối theo lương tâm và sự bảo mật trong công việc mục vụ. Những nội dung này được đặt trong đường hướng của Tuyên ngôn Dignitatis humanae của Công đồng Vatican II.
Giáo hội được nhìn nhận quyền thành lập cơ sở giáo dục, bác ái và cung cấp sự trợ giúp thiêng liêng tại những cơ sở xã hội, y tế, giáo dục và nhà giam, dù thuộc công hay tư. Việc chăm sóc mục vụ cho quân đội và cảnh sát cũng được tạo điều kiện. Thỏa thuận còn phải trải qua thủ tục phê chuẩn theo hệ thống pháp lý của mỗi bên và sẽ có hiệu lực khi trao đổi văn kiện phê chuẩn. Trong cuộc trao đổi bên lề lễ ký, hai phía ghi nhận đóng góp của Giáo hội cho sự phát triển nhân bản, xã hội và văn hóa tại Honduras, đồng thời bàn đến những vấn đề cùng quan tâm ở cấp khu vực và quốc tế.
* Hội thảo tại Roma đào sâu lòng sám hối trong Bí tích Hòa giải
Một hội thảo đào tạo về Bí tích Hòa giải đã diễn ra tại Roma trong hai ngày 23 và 24 tháng 10, với chủ đề về những nền tảng Kinh Thánh, thần học và thiêng liêng của lòng thống hối. Chương trình do Tòa Ân giải Tối cao thúc đẩy, thu hút hơn tám trăm người đăng ký trực tiếp và trực tuyến. Thành phần được hướng đến đặc biệt gồm giáo dân, giáo lý viên, nhà giáo dục và những người đồng hành trong các cộng đoàn.
Đức cha Krzysztof Nykiel, Chánh án phụ tá Tòa Ân giải Tối cao, giải thích rằng hội thảo đáp ứng nhu cầu đào tạo để các tín hữu hiểu và sống bí tích sâu sắc hơn. Các tham luận đề cập đến nền tảng sám hối trong Kinh Thánh, sự khác biệt giữa cảm giác có lỗi, hối tiếc và thống hối, các giai đoạn hoán cải cũng như việc sửa chữa những gì tội lỗi đã gây tổn thương. Đức Hồng y Angelo De Donatis khai mạc bằng suy tư về nền tảng Kinh Thánh, đặc biệt liên quan đến kinh nguyện sám hối.
Trong lời kết, Đức cha Nykiel nhấn mạnh sức cứu độ của Bí tích Hòa giải và mời gọi người tín hữu vượt qua nỗi sợ hoặc xấu hổ đang khiến mình xa cách việc xưng tội. Ngài nói đến sự kiên nhẫn của Thiên Chúa đối với người trở về, kể cả khi họ đã nhiều lần vấp ngã. Hội thảo không chỉ dành cho linh mục và tu sĩ, nhưng tạo cơ hội để giáo dân có thêm nền tảng trong một lãnh vực quan trọng của đời sống đức tin. Những người đang dạy giáo lý hoặc đồng hành với người khác có thể đem kiến thức được học trở lại cộng đoàn, giúp việc hiểu bí tích gắn với sự hoán cải và lòng thương xót.
* Đức Hồng y Radcliffe nói khả năng đặt câu hỏi cần được gìn giữ trong thời đại số
Ngày 23 tháng 10, tại hội nghị quốc tế về mục vụ trường học và đại học ở Vatican, Đức Hồng y Timothy Radcliffe trình bày suy tư về việc khơi dậy trí tưởng tượng của người trẻ trong thời đại kỹ thuật số. Ngài nhấn mạnh khả năng đặt câu hỏi, khám phá và chú ý đến con người. Bài phát biểu thuộc phiên thảo luận về con người trong môi trường số, do Bộ Văn hóa và Giáo dục tổ chức.
Đức Hồng y mô tả người trẻ vừa cần một nơi an toàn vừa có mong muốn bước vào những điều mới mẻ. Trong đời sống đức tin cũng có sự gắn bó với truyền thống và hành trình tiếp tục tìm hiểu điều mình tin. Ngài lưu ý rằng việc học không thể chỉ dừng ở sở hữu những câu trả lời. Những câu hỏi, sự ngạc nhiên và nỗ lực hiểu biết là thành phần quan trọng của trưởng thành trí tuệ, cần được nuôi dưỡng giữa một môi trường có rất nhiều thông tin được cung cấp tức thời.
Một nội dung nổi bật của bài nói là giá trị của sự chú ý. Đức Hồng y nhắc đến người làm công tác xã hội, giáo viên ở lại sau giờ học và tuyên úy có mặt bên giường bệnh như những ví dụ về sự hiện diện giữa người với người. Ngài liên hệ vấn đề này với thay đổi trong việc làm do trí tuệ nhân tạo gây ra. Những câu hỏi về lao động cần được nhìn trong tương quan với đời sống con người, không chỉ với việc duy trì thu nhập. Bài tham luận đưa sự lắng nghe và tương quan cá nhân vào cuộc thảo luận công nghệ, đồng thời yêu cầu giáo dục giúp người trẻ tiếp xúc với đời sống thực tế, thay vì chỉ ở trong những hình ảnh và thông tin của môi trường trực tuyến.
* Đức Hồng y Czerny bàn về trách nhiệm của thần học đối với phẩm giá con người
Tại hội nghị kỷ niệm một trăm năm cơ sở thần học Sankt Georgen ở Frankfurt ngày 17 tháng 10, Đức Hồng y Michael Czerny đã trình bày trách nhiệm của giáo dục thần học trong hoàn cảnh công nghệ và xã hội đang thay đổi. Ngài cho rằng sự nghiêm túc học thuật cần đi cùng lòng cảm thông và sự gắn bó với Thiên Chúa. Chủ đề chung của hội nghị hướng đến một nền đào tạo có sự quan tâm thực sự đối với con người.
Đức Hồng y đặt các câu hỏi về trí tuệ nhân tạo trong dòng giáo huấn xã hội Công giáo, vốn đã đối diện nhiều hoàn cảnh từ cách mạng công nghiệp đến chiến tranh, biến đổi khí hậu và đại dịch. Theo ngài, hoàn cảnh thay đổi nhưng yêu cầu bảo vệ phẩm giá bất khả nhượng vẫn xuyên suốt. Người làm thần học cần nhận ra các dấu chỉ thời đại, gồm chiến tranh, di dân, bất công, suy thoái môi trường và những rạn nứt trong quản trị xã hội.
Ngài cũng lưu ý nguy cơ giới nghiên cứu sống trong một không gian được bảo vệ mà không tiếp xúc với những rủi ro phần lớn nhân loại đang chịu. Sự chú ý thực sự dẫn đến lòng cảm thương trước nô lệ hiện đại, bạo lực và bất công. Trong phần nói về cách làm việc, Đức Hồng y đề cập sự phân định, lòng tin và khả năng lắng nghe trong Hội Thánh. Các khoa thần học có thể trở thành nơi nghiên cứu giúp Giáo hội địa phương hiểu và đáp lại những vấn đề cụ thể. Bài phát biểu vì vậy kết nối truyền thống học thuật với trách nhiệm phục vụ cộng đồng, đặt việc nghiên cứu vào tương quan với những người đang phải sống giữa hậu quả của các biến động toàn cầu.
* Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc kêu gọi chuyển nguồn lực vũ trang sang phát triển con người
Phát biểu tại Liên Hiệp Quốc ngày 22 tháng 10, Đức Tổng Giám mục Christophe Z. El Kassis, Quan sát viên thường trực của Tòa Thánh, kêu gọi chuyển các nguồn lực dành cho vũ khí sang hỗ trợ nhân đạo và phát triển con người toàn diện. Ngài bày tỏ lo ngại trước sự phổ biến của vũ khí thông thường và mức chi quân sự toàn cầu ngày càng cao, trong khi hàng triệu người thiếu các dịch vụ thiết yếu.
Bài phát biểu được trình bày tại phiên thảo luận của Ủy ban Một thuộc Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc. Đức Tổng Giám mục nhấn mạnh hậu quả nhân đạo của vũ khí nổ tại khu dân cư, gồm thiệt hại cơ sở hạ tầng và nỗi đau kéo dài của cộng đồng. Ngài kêu gọi bảo vệ các công ước về mìn sát thương và bom chùm, đồng thời tăng cường thực thi các cơ chế chống buôn bán trái phép vũ khí nhỏ, vốn làm gia tăng bạo lực và cản trở phát triển.
Đối với hệ thống vũ khí tự động có khả năng gây chết người, Tòa Thánh tiếp tục yêu cầu một công cụ pháp lý ràng buộc, quy định rõ những điều cấm và giới hạn. Đức Tổng Giám mục nhấn mạnh quyết định sử dụng sức mạnh sát thương phải nằm dưới sự kiểm soát hữu hiệu và có trách nhiệm của con người. Phần kết nối vấn đề giải trừ quân bị với khả năng mở rộng giáo dục, chăm sóc sức khỏe và hỗ trợ người nghèo. Quan điểm được trình bày cho rằng hòa bình lâu dài cần những đầu tư vào điều kiện sống và lòng tin giữa các cộng đồng. Việc thảo luận vũ khí vì thế được đặt bên cạnh những nhu cầu nhân đạo mà nguồn lực tài chính hiện có có thể đáp ứng.
* Người phụ trách bác ái của Đức Giáo hoàng chuẩn bị đến Ucraina
Đức Tổng Giám mục Luis Marín de San Martín, Tổng trưởng Bộ Phục vụ Bác ái, dự kiến thực hiện chuyến công tác tại Ucraina từ ngày 27 đến ngày 30 tháng 10. Chuyến đi nhằm chuyển sự gần gũi của Đức Giáo hoàng Lêô XIV đến những người đang chịu hậu quả chiến tranh. Tháp tùng ngài có giáo sư Massimo Ralli, Phó thư ký của bộ. Lịch trình dự kiến gồm các cuộc thăm viếng tại Kyiv, Zaporizhzhia, Dnipro và Fastiv.
Sứ vụ được chuẩn bị với sự tham gia của cả Giáo hội Công giáo Hy Lạp Ucraina và Giáo hội Công giáo nghi lễ Latinh. Sự phối hợp nhằm thể hiện tình huynh đệ trong các hoạt động hỗ trợ. Chuyến đi nối tiếp những cuộc điện đàm của Đức Thánh Cha với các nhà lãnh đạo Nga và Ucraina, trong đó có sự quan tâm đặc biệt đối với tình trạng nhân đạo tại Oleshky. Theo thông báo, mục tiêu là đem sự nâng đỡ đến những cộng đoàn đang sống giữa hậu quả nặng nề của cuộc chiến.
Cùng thời gian chuẩn bị, một đợt quyên góp dành cho người dân Ucraina được tổ chức tại Vatican. Những vật dụng được tiếp nhận gồm quần áo mùa đông, chăn ấm, túi ngủ, thực phẩm đóng hộp và đồ dùng như khăn, ga trải giường. Chương trình hướng đến nhu cầu thực tế khi mùa lạnh đến gần. Đức Tổng Giám mục Marín cảm ơn những người tham gia bằng cầu nguyện và trợ giúp cụ thể. Tại thời điểm công bố, chuyến công tác vẫn là kế hoạch sắp diễn ra; những địa điểm và hoạt động được nêu là lịch trình dự kiến. Việc vận động quyên góp đồng thời tạo cơ hội để nhân viên Tòa Thánh tham gia trực tiếp vào công việc hỗ trợ các gia đình chịu ảnh hưởng của chiến tranh.
* Bộ Giáo lý Đức tin công bố văn kiện về việc truyền đạt đức tin
Ngày 22 tháng 10, Bộ Giáo lý Đức tin công bố văn kiện Venite ad Me, bàn về việc truyền đạt đức tin giữa một cuộc chuyển biến thời đại. Văn kiện gồm tám chương, phần dẫn nhập và kết luận, nhấn mạnh nhu cầu đặt lời loan báo căn bản về Đức Kitô ở trung tâm. Bản văn được trình bày dưới dạng những suy xét mở ra hướng nghiên cứu và thực hành, không phải một thông tri tín lý nhằm giải quyết dứt điểm mọi vấn đề được nêu.
Một trọng tâm là việc loan báo Tin Mừng cho người trưởng thành, bên cạnh giáo lý dành cho trẻ em và thiếu niên. Văn kiện nhận xét rằng tại nhiều nơi, việc truyền đức tin trong gia đình không còn diễn ra gần như tự nhiên qua các thế hệ. Cũng có những người trở lại với Hội Thánh hoặc lãnh nhận phép rửa nhưng gặp khó trong việc duy trì đời sống đức tin. Vì thế, vai trò đón nhận và đồng hành của cộng đoàn được nhấn mạnh cùng với việc đào tạo ban đầu.
Những nội dung khác gồm Lời Chúa, phụng vụ, chứng từ đời sống, lòng đạo đức bình dân, hành hương, nghệ thuật và văn hóa. Văn kiện liên kết việc truyền đạt đức tin với một hình thức sống trong Hội Thánh, vượt khỏi việc chỉ cung cấp thông tin tôn giáo. Những suy xét cũng đề cập môi trường kỹ thuật số và ảnh hưởng đến các tương quan. Bản văn được Đức Giáo hoàng chấp thuận ngày 21 tháng 8 năm 2026, với đóng góp từ nhiều hội đồng giám mục và chứng từ của những người đã khám phá hoặc tái khám phá đức tin. Việc công bố đưa ra một tài liệu mới cho cuộc trao đổi của các Giáo hội địa phương về sự tiếp nối đức tin trong những hoàn cảnh xã hội đang thay đổi.
* Flores phát triển tuyến hành hương đi bộ gắn với đời sống cộng đồng
Một tuyến hành hương đi bộ mới tại đảo Flores, Indonesia, đang được triển khai với mục tiêu liên kết đức tin, văn hóa và sự phát triển địa phương. Chương trình mang tên Camino de Flores được giới thiệu trong tháng 10, lấy cảm hứng từ truyền thống đi bộ hành hương nhưng thích nghi với các địa điểm tôn giáo, làng truyền thống và cảnh quan của đảo. Chặng thử nghiệm dự kiến kéo dài từ ngày 23 đến ngày 27 tháng 10.
Tuyến đi bộ đầu tiên dài khoảng bảy mươi kilômét, từ Bajawa qua Boawae đến Ende, với khoảng bảy mươi người dự kiến tham gia. Đại diện Giáo hội đón nhận sáng kiến nhưng lưu ý việc phát triển du lịch cần giữ ý nghĩa thiêng liêng và tôn trọng các cộng đồng. Linh mục Marco Solo Kewuta nhấn mạnh người đến cần hiểu những truyền thống địa phương, nhìn nhận hoàn cảnh của cư dân và không thu hẹp cuộc gặp gỡ thành một trải nghiệm tiêu dùng.
Giáo phận Labuan Bajo đề nghị đặt người dân vào trung tâm của quá trình phát triển tuyến đường, để các gia đình, doanh nghiệp nhỏ, người làm nghề thủ công, phụ nữ và giới trẻ có cơ hội tham gia và hưởng lợi. Những vấn đề về bảo vệ rừng, nguồn nước, xử lý rác, an toàn và ứng phó thời tiết cũng được nêu. Chương trình có thể góp phần phân bố lợi ích ra ngoài những điểm du lịch vốn đã nổi tiếng. Tại thời điểm đưa tin, hành trình thử nghiệm chưa kết thúc, nên những kết quả kinh tế và xã hội vẫn cần được đánh giá. Sự phối hợp giữa chính quyền, các giáo phận và cộng đồng địa phương sẽ có vai trò quan trọng đối với hướng phát triển tiếp theo.
* Đức Hồng y Parolin chủ sự Thánh lễ cầu nguyện hòa bình tại mộ thánh Gioan Phaolô II
Ngày 22 tháng 10, lễ nhớ thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, Đức Hồng y Pietro Parolin đã chủ sự Thánh lễ tại mộ thánh nhân trong Đền thờ Thánh Phêrô. Đông đảo tín hữu cùng hơn một trăm linh mục tham dự. Trong số các vị đồng tế có Đức Tổng Giám mục Trưởng Sviatoslav Shevchuk, người đứng đầu Giáo hội Công giáo Hy Lạp Ucraina. Lời cầu nguyện cho hòa bình trở thành một nội dung nổi bật của cuộc cử hành.
Trong bài giảng, Đức Hồng y Quốc vụ khanh nhắc đến suy tư của vị giám mục trẻ Karol Wojtyła năm 1962, khi nhìn nền nhà Đền thờ Thánh Phêrô và nghĩ đến việc nâng đỡ bước chân người khác đến với Chúa. Ngài liên hệ hình ảnh ấy với cuộc đời thánh Gioan Phaolô II, người đã giúp nhiều tín hữu củng cố đức tin. Bài Tin Mừng về câu hỏi Chúa Giêsu dành cho thánh Phêrô được dùng để suy niệm về sự gắn bó với Đức Kitô và trách nhiệm nâng đỡ anh em.
Đức Hồng y cũng nhắc đến đời sống cầu nguyện sâu xa của vị Giáo hoàng người Ba Lan. Trong hoàn cảnh thế giới chịu nhiều cuộc chiến, ngài mời cộng đoàn xin sự chuyển cầu của thánh nhân cho một nền hòa bình đi vào lương tâm và được vun đắp bằng các quyết định tốt đẹp. Đức Tổng Giám mục Trưởng Shevchuk cầu nguyện cách riêng cho việc chấm dứt chiến tranh tại Ucraina và sự hòa giải giữa các dân tộc. Cuộc cử hành diễn ra trong năm đánh dấu hai mươi lăm năm chuyến tông du của thánh Gioan Phaolô II đến Ucraina, tiếp tục nối ký ức về vị thánh với những nhu cầu hòa bình và hiệp thông đang có trong hiện tại.
* Đức Giáo hoàng nhấn mạnh tình yêu Thiên Chúa phải được thể hiện trong tình yêu tha nhân
Trong buổi đọc kinh Truyền Tin ngày 25 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã suy niệm về giới răn trọng nhất và nhấn mạnh mối liên hệ không thể tách rời giữa lòng yêu mến Thiên Chúa với cách đối xử với người khác. Trước các tín hữu tại quảng trường Thánh Phêrô, ngài giải thích rằng đức tin đi vào toàn bộ đời sống khi con người đáp lại tình yêu đã được Thiên Chúa trao ban trước. Sự đáp trả ấy liên quan đến tâm hồn, trí khôn, những lựa chọn và các tương quan hằng ngày.
Đức Thánh Cha lưu ý rằng việc nhìn nhận Thiên Chúa hiện hữu hoặc tuyên xưng quyền năng của Người chưa diễn tả trọn vẹn đời sống đức tin. Thiên Chúa muốn bước vào một tương quan cá vị với từng người. Từ cuộc gặp gỡ này, người tín hữu học nhìn chính mình và tha nhân bằng cái nhìn của Đức Kitô. Tình yêu dành cho bản thân cũng được thanh luyện để mở ra với nhu cầu của người bên cạnh, thay vì khép kín trong những đòi hỏi riêng.
Trong phần suy niệm, ngài nhắc đến thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu và vai trò của đức ái đối với toàn bộ hoạt động của Hội Thánh. Việc loan báo Tin Mừng, những công việc tốt đẹp và niềm hy vọng Kitô giáo đều cần được nuôi dưỡng từ nguồn mạch ấy. Khi thiếu tình yêu, hành động tôn giáo có thể trở thành việc thực hiện bổn phận bên ngoài, không còn diễn tả sức sống của cuộc gặp gỡ với Thiên Chúa. Đức Giáo hoàng kết thúc bằng lời mời gọi cầu xin một trái tim mới, có khả năng đón nhận và sống giới răn yêu thương. Ngài phó thác lời cầu nguyện này cho sự chuyển cầu của Đức Trinh Nữ Maria.
* Đức Thánh Cha kêu gọi chấm dứt giao tranh tại Yemen và cầu nguyện cho các nạn nhân tại Jordan
Sau kinh Truyền Tin ngày 25 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã hướng sự quan tâm đến Yemen và Jordan, hai nơi vừa trải qua những diễn biến gây đau khổ cho dân thường. Ngài kêu gọi chấm dứt các hành động thù địch tại Yemen, đồng thời bày tỏ sự gần gũi với những người thiệt mạng và bị thương trong vụ tấn công nhằm vào cộng đoàn Kitô hữu Chính Thống tại Jordan. Lời kêu gọi được đưa ra trước các tín hữu hiện diện tại quảng trường Thánh Phêrô.
Đối với Yemen, Đức Thánh Cha đặc biệt nhắc đến hoàn cảnh nhân đạo tại Taiz, nơi người dân thiếu lương thực, nước và sự trợ giúp y tế. Ngài mong các bên dừng giao tranh để người dân có thể sống trong hòa bình. Sự quan tâm của ngài đặt nhu cầu sống còn của dân thường vào trung tâm: khả năng được ăn uống, được chăm sóc khi đau bệnh và được an toàn trong chính nơi cư trú. Lời kêu gọi không giới hạn ở một điểm nóng, nhưng mở ra khát vọng hòa bình cho toàn vùng.
Về Jordan, Đức Giáo hoàng cầu nguyện cho các gia đình đang tang chế sau vụ tấn công vào một nhà thờ Chính Thống. Ngài đồng thời nhắc đến truyền thống chung sống giữa các tôn giáo tại quốc gia này. Trong cùng dịp, ngài mời gọi cầu nguyện cho cuộc gặp gỡ các nhà lãnh đạo tôn giáo tại Assisi nhằm thúc đẩy hòa bình. Do đang hồi phục sau phẫu thuật, ngài không thể trực tiếp tham dự như dự kiến. Những lời nhắn gửi nối kết việc tưởng nhớ các nạn nhân với nỗ lực đối thoại giữa các cộng đồng tôn giáo, trong bối cảnh nhiều khu vực vẫn phải chịu hậu quả của xung đột và bạo lực.
* Sáu Tôi tớ Chúa được nhìn nhận đã thực hành các nhân đức anh hùng
Ngày 24 tháng 10, trong buổi tiếp Đức Hồng y Marcello Semeraro, Tổng trưởng Bộ Phong thánh, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã cho phép công bố các sắc lệnh nhìn nhận nhân đức anh hùng của sáu Tôi tớ Chúa. Các vị từ nay được gọi là Đấng Đáng kính. Đây là một bước trong tiến trình phong thánh; việc nhìn nhận nhân đức anh hùng chưa đồng nghĩa với việc tuyên phong chân phước hoặc hiển thánh.
Sáu vị gồm Đức cha Friedrich Kaiser Depel, vị giám chức đầu tiên của Caravelí tại Peru; Đức cha Oreste Marengo, tu sĩ Salêdiêng từng phục vụ tại Ấn Độ; bà Margarita Bavosi, giáo dân sống đời tận hiến trong Phong trào Focolare; linh mục Domenico Pogliani thuộc Tổng giáo phận Milano; linh mục Alessandro Vitetti thuộc Giáo phận Rossano-Cariati; và tu sĩ Capuchin Daniele thành San Giovanni Rotondo. Danh sách thể hiện nhiều hình thức sống ơn gọi, từ thừa tác vụ giám mục, linh mục đến đời sống tu trì và sự tận hiến giữa môi trường giáo dân.
Trong số các vị, Đức cha Kaiser Depel được biết đến qua hoạt động truyền giáo và việc phổ biến Kinh Thánh tại Peru. Sinh tại Đức năm 1903, ngài được sai đến Peru năm 1939. Sau trận động đất năm 1960, ngài tham gia lo nguồn nước cho người dân và tái thiết nhà thờ chính tòa. Ngài cũng sáng lập một cộng đoàn nữ tu truyền giáo để đáp ứng nhu cầu đức tin tại các cộng đồng vùng Andes thiếu linh mục. Việc công bố các sắc lệnh lần này tiếp tục tiến trình khảo sát đời sống, chứng từ và tiếng thơm thánh thiện của những người đã phục vụ trong những hoàn cảnh địa lý và xã hội rất khác nhau.
* Đức Giáo hoàng gặp Phong trào Jesus Youth nhân bốn mươi năm hình thành
Ngày 24 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tiếp các tham dự viên hội nghị quốc tế của Phong trào Jesus Youth, nhân bốn mươi năm phong trào hình thành tại Kerala, Ấn Độ. Ngài đánh giá cao những cố gắng giúp người trẻ tham gia đời sống Hội Thánh và khám phá tình yêu của Đức Kitô. Cuộc gặp diễn ra trong thời gian các đại biểu từ nhiều quốc gia quy tụ tại Roma để nhìn lại hành trình và định hướng sứ mạng.
Jesus Youth phát triển từ sáng kiến của các bạn trẻ thuộc phong trào Canh tân Đặc sủng. Đức Thánh Cha nhắc lại rằng những nhóm cầu nguyện ban đầu đã tìm cách liên kết để gìn giữ và hướng dẫn lòng nhiệt thành truyền giáo. Sau ba năm tham khảo theo tinh thần hiệp hành, bản quy chế được sửa đổi của phong trào đã được Bộ Giáo dân, Gia đình và Sự sống phê chuẩn ngày 23 tháng 10. Trước đó, phong trào được Tòa Thánh nhìn nhận là hiệp hội quốc tế các tín hữu vào tháng 5 năm 2016.
Trong huấn từ, Đức Giáo hoàng đặt việc khám phá tình yêu của Chúa Giêsu làm điểm khởi đầu của mọi sự canh tân đích thực. Ngài nhắc đến chứng từ của Ajna George, người đã tìm được sức nâng đỡ trong lòng yêu mến Chúa Giêsu Thánh Thể giữa bệnh tật và thử thách. Ngài cũng lưu ý đến sự hiện diện của Jesus Youth tại những nơi Kitô hữu là thiểu số. Đức Thánh Cha khuyến khích phong trào tiếp tục giúp người trẻ phân định ơn gọi hôn nhân, linh mục và đời sống thánh hiến, đồng thời gìn giữ lòng nhiệt thành tông đồ khi mở rộng hoạt động sang những quốc gia mới.
* Đức Tổng Giám mục Trưởng Shevchuk trao danh sách tù nhân cho Đức Giáo hoàng
Trong cuộc gặp Đức Giáo hoàng Lêô XIV tại Vatican ngày 23 tháng 10, Đức Tổng Giám mục Trưởng Sviatoslav Shevchuk, người đứng đầu Giáo hội Công giáo Hy Lạp Ucraina, đã trao danh sách hàng trăm tù binh đang bị giam giữ tại Nga. Ngài đồng thời chuyển đến Đức Thánh Cha lời cầu nguyện và lòng biết ơn của người dân Ucraina đối với những nỗ lực ngoại giao nhân đạo của Tòa Thánh. Đây là cuộc gặp thứ năm giữa hai vị.
Đức Tổng Giám mục Trưởng đặc biệt cảm ơn sự quan tâm của Đức Giáo hoàng đối với dân thường tại Oleshky, nơi thiếu nghiêm trọng thực phẩm, nước và thuốc men. Ngài nhắc đến các cuộc điện đàm của Đức Thánh Cha với Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ucraina Volodymyr Zelensky, trong đó có lời đề nghị tạo điều kiện cho một cuộc ngừng bắn nhân đạo. Sự hỗ trợ dành cho tù nhân, thường dân bị giam giữ và trẻ em bị đưa khỏi nơi sinh sống tiếp tục nằm trong các ưu tiên được đề cập.
Cuộc gặp cũng nhắc lại những chuyến công tác của Đức Hồng y Matteo Zuppi và Đức Tổng Giám mục Paul Richard Gallagher đến Kyiv và Moskva. Các cuộc tiếp xúc với giới chức chính trị và tôn giáo nhằm tìm những khả năng cụ thể để giảm bớt đau khổ. Đức Hồng y Zuppi đã có dịp đến một cơ sở giam giữ các tù binh Ucraina tại Nga. Theo Đức Tổng Giám mục Trưởng Shevchuk, việc tiếp cận này có ý nghĩa đối với những người đang chờ tin thân nhân. Danh sách được trao cho Đức Giáo hoàng là một phần của những nỗ lực tiếp tục đưa hoàn cảnh từng người vào các cuộc vận động nhân đạo.
* Đức Thánh Cha nói giáo luật phải phục vụ công lý và lợi ích thiêng liêng của con người
Ngày 23 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã gặp các thành viên Khoa Giáo luật của Đại học Giáo hoàng Gregoriana nhân kỷ niệm một trăm năm mươi năm thành lập khoa. Trong huấn từ, ngài nhấn mạnh giáo luật có vai trò thiết yếu trong việc gìn giữ sự hiệp thông của Hội Thánh. Việc đào tạo cần giúp sinh viên có khả năng nhận ra điều công chính trong ánh sáng mầu nhiệm Hội Thánh, vượt ra ngoài việc đơn thuần ghi nhớ các quy định.
Đức Thánh Cha đề cập nguyên tắc coi trọng chất lượng hơn số lượng và nhắc đến nền tảng linh đạo của truyền thống Dòng Tên. Theo ngài, người học giáo luật cần được đào tạo bằng sự kết hợp giữa học thuật, truyền thống và những nguyên tắc thần học soi sáng luật. Trật tự trong Hội Thánh phải hướng đến thiện ích thiêng liêng của từng tín hữu và việc xây dựng sự hiệp thông. Công lý đích thực luôn gắn với sự thật và lòng thương xót, chứ không thể được hiểu như một thao tác áp dụng văn bản tách khỏi con người.
Đức Giáo hoàng cũng lưu ý đến vai trò riêng của khoa trong việc phục vụ thừa tác vụ Phêrô, thể hiện qua lòng trung thành với Huấn quyền và sự cộng tác với Tông Tòa. Ngài mong sinh viên được trải nghiệm thực tế tính phổ quát của Hội Thánh ngay trong môi trường học tập quốc tế. Kinh nghiệm này sẽ trở thành nguồn lực khi họ trở về phục vụ các cộng đoàn. Nhân dịp kỷ niệm, ngài bày tỏ sự tin tưởng rằng khoa tiếp tục đóng góp bằng giáo thuyết, nghiên cứu và đời sống thánh thiện, đáp ứng những yêu cầu mà các Giáo hội địa phương đang đặt ra đối với việc thực thi công lý.
* Đức Giáo hoàng không đến Assisi theo khuyến nghị của các bác sĩ
Phòng Báo chí Tòa Thánh thông báo ngày 23 tháng 10 rằng Đức Giáo hoàng Lêô XIV sẽ không thực hiện chuyến đi Assisi dự kiến vào ngày 27 tháng 10. Quyết định được đưa ra theo lời khuyên của các bác sĩ, nhằm tạo điều kiện cho ngài tiếp tục hồi phục sau cuộc phẫu thuật lồng ngực. Tòa Thánh cho biết diễn tiến hậu phẫu tốt, nhưng khoảng thời gian từ lúc phẫu thuật đến chuyến đi còn ngắn nên việc di chuyển bằng trực thăng được khuyến cáo hoãn lại.
Tại Assisi, Đức Thánh Cha dự kiến tham gia cuộc gặp gỡ mang chủ đề hòa bình không vũ trang và có khả năng giải trừ vũ khí, do Cộng đoàn Sant’Egidio tổ chức. Chương trình diễn ra từ ngày 25 đến ngày 27 tháng 10, đánh dấu bốn mươi năm Ngày Thế giới Cầu nguyện cho Hòa bình do thánh Gioan Phaolô II triệu tập năm 1986. Cuộc gặp quy tụ đại diện các hệ phái Kitô giáo và các tôn giáo khác, tiếp nối những sáng kiến đối thoại được phát triển trong tinh thần Assisi.
Mặc dù không trực tiếp tham dự, Đức Giáo hoàng sẽ gửi sứ điệp bày tỏ sự gần gũi với ban tổ chức, các nhà lãnh đạo tôn giáo và khách tham dự. Tòa Thánh khẳng định ngài tiếp tục coi đối thoại cùng những lời nói và cử chỉ hòa bình là nguồn lực quý giá giữa một thời đại nhiều xung đột. Thông báo phân biệt rõ việc điều chỉnh lịch trình vì sức khỏe với sự gắn bó của ngài đối với mục tiêu cuộc gặp. Các bác sĩ cũng cho biết cuộc kiểm tra X-quang theo lịch đã xác nhận tiến trình hồi phục thuận lợi. Những sinh hoạt tiếp theo của Đức Thánh Cha được sắp xếp phù hợp với hướng dẫn y khoa.
* Đại hội Giới trẻ Thế giới Seoul 2027 mở đăng ký tham dự
Ngày 22 tháng 10, lễ nhớ thánh Gioan Phaolô II, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã gửi video đến người trẻ toàn thế giới, mời gọi đăng ký tham dự Đại hội Giới trẻ Thế giới tại Seoul năm 2027. Ngài trình bày đại hội như một cuộc hành hương của đức tin, tình bạn và hy vọng. Sự kiện là cơ hội gặp gỡ Thiên Chúa trong đời sống cá nhân và trong cộng đoàn Hội Thánh, cùng những người trẻ đến từ nhiều ngôn ngữ và nền văn hóa.
Đức Thánh Cha nhắc lại rằng sự khác biệt của các đoàn tham dự có thể giúp người trẻ nhận ra sự phong phú của một thân thể duy nhất trong Đức Kitô. Những cuộc gặp gỡ tại đại hội được mong đợi giúp họ đào sâu đức tin và xây dựng tình bạn lâu dài. Chủ đề được chọn cho Seoul hướng về lời Chúa Giêsu mời gọi can đảm vì Người đã thắng thế gian. Ngày công bố lời mời trùng với lễ nhớ vị Giáo hoàng đã khởi xướng các kỳ Đại hội Giới trẻ Thế giới.
Trong sứ điệp, Đức Giáo hoàng mời các bạn trẻ mang theo cả ước mơ, niềm hy vọng, những ước muốn cũng như các thương tích và khó khăn đang có trong lòng. Ngài nhấn mạnh cuộc hành hương không đòi người tham dự phải đến với một cuộc sống đã hoàn hảo. Việc chuẩn bị hướng tới một cuộc gặp gỡ có khả năng khơi lại hy vọng và niềm vui sống. Đại hội quốc tế lần thứ mười bảy này đưa sự chú ý của giới trẻ Công giáo về châu Á. Lời mời đăng ký đồng thời mở đầu một giai đoạn chuẩn bị mới tại các giáo phận, phong trào và cộng đoàn dự kiến tổ chức đoàn đến Hàn Quốc.
* Đức Giáo hoàng yêu cầu các trường Công giáo quan tâm đến nỗi cô đơn của người trẻ
Tiếp các tham dự viên hội nghị quốc tế về mục vụ trường học và đại học ngày 22 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã nhấn mạnh rằng các cơ sở giáo dục Công giáo cần giúp người trẻ cảm thấy được nhìn nhận, được yêu thương và được khích lệ. Hội nghị do Bộ Văn hóa và Giáo dục tổ chức tại Vatican trong hai ngày 22 và 23 tháng 10, bàn về sự đồng hành với học sinh và sinh viên trong hoàn cảnh hiện nay.
Đức Thánh Cha lưu ý đến một môi trường văn hóa liên tục xếp hạng và so sánh thành tích. Áp lực này khiến một số bạn trẻ sợ mắc sai lầm, sợ không đáp ứng được kỳ vọng hoặc bỏ cuộc trước khi bắt đầu. Đằng sau vẻ tự vệ của tuổi trẻ có thể là mong muốn được yêu và được đón nhận. Vì vậy, trường học cần trở thành nơi có người nhớ tên, nhận ra sự vắng mặt và vui mừng khi một học sinh trở lại. Những chi tiết của tương quan cá nhân có ý nghĩa đối với người đang cảm thấy mình vô danh.
Ngài cũng nhắc đến các gia đình bị tổn thương, tình trạng cô đơn trong môi trường số và nỗi lo trước một tương lai bất định. Mục vụ giáo dục được mời gọi khuyến khích việc tìm kiếm sự thật, phân định và phát triển tư duy bền bỉ. Đức Giáo hoàng đặt việc giáo dục con tim bên cạnh đào tạo trí tuệ, với lòng biết ơn, sự cảm thông và khả năng nhận ra đau khổ của người khác. Những hoạt động phục vụ người nghèo, tình nguyện và chăm sóc công trình tạo dựng được ngài trình bày như các môi trường thực sự của việc học làm người, gắn liền với cầu nguyện và đời sống đức tin.
* Tổng giáo phận New York đạt thỏa thuận nguyên tắc bồi thường tám trăm triệu đôla
Tổng giáo phận New York và các luật sư đại diện cho khoảng một ngàn ba trăm người trình báo bị giáo sĩ lạm dụng tính dục đã đạt thỏa thuận bồi thường trị giá tám trăm triệu đôla. Đức Tổng Giám mục Ronald Hicks thông báo diễn biến này với hàng giáo sĩ ngày 24 tháng 10. Thỏa thuận nhằm giải quyết các yêu cầu pháp lý kéo dài hơn bảy năm, nhưng vẫn cần được các bên ký kết chính thức trước khi hoàn tất.
Theo thông tin được công bố, việc ký dự kiến diễn ra trong tuần bắt đầu ngày 6 tháng 11. Tiến trình hiện nay tiếp nối một khuôn khổ đã được thống nhất vào tháng 5, với điều kiện có sự đồng thuận của tất cả những người nộp yêu cầu. Do đó, thông báo mới đánh dấu một bước quan trọng của cuộc thương lượng, chưa phải xác nhận rằng mọi thủ tục và khoản thanh toán đã hoàn thành. Đức Tổng Giám mục bày tỏ mong muốn thỏa thuận có thể đem lại phần nào sự chữa lành và hòa giải cho những người sống sót.
Các vụ kiện diễn ra trong bối cảnh New York ban hành luật năm 2019 mở rộng thời hạn khởi kiện dân sự đối với việc lạm dụng tính dục trẻ vị thành niên, đồng thời tạo một khoảng thời gian để những trường hợp trước đây đã quá hạn vẫn được đưa ra tòa. Quy mô thỏa thuận cho thấy hậu quả lâu dài của các vụ lạm dụng đối với nạn nhân và đời sống Giáo hội. Trong thông báo, Đức Tổng Giám mục cũng nhắc đến trách nhiệm tiếp tục loan báo Tin Mừng, chăm sóc người bệnh, phục vụ người thiếu thốn, đón tiếp người xa lạ và giáo dục trẻ em. Việc giải quyết các yêu cầu của người bị hại tiếp tục là một phần trọng yếu trong tiến trình trách nhiệm và phục hồi lòng tin.
* Tổng Giám mục Los Angeles ban hành thư về Đức Mẹ Guadalupe
Đức Tổng Giám mục José Gomez của Los Angeles đã công bố thư mục vụ mang tựa đề diễn tả sự kỳ diệu của châu Mỹ, hướng đến kỷ niệm năm trăm năm các cuộc hiện ra của Đức Mẹ Guadalupe vào năm 2031. Bức thư trình bày lòng sùng kính Đức Maria trong đời sống của ngài, lịch sử đức tin tại châu Mỹ và sứ mạng tiếp tục giới thiệu Đức Kitô cho thế giới. Văn kiện được gửi đến gia đình các tín hữu trong tổng giáo phận.
Đức Tổng Giám mục kể lại những chuyến hành hương thời thơ ấu cùng cha mẹ và các chị em từ Monterrey đến đền thánh tại Thành phố Mexico. Những hành trình ấy gắn với việc truyền đức tin trong gia đình, khi cha mẹ muốn con cái hiểu biết và yêu mến Chúa Giêsu cùng Đức Mẹ. Ngài nhắc lại truyền thống về những lần Đức Maria hiện ra với thánh Juan Diego trên đồi Tepeyac vào tháng 12 năm 1531 và hình ảnh được lưu giữ trên tấm áo choàng của vị thánh.
Trong thư, Đức cha Gomez liên hệ kinh nghiệm riêng với đời sống của một tổng giáo phận có nhiều cộng đồng mang những nguồn gốc văn hóa khác nhau. Ngài nhận ra nơi Đức Maria người mẹ đã cùng Con đi qua đau khổ và đêm tối đức tin. Việc chuẩn bị cho năm 2031 được đặt trong hành trình thiêng liêng dài hạn, thay vì chỉ là một ngày lễ kỷ niệm. Bức thư đồng thời nhắc đến mối liên hệ giữa sự thánh thiện, ký ức đức tin của các dân tộc châu Mỹ và trách nhiệm truyền giáo hiện nay. Đối với Los Angeles, lòng sùng kính Đức Mẹ Guadalupe tiếp tục là một điểm quy tụ quan trọng của đời sống Công giáo, nhất là trong các gia đình có cội nguồn Mỹ Latinh.
* Các vị lãnh đạo Giáo hội tại Jerusalem lên án cuộc tấn công ở Taybeh
Các Thượng phụ và những người đứng đầu các Giáo hội tại Jerusalem đã ra tuyên bố lên án cuộc tấn công ngày 17 tháng 10 tại Taybeh, một làng Kitô giáo ở Bờ Tây. Theo tuyên bố, những người định cư che mặt đã tấn công cư dân đang thu hoạch ôliu cùng các vị khách nước ngoài đến bày tỏ tình liên đới, trong đó có các nhà ngoại giao và đại diện châu Âu. Các vị lãnh đạo yêu cầu bảo vệ người dân và đưa người chịu trách nhiệm ra trước công lý.
Tuyên bố đặt sự kiện trong hoàn cảnh nhiều làng Palestine phải đối diện với những cuộc tấn công trong mùa thu hoạch. Đây là thời điểm các gia đình dựa vào ruộng vườn để bảo đảm sinh kế và duy trì sự gắn bó lâu đời với đất đai. Các vị lãnh đạo bác bỏ những lập luận tôn giáo được sử dụng để biện minh cho việc lấy ôliu của người khác, đồng thời ghi nhận các tiếng nói Do Thái đã công khai phản đối quan điểm này. Các ngài cũng cảm ơn những lời lên án từ phía giới chức Israel.
Về biện pháp xử lý, tuyên bố ghi nhận sự can thiệp của cảnh sát và những vụ bắt giữ sau cuộc tấn công, nhưng mong việc thực thi pháp luật được duy trì nghiêm túc và nhất quán. Lời kêu gọi gửi đến cộng đồng quốc tế tập trung vào an toàn của cư dân Taybeh, người dân Bờ Tây và những người đến thăm để hỗ trợ họ. Các Giáo hội tái khẳng định sự nâng đỡ dành cho cộng đoàn địa phương và quyết tâm gìn giữ sự hiện diện Kitô giáo tại Thánh Địa. Thông điệp kết thúc bằng lời cầu nguyện cho toàn thể cư dân trong vùng được sống trong những điều kiện có an ninh, công lý và hòa bình.
* Các giám mục Liên minh châu Âu yêu cầu đặt trí tuệ nhân tạo phục vụ con người
Sau kỳ họp toàn thể mùa thu tại Brussels trong tháng 10, Ủy ban các Hội đồng Giám mục Liên minh châu Âu, thường được gọi là COMECE, đã công bố tuyên bố về trách nhiệm của châu Âu trong thời đại trí tuệ nhân tạo. Các giám mục yêu cầu việc nghiên cứu, thiết kế và ứng dụng công nghệ phải được hướng dẫn bởi phẩm giá con người, công ích và hòa bình. Văn bản được đưa ra khi các hệ thống tự động ngày càng ảnh hưởng đến những quyết định trong đời sống xã hội.
Tuyên bố cho rằng tiến bộ kỹ thuật đang đặt ra những câu hỏi về con người, đạo đức, pháp lý và quan hệ xã hội. Những câu hỏi này cần được xem xét rộng hơn các tiêu chuẩn hiệu suất hoặc lợi nhuận. Các giám mục ghi nhận những nỗ lực điều tiết đã có, đồng thời khuyến khích Liên minh châu Âu tiếp tục đảm nhận trách nhiệm trong lĩnh vực này. Việc củng cố năng lực kỹ thuật số cần đi cùng một định hướng rõ ràng về người được hưởng lợi và người có thể bị thiệt thòi.
Một nội dung được nhấn mạnh là trách nhiệm của con người trong toàn bộ quá trình phát triển và sử dụng hệ thống. Người thiết kế, lập trình, triển khai và quyết định giao công việc cho công nghệ đều có phần trách nhiệm cần được xác định. Quan điểm của các giám mục dựa trên xác tín rằng con người được tạo dựng cho tương quan và hiệp thông, không thể bị thu hẹp thành dữ liệu hay năng lực xử lý thông tin. Tuyên bố đưa tiếng nói của Giáo hội vào cuộc thảo luận châu Âu về chuyển đổi số, với mong muốn công nghệ góp phần xây dựng công bằng và tình huynh đệ, đồng thời có những giới hạn thích hợp đối với các ứng dụng gây tổn hại đến phẩm giá và quyền lợi của con người.
* Hơn một ngàn sáu trăm thiếu nhi Myanmar mừng Khánh nhật Truyền giáo
Khoảng một ngàn sáu trăm năm mươi thiếu nhi tại Myanmar đã quy tụ mừng Khánh nhật Truyền giáo ngày 18 tháng 10, trong dịp kỷ niệm một trăm năm ngày cử hành này của Giáo hội hoàn vũ. Thánh lễ diễn ra tại nhà thờ Đức Mẹ Lên Trời thuộc giáo xứ Twantay, Tổng giáo phận Yangon, do Đức Hồng y Charles Maung Bo chủ sự. Chương trình được tổ chức với sự tham gia của các Hội Giáo hoàng Truyền giáo trong tổng giáo phận.
Trong bài giảng, Đức Hồng y nói với các em rằng tuổi nhỏ không ngăn cản việc tham gia sứ mạng của Hội Thánh. Các em có thể chia sẻ tình yêu dành cho Chúa Giêsu ngay trong gia đình, lớp học, giáo xứ và những nơi gặp gỡ bạn bè. Ngài đưa ra những hành động gần gũi với đời sống thiếu nhi: đón nhận người bạn đang cô đơn, không loại trừ bạn học, chia sẻ thức ăn và sẵn lòng giúp đỡ người cần đến. Chứng từ đức tin được trình bày bằng ngôn ngữ mà các em có thể hiểu và thực hiện.
Cuộc gặp diễn ra trong hoàn cảnh nhiều gia đình Myanmar chịu ảnh hưởng của xung đột, di dời và thiếu thốn. Đức Hồng y mời các em nhớ đến những trẻ em đang phải sống giữa chiến tranh, đói nghèo và các khó khăn khác, tại quê hương cũng như trên thế giới. Ngài nhấn mạnh giá trị của những việc nhỏ, thay vì đặt nặng sự nổi tiếng hoặc những thành tích khác thường. Sự hiện diện đông đảo của thiếu nhi trong Khánh nhật Truyền giáo cho thấy hoạt động giáo dục đức tin vẫn được duy trì giữa những điều kiện phức tạp. Các em được nhắc rằng mình đang là thành phần của Hội Thánh và có thể góp phần vào đời sống cộng đoàn từ chính lứa tuổi hiện tại.
* Abu Dhabi tưởng niệm tám trăm năm thánh Phanxicô Assisi qua văn hóa và đối thoại
Ngày 19 tháng 10, một chương trình văn hóa tại Abu Dhabi đã đánh dấu tám trăm năm ngày qua đời của thánh Phanxicô Assisi. Khoảng năm mươi người tham dự sự kiện tại Viện Văn hóa Ý, trong khuôn khổ Tuần lễ Ngôn ngữ Ý trên thế giới. Chương trình do Đại diện Tông tòa Nam Arabia phối hợp với Đại sứ quán Ý tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất và viện văn hóa tổ chức.
Đức cha Paolo Martinelli, Đại diện Tông tòa Nam Arabia, trình bày các trước tác của thánh Phanxicô như một chứng từ về tình huynh đệ, hòa bình và sự gần gũi với công trình tạo dựng. Những bản luật, thư, lời khuyên và kinh nguyện tuy không nhiều nhưng giúp người đọc gặp tiếng nói trực tiếp của vị thánh. Bài ca Anh Mặt Trời cũng được giới thiệu trong mối liên hệ với lịch sử văn học Ý và cách thánh nhân nhìn nhận thế giới thụ tạo.
Phần trao đổi liên kết linh đạo Phanxicô với đời sống tại bán đảo Arabia, nơi nhiều nền văn hóa và tôn giáo gặp nhau hằng ngày. Hành trình của thánh Phanxicô từ ước vọng chiến thắng đến việc trở thành con người hòa bình được đặt trong bối cảnh những thất bại, kinh nghiệm chiến tranh và cuộc gặp gỡ với Đức Kitô. Chương trình cũng có nội dung về văn học, đối thoại liên tôn và nghệ thuật gắn với sự bền vững. Đại sứ Ý Lorenzo Fanara khai mạc sự kiện, cho thấy sự phối hợp giữa các tổ chức văn hóa và Giáo hội. Dịp tưởng niệm đưa di sản của vị thánh đến một không gian ngoài châu Âu, nơi các suy tư về chung sống và tôn trọng khác biệt có liên hệ trực tiếp với kinh nghiệm của cộng đồng địa phương.
* Một gia đình Công giáo tại Hoa Kỳ kể lại hành trình tìm công lý phục hồi
Trong một cuộc phỏng vấn được công bố ngày 20 tháng 10, ông Andy và bà Kate Grosmaire đã kể lại hành trình đối diện với cái chết của con gái Ann và việc tham gia một tiến trình công lý phục hồi. Ann bị sát hại bởi Conor, người sau đó phải chịu trách nhiệm hình sự. Gia đình tìm cách được nói về con, đặt những câu hỏi còn bỏ ngỏ và diễn tả trực tiếp những mất mát do tội ác gây ra.
Sau nhiều tháng chuẩn bị, cha mẹ Ann tham dự cuộc gặp với Conor, cha mẹ anh, các đại diện pháp lý và linh mục quản xứ. Tiến trình có người điều phối, tạo điều kiện để các bên lắng nghe trong một khuôn khổ cụ thể. Ông Andy, một phó tế Công giáo, kể rằng ông từng bị giày vò vì nghĩ mình đã không bảo vệ được con. Việc nghe diễn biến trực tiếp giúp ông hiểu hơn giới hạn của những điều bản thân có thể ngăn chặn. Conor cũng phải nghe nỗi đau mà hành vi của mình đã gây ra cho gia đình nạn nhân.
Gia đình Grosmaire không yêu cầu án tử hình. Họ đề nghị một hình phạt tù kèm những trách nhiệm liên quan đến quản lý cơn giận, cảnh báo bạo lực trong quan hệ tình cảm của người trẻ và hoạt động phục vụ. Thỏa thuận nhận tội cuối cùng dẫn đến hai mươi năm tù cùng mười năm quản chế, có những điều kiện bổ sung. Theo lời bà Kate, việc đối thoại đã giúp tiến trình chữa lành bắt đầu. Câu chuyện được trình bày như kinh nghiệm riêng của một gia đình, trong đó sự tha thứ không xóa bỏ trách nhiệm pháp lý. Tiếng nói của người bị hại và các hậu quả cụ thể của tội ác được đặt ở vị trí trung tâm của cuộc gặp.
* Các giám mục Pháp lên tiếng trước những vụ bạo động tại nhiều thành phố
Đức Hồng y Jean-Marc Aveline, Tổng Giám mục Marseille, đã kêu gọi người dân tránh bị cuốn vào vòng xoáy bạo lực sau các vụ đụng độ tại Pháp ngày 17 tháng 10. Trong tuyên bố được công bố trên trang của tổng giáo phận, ngài lên án những hành vi phá hoại và bày tỏ liên đới với người bị thương, các chủ cửa hàng bị thiệt hại và những người chịu ảnh hưởng của bất ổn. Ngài mong các vụ việc chấm dứt và hòa bình sớm được tái lập.
Đức Tổng Giám mục Olivier de Germay của Lyon cũng lên tiếng với cùng mối quan tâm. Ngài phân biệt việc bày tỏ những đòi hỏi chính đáng qua biểu tình ôn hòa với các hành động thù ghét, cướp phá và tấn công người khác. Theo ngài, tình trạng bạo lực phản ánh những khó khăn trong xã hội cần được lắng nghe, nhưng việc phá hoại chỉ tạo thêm bất công và chia rẽ. Sự đồng hành của Giáo hội được bày tỏ với những người buôn bán, lực lượng giữ gìn trật tự và cả những người muốn biểu tình trong hòa bình.
Những lời kêu gọi được đưa ra sau khi các cuộc tụ tập tại nhiều nơi dẫn đến thiệt hại cho cửa hàng, công trình công cộng và cơ sở tôn giáo. Các giám mục mong xã hội có thể đối diện với thách thức bằng sự hợp tác, thay vì biến những khác biệt thành đối đầu. Cùng với việc lên án bạo lực, các ngài mời gọi cầu nguyện cho những người bị tổn thương và cho khả năng nối lại đối thoại. Tiếng nói của các vị lãnh đạo Giáo hội tập trung vào việc bảo vệ con người và đời sống chung, trong lúc chính quyền cùng các cộng đồng địa phương xử lý hậu quả của những ngày bất ổn.
* Uganda tưởng niệm một trăm lẻ tám năm hai giáo lý viên tử đạo tại Paimol
Ngày 20 tháng 10, các tín hữu từ nhiều nơi tại Uganda đã đến Đền thánh các vị tử đạo Wipolo, thuộc Tổng giáo phận Gulu, để tưởng niệm một trăm lẻ tám năm cuộc tử đạo của hai chân phước Daudi Okello và Jildo Irwa. Hai giáo lý viên trẻ bị sát hại năm 1918 vì kiên trì làm chứng cho đức tin. Cuộc cử hành quy tụ các giám mục, linh mục, tu sĩ, các hội đoàn, giới chức địa phương và người hành hương.
Đức cha Sabino Ochan Odoki, Giám mục Arua, chủ sự Thánh lễ. Các tín hữu từ Áo và Đức cũng hiện diện cùng cộng đoàn địa phương. Chủ đề năm nay liên kết đời sống Thánh Thể với thánh Giuse và chứng từ của hai chân phước. Trong bài giảng, Đức cha nhắc đến công việc phục vụ của các ngài tại Paimol trước khi chịu chết và nhấn mạnh sự kiên trì thực hiện điều tốt giữa những hoàn cảnh có chống đối hoặc đau khổ.
Hai chân phước được thánh Gioan Phaolô II tuyên phong chân phước tại quảng trường Thánh Phêrô ngày 20 tháng 10 năm 2002, đúng Khánh nhật Truyền giáo. Ký ức về các ngài tiếp tục gắn với vai trò của giáo lý viên trong việc hình thành và nâng đỡ các cộng đoàn. Cuộc hành hương thường niên tại Wipolo là dịp để những người thuộc nhiều thế hệ gặp nhau quanh một lịch sử đức tin chung. Sự tham gia của khách hành hương nước ngoài cho thấy lòng tôn kính hai giáo lý viên đã vượt khỏi địa phương nơi các ngài phục vụ. Dịp kỷ niệm năm nay tiếp tục đặt sự trung thành trong bổn phận và chứng từ của người trẻ vào trung tâm sinh hoạt của cộng đoàn.
* Tổng Giám mục Angola nhấn mạnh việc đồng hành với gia đình đang khủng hoảng
Đức Tổng Giám mục José Manuel Imbamba của Saurimo, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Angola và São Tomé–Príncipe, đã chia sẻ những nhận định sau cuộc gặp tại Vatican nhân mười năm Tông huấn Amoris laetitia. Hội nghị diễn ra từ ngày 7 đến ngày 14 tháng 10, quy tụ các vị đại diện hàng giám mục và các Giáo hội Công giáo Đông phương. Ngài đặc biệt lưu ý đến phẩm giá gia đình và sự cần thiết của việc hiện diện bên những gia đình gặp khủng hoảng.
Đức Tổng Giám mục gọi gia đình là môi trường đầu tiên để truyền đạt đức tin, học các giá trị nhân bản và thực hành sự chia sẻ. Trong cách nhìn này, gia đình là Hội Thánh tại gia, nơi các thành viên hình thành kinh nghiệm yêu thương và liên đới qua đời sống chung. Ngài cho rằng những khó khăn đang làm suy yếu gia đình đòi hỏi sự hỗ trợ thực tế, để gia đình có thể tiếp tục trách nhiệm giáo dục, thiêng liêng và nhân bản của mình.
Những cuộc thảo luận tại Vatican cũng đề cập đến ơn gọi truyền giáo của gia đình. Đức Tổng Giám mục Imbamba nhấn mạnh một sự đồng hành biết lắng nghe hoàn cảnh riêng, thay vì chỉ đưa ra lời khuyên chung. Theo ngài, các thành viên tham dự được giúp nhận rõ hơn nhu cầu cùng bước với những người đang trải qua mong manh và thử thách. Phần chia sẻ của vị chủ tịch hội đồng giám mục đưa kinh nghiệm của châu Phi vào cuộc trao đổi rộng hơn của Giáo hội hoàn vũ. Ngài mong các gia đình được nhìn nhận như một nguồn lực của xã hội và như nơi mỗi người có thể lớn lên trong tình yêu. Những nhận định được công bố sau hội nghị tiếp tục nối kết việc đọc Tông huấn với hoàn cảnh cụ thể của các cộng đoàn địa phương.
* Thiếu nhi Zambia tham gia chiến dịch Mân Côi cầu cho hòa bình
Giáo phận Solwezi tại Zambia đã tham gia chiến dịch Một triệu trẻ em cầu nguyện kinh Mân Côi cho hòa bình và hiệp nhất thế giới. Cuộc cử hành diễn ra tại giáo xứ chính tòa Thánh Daniel ở Solwezi, với sự hiện diện của học sinh thuộc bảy trường Công giáo cùng giáo viên, nữ tu và những người phụ trách sinh hoạt thiếu nhi. Các em được quy tụ trong một chương trình chung của giáo phận, kết hợp Thánh lễ với việc lần chuỗi.
Cha Wilbroad Musonda, Giám đốc các Hội Giáo hoàng Truyền giáo của giáo phận, chủ sự Thánh lễ. Đồng tế có các linh mục đang phục vụ trong lĩnh vực giáo dục và học đường. Trong bài giảng, cha Musonda trình bày Đức Trinh Nữ Maria như mẫu gương cầu nguyện và tín thác. Ngài liên hệ việc cầu nguyện với đời sống trong gia đình, nhà trường và những tương quan thường ngày của các em. Các ý nguyện đặc biệt hướng về trẻ em đang chịu chiến tranh, đói nghèo và không có điều kiện học tập.
Những trường tham dự gồm các cơ sở giáo dục phổ thông và các trường có sứ mạng chăm sóc học sinh với nhu cầu đặc biệt. Sự quy tụ cho thấy mối liên kết giữa các hội truyền giáo, hoạt động giáo dục và các cộng đoàn tu trì tại Solwezi. Sau Thánh lễ, cộng đoàn cùng lần chuỗi Mân Côi. Chiến dịch quốc tế tạo điều kiện để các em tại Zambia cầu nguyện trong sự hiệp thông với trẻ em ở những nơi khác. Bản tin về cuộc cử hành được công bố ngày 18 tháng 10, giữa tháng Mân Côi, khi nhiều giáo xứ và trường học Công giáo trên thế giới tổ chức những sinh hoạt dành cho thiếu nhi và cầu nguyện cho các vùng xung đột.
* Cameroon giới thiệu sách hỏi đáp về hòa bình dựa trên giáo huấn của Đức Giáo hoàng
Đức Tổng Giám mục Andrew Nkea của Bamenda, Cameroon, đã giới thiệu một cuốn sách gồm một trăm câu hỏi và trả lời về hòa bình, được biên soạn từ những bài nói chuyện và bài giảng của Đức Giáo hoàng Lêô XIV trong chuyến thăm Cameroon tháng 4 năm 2026. Ngài trao sách cho Đức Thánh Cha ngày 7 tháng 10. Tài liệu hướng đến việc đưa nội dung chuyến thăm vào các sinh hoạt thường xuyên của gia đình, trường học và giáo xứ.
Những vấn đề được trình bày gồm sự tha thứ, đối thoại, chăm sóc người phải rời bỏ nhà cửa, vai trò của người trẻ và trách nhiệm lãnh đạo. Cách trình bày theo câu hỏi giúp người sử dụng tiếp cận từng chủ đề trong những buổi gặp gỡ ngắn hoặc các chương trình đào tạo cộng đồng. Đức Tổng Giám mục giải thích rằng nội dung trả lời lấy từ lời của Đức Giáo hoàng tại Bamenda; công việc biên soạn nhằm sắp xếp những lời ấy thành một tài liệu có thể dùng trong đời sống địa phương.
Bamenda thuộc vùng nói tiếng Anh của Cameroon, chịu ảnh hưởng nặng nề của cuộc xung đột kéo dài. Nhiều người thiệt mạng, nhiều gia đình di dời, cơ sở vật chất và sinh hoạt xã hội bị tàn phá. Sách dự kiến được phân phối trước tại các giáo xứ và trường Công giáo trong tổng giáo phận, sau đó đến các giáo phận khác. Các ủy ban Công lý và Hòa bình cũng sẽ sử dụng trong việc đào tạo. Đức Tổng Giám mục mong tài liệu giúp duy trì những lời kêu gọi hòa giải sau chuyến thăm của Đức Thánh Cha. Ngài trình bày hòa bình như một lựa chọn phải được học và thực hiện hằng ngày giữa những cộng đồng còn sống trong hậu quả chiến tranh.
* Các nữ tu Đức Mẹ các Tông đồ triển khai hoạt động sinh thái tại Togo và Ghana
Các nữ tu Đức Mẹ các Tông đồ đang thực hiện những chương trình chăm sóc đất đai, giáo dục môi trường và bảo vệ sinh kế tại nhiều cộng đồng châu Phi. Hai kinh nghiệm tại Togo và Ghana được giới thiệu trong tháng 10 cho thấy cách một hội dòng đưa việc chăm sóc công trình tạo dựng vào các hoạt động đào tạo và phục vụ. Các sáng kiến có sự tham gia của tu sĩ, nhân viên, học sinh, phụ huynh và cư dân địa phương.
Tại Agou, Togo, các nữ tu và những người đang được đào tạo cùng lao động trên đất, trồng trọt và học cách sử dụng nguồn tài nguyên có trách nhiệm. Ở Sokodé, các hoạt động gồm trồng rau và chuẩn bị vườn ươm trong hoàn cảnh nắng nóng, ngập lụt và suy thoái đất ảnh hưởng đến đời sống. Sản xuất tại chỗ giúp cung cấp thực phẩm, giảm một phần nhu cầu mua từ bên ngoài và tạo cơ hội chia sẻ sản phẩm trong cộng đồng. Công việc thực hành được kết hợp với việc hình thành ý thức bảo vệ môi trường.
Tại Ghana, các nữ tu quan tâm đến hậu quả của việc khai thác vàng trái phép, thường được gọi là galamsey. Tình trạng này gây tổn hại rừng, ô nhiễm sông và đe dọa nông nghiệp cũng như sức khỏe. Ủy ban Công lý, Hòa bình và Bảo toàn Công trình tạo dựng của hội dòng, do nữ tu Dorcas Obeng phụ trách, đang hoạt động tại những cộng đồng như Bepoase và Attronie. Chương trình phối hợp giáo dục, vận động và tái trồng cây. Những kinh nghiệm được công bố cho thấy sự khác biệt giữa từng địa bàn: nơi cần khôi phục đất canh tác, nơi phải đối diện nguồn nước bị ô nhiễm, nhưng đều liên quan trực tiếp đến điều kiện sống của các gia đình.
* Bangladesh tổ chức hội thảo về quan hệ Kitô giáo và Hồi giáo
Trong tháng 10, Hội đồng Giám mục Bangladesh phối hợp với sự hỗ trợ của Tòa Thánh và Viện Henry Martyn tại Hyderabad đã tổ chức hội thảo về quan hệ Kitô giáo và Hồi giáo tại Dhaka. Chương trình diễn ra tại trung tâm của hội đồng giám mục ở Muhammadpur, quy tụ khoảng chín mươi linh mục, nữ tu và giáo dân đang tham gia các ủy ban đối thoại liên tôn và đại kết. Các phiên làm việc tập trung vào hiểu biết, chung sống và những thách thức tại địa phương.
Hai diễn giả là linh mục Dòng Tên Joseph Victor Edwin và giáo sư Hồi giáo Waheedulla. Việc cùng trình bày từ hai truyền thống tạo điều kiện để người tham dự nghe kinh nghiệm nghiên cứu của một linh mục Công giáo cùng sự giải thích từ bên trong đời sống Hồi giáo. Nội dung đề cập đến niềm tin, việc thực hành tôn giáo và các chiều kích thiêng liêng trong những môi trường văn hóa khác nhau. Các tham dự viên cũng trao đổi theo nhóm rồi trình bày lại trước toàn thể hội thảo.
Một phần chương trình đọc lại giáo huấn Công đồng Vatican II và những văn kiện về đối thoại, sứ mạng. Các cuộc thảo luận nêu lên sự mong manh của các cộng đồng thiểu số và những khó khăn khi sinh hoạt trong môi trường có tư tưởng cực đoan. Các diễn giả phân biệt việc hiểu biết truyền thống tôn giáo với sự giản lược người tín hữu vào các định kiến hoặc xu hướng chính trị. Hội thảo kết thúc với nhận định rằng đối thoại cần nền tảng vững trong đức tin của mình và sự trân trọng chân thành đối với niềm tin của người khác. Những người tham dự trở về các giáo phận với kinh nghiệm trao đổi trực tiếp, nhằm hỗ trợ những công việc họ đang đảm nhận giữa các cộng đồng nhiều tôn giáo.
* Giáo hội Công giáo Ai Cập duy trì mạng lưới giáo dục và y tế dù có ít tín hữu
Đức cha Emmanuel Bishay của Luxor cho biết cộng đồng Công giáo tại Ai Cập, tuy có số tín hữu nhỏ, vẫn đang đóng góp đáng kể trong giáo dục, y tế và phục vụ xã hội. Trong cuộc trao đổi được công bố ngày 22 tháng 10, ngài trình bày một Giáo hội phải đồng hành với người dân giữa nghèo khó, di dân và tình trạng các tín hữu sống phân tán. Những cơ sở phục vụ tiếp cận người dân thuộc nhiều hoàn cảnh và tôn giáo.
Tại Giáo phận Luxor, có khoảng hai mươi lăm ngàn người Công giáo, Giáo hội điều hành mười bốn phòng khám, phần lớn với sự phục vụ của các nữ tu. Bên cạnh đó còn có các trung tâm văn hóa và thư viện. Đức cha lưu ý rằng vùng Thượng Ai Cập có những nhu cầu lớn về chăm sóc sức khỏe, giáo dục và trẻ em, trong khi các điều kiện phục vụ công cộng chưa đáp ứng đầy đủ. Những người trẻ có năng lực cũng có thể gặp khó vì kinh tế và thiếu cơ hội phát triển.
Đức cha Bishay đồng thời nói đến quan hệ với cộng đồng Chính Thống Coptic và người Hồi giáo. Ngài mô tả các mối liên hệ chính thức giữa Công giáo và Chính Thống là tốt, với việc thăm hỏi trong những dịp tôn giáo. Ở một số làng và khu dân cư nhỏ, việc xây dựng quan hệ vẫn có khó khăn, nhưng ngài nhận thấy những tiếng nói ôn hòa đang có thêm chỗ đứng. Những chia sẻ đưa ra một bức tranh về đời sống Giáo hội được đo bằng các dịch vụ và tương quan, bên cạnh số lượng thành viên. Trường học, phòng khám và các cơ sở văn hóa tiếp tục là những nơi cộng đồng Công giáo hiện diện trong sinh hoạt chung của xã hội Ai Cập.
* Các nữ tu Nigeria điều hành trung tâm tĩnh tâm và phát triển nhân bản tại Nsukka
Các nữ tu Thừa sai Đức Mẹ Mân Côi tại miền Nam Nigeria đang điều hành Trung tâm Tĩnh tâm và Hội nghị Mân Côi ở Nsukka, phục vụ linh mục, tu sĩ và giáo dân cần thời gian nghỉ ngơi, cầu nguyện và đào sâu đời sống. Trung tâm hoạt động từ năm 1994, sau khi tập viện của hội dòng được chuyển đến Enugu. Công việc này được duy trì bên cạnh những hoạt động giáo dục, chăm sóc sức khỏe và phục vụ xã hội của các nữ tu.
Nữ tu Patricia Chima, người phụ trách trung tâm, cho biết nơi đây tạo điều kiện để người đến có thể nhìn lại đời sống và nhận ra hoạt động của Thiên Chúa nơi mình. Một nhóm năm nữ tu đảm nhận những công việc của trung tâm. Các hình thức tĩnh tâm gồm sáu ngày, tám ngày và ba mươi ngày, với việc hướng dẫn cầu nguyện cùng Lời Chúa. Những người tham dự đến từ nhiều bậc sống, trong đó có giáo lý viên và thành viên các tổ chức Công giáo.
Trung tâm cũng cung cấp các chương trình dành cho tu sĩ chuẩn bị khấn trọn, chủng sinh chuẩn bị chịu chức phó tế và những người cần thời gian đào tạo bổ sung. Các linh mục Giáo phận Nsukka sử dụng cơ sở này cho kỳ tĩnh tâm thường niên. Hoạt động của trung tâm đáp ứng nhu cầu có một không gian ổn định để tạm rời nhịp công việc và được đồng hành. Bản giới thiệu trong tháng 10 cho thấy đời sống phục vụ của các nữ tu có thêm một chiều kích ít được nhìn thấy: chăm sóc chính những người đang đảm nhận trách nhiệm trong cộng đoàn. Việc nghỉ ngơi, suy xét và đào tạo nhân bản được đặt cùng với cầu nguyện, thay vì chỉ được xem là phần phụ của chương trình thiêng liêng.
* Một giám mục tại Papua New Guinea đi thuyền ba ngày để thăm giáo xứ xa
Đức cha Tendej, Giám mục Alotau-Sideia tại Papua New Guinea, đã kể lại những khó khăn của việc phục vụ một giáo phận có phần lớn diện tích là biển. Khoảng chín mươi lăm phần trăm địa bàn giáo phận là mặt nước; mười sáu giáo xứ nằm trên các đảo. Để đến những cộng đoàn xa nhất, vị giám mục có thể phải đi thuyền đến ba ngày. Chuyến thăm mục vụ vì thế đòi hỏi nhiều thời gian và sự chuẩn bị về phương tiện.
Trước khi đến Papua New Guinea, ngài là một linh mục thuộc Tu hội Truyền giáo. Lời mời nhận sứ vụ mới đến khi ngài đã khoảng năm mươi tuổi. Sau một thời gian cầu nguyện và phân định, ngài lên đường, rồi phục vụ trong công tác đào tạo tại chủng viện. Những ngày đầu có nhiều thiếu thốn về cơ sở vật chất, kể cả mái nhà xuống cấp. Tháng 7 năm 2025, ngài nhận tin được Đức Giáo hoàng Lêô XIV bổ nhiệm làm Giám mục Alotau-Sideia và được truyền chức giám mục ngày 27 tháng 9 cùng năm.
Trong câu chuyện được công bố tháng 10, Đức cha nói đến niềm vui khi có thêm các thừa sai chấp nhận phục vụ tại quốc gia này. Ngài cũng kể về việc cầu nguyện trong một nơi ở rất đơn sơ, không có nhà nguyện riêng, nên thường đến nhà thờ chính tòa chầu Thánh Thể. Cách kể có những chi tiết hóm hỉnh về muỗi, việc đi bộ và đời sống hằng ngày. Đằng sau đó là thực tế một cơ cấu Giáo hội phải hoạt động giữa những khoảng cách lớn. Đối với các giáo xứ trên đảo, chuyến đến của linh mục hoặc giám mục gắn với việc cử hành bí tích, gặp gỡ cộng đoàn và duy trì sự liên hệ với toàn giáo phận.
* Báo cáo thống kê ghi nhận số người Công giáo trên thế giới tiếp tục tăng
Hồ sơ thống kê Giáo hội Công giáo năm 2026 được công bố trước Khánh nhật Truyền giáo cho biết số người Công giáo trên thế giới đạt khoảng một tỷ bốn trăm hai mươi hai triệu, tăng mười sáu triệu sáu trăm chín mươi ngàn so với kỳ thống kê trước. Số liệu dân số và tín hữu được lấy từ thời điểm giữa năm 2024; các dữ liệu nhân sự khác tính đến cuối năm 2024. Vì vậy, năm công bố báo cáo khác với năm mà số liệu phản ánh.
Báo cáo ghi nhận số người Công giáo tăng tại tất cả các châu lục. Châu Phi có mức tăng lớn nhất, tiếp theo là châu Mỹ; châu Á, châu Âu và châu Đại Dương cũng tăng. Châu Mỹ vẫn có số người Công giáo lớn nhất. Quy mô cộng đồng tại châu Phi đã nhỉnh hơn châu Âu trong bộ dữ liệu được công bố. Các con số giúp nhận ra sự phân bố dân số Công giáo trên thế giới và sự dịch chuyển tương đối giữa những khu vực.
Về nhân sự, tổng số linh mục tăng nhẹ, trong khi số nữ tu và đại chủng sinh tiếp tục giảm. Những xu hướng khác nhau này cho thấy sự gia tăng tín hữu không đồng thời diễn ra với sự gia tăng ở mọi hình thức ơn gọi và phục vụ. Hồ sơ được chuẩn bị nhân một trăm năm Khánh nhật Truyền giáo, với chủ đề hiệp nhất trong Đức Kitô và cùng nhau trong sứ mạng. Thống kê cung cấp nền tảng cho việc đọc những nhu cầu về đào tạo, nhân sự và sự hiện diện của Giáo hội. Các dữ liệu cần được hiểu theo thời điểm thu thập và đặc điểm từng châu lục, tránh coi tổng số toàn cầu là phản ánh giống nhau cho mọi giáo phận hoặc mọi quốc gia.
* Năm đại học Công giáo Indonesia phối hợp đào tạo sinh viên về trí tuệ nhân tạo
Hai mươi hai sinh viên truyền thông thuộc năm đại học Công giáo Indonesia đã tham gia chương trình đào tạo và thi thực hành về trí tuệ nhân tạo tại Yogyakarta từ ngày 6 đến ngày 11 tháng 10. Chương trình diễn ra tại cơ sở đào tạo Syantikara, kết hợp học kỹ thuật, trao đổi đạo đức và xây dựng các dự án liên quan đến những vấn đề xã hội, truyền thông. Phẩm giá con người được đặt làm chủ đề xuyên suốt của các hoạt động.
Các trường tham dự thuộc hiệp hội các cơ sở giáo dục đại học Công giáo Indonesia, đến từ Yogyakarta, Jakarta, Semarang, Surabaya và Kupang. Việc phối hợp giúp sinh viên tiếp xúc với đồng nghiệp từ những môi trường học thuật khác nhau. Ban tổ chức đặt câu hỏi về khả năng công nghệ đóng góp cho sự phát triển của con người, đồng thời xem xét nguy cơ lệ thuộc vào hệ thống tự động, suy giảm tư duy phê phán và thay thế các kỹ năng sáng tạo.
Đối với sinh viên truyền thông, nội dung học tập không dừng ở thao tác với phần mềm. Người sử dụng cần hiểu giới hạn của công cụ, giữ khả năng phán đoán độc lập và chịu trách nhiệm về sản phẩm được công bố. Các dự án thực hành được dùng để nối kiến thức kỹ thuật với những nhu cầu ngoài lớp học. Hoạt động này phản ánh một hướng tiếp cận đang được các cơ sở Công giáo quan tâm: đưa các câu hỏi về sự thật, tương quan và công ích vào quá trình học công nghệ. Việc tổ chức ở quy mô liên trường cũng tạo cơ hội trao đổi cách đào tạo những người sẽ làm việc trong lĩnh vực truyền thông, nơi nội dung được tạo tự động đang tác động đến việc sản xuất, kiểm tra và tiếp nhận thông tin.
* Đức cha Ignatius Ding Zuyao được truyền chức Giám mục Haimen tại Trung Quốc
Ngày 15 tháng 10 năm 2026, linh mục Ignatius Ding Zuyao đã được truyền chức Giám mục Haimen, thuộc tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Đức Giáo hoàng Lêô XIV bổ nhiệm ngài ngày 24 tháng 8, sau khi chấp thuận ứng viên trong khuôn khổ Thỏa thuận tạm thời giữa Tòa Thánh và Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thông báo của Tòa Thánh công bố cả việc truyền chức và một số nét chính trong hành trình đào tạo, phục vụ của vị tân giám mục.
Đức cha Ding sinh tháng 8 năm 1986 tại Qidong, tỉnh Giang Tô. Từ năm 2001 đến năm 2004, ngài theo học tại phân viện Giang Tô của Chủng viện Sheshan ở Thượng Hải. Sau đó, ngài học triết học và thần học tại Chủng viện Thần học Bắc Kinh từ năm 2004 đến năm 2011 và hoàn tất chương trình cử nhân. Ngài được truyền chức linh mục cho Giáo phận Haimen ngày 27 tháng 10 năm 2011.
Trong những năm đầu thừa tác vụ, ngài phục vụ tại Haimenzhen, rồi đảm nhận giáo xứ Linjiang từ năm 2013 đến năm 2017. Giai đoạn từ năm 2017 đến năm 2023, ngài là cha sở Caojiazhen. Tháng 2 năm 2023, ngài được giao trách nhiệm tại giáo xứ Qingnian Donglu ở Nantong và giữ công việc này cho đến khi được bổ nhiệm giám mục. Những dữ kiện được công bố cho thấy vị tân giám mục có kinh nghiệm phục vụ tại nhiều giáo xứ trong giáo phận. Lễ truyền chức đánh dấu việc chuyển từ trách nhiệm coi sóc từng cộng đoàn sang việc phục vụ Giáo hội địa phương ở cấp giáo phận, trong sự hiệp thông với Đức Giáo hoàng và hàng giám mục.
* Một trường học tại Kazakhstan quy tụ học sinh từ nhiều truyền thống tôn giáo
Trường Thánh Lawrence ở Kornewka, miền Bắc Kazakhstan, đang phục vụ hơn hai trăm học sinh đến từ các gia đình Công giáo, Chính Thống, Tin Lành và Hồi giáo. Cơ sở được linh mục người Đức Lorenz Gawol thành lập năm 1996 với mười một trẻ em. Sau ba thập niên, trường trở thành một cộng đồng giáo dục nơi những khác biệt văn hóa và tôn giáo gặp nhau trong việc học tập, phát triển nhân cách và chuẩn bị tương lai.
Trường ra đời trong bối cảnh nhiều gia đình gốc Đức rời Kazakhstan sau khi Liên bang Xô viết tan rã. Cha Gawol chọn ở lại để phục vụ những trẻ em còn sống tại địa phương. Ngài đặt trọng tâm vào nền giáo dục có chất lượng, nền tảng đạo đức và cơ hội phát triển. Linh mục Leopold Kropfreiter, thuộc Tu hội Các Tôi tớ Chúa Giêsu và Đức Maria, phục vụ tại đây từ năm 2018, cho biết trường hoạt động trong hệ thống giáo dục quốc gia và không giới hạn người học ở một tôn giáo.
Theo cha Kropfreiter, cơ sở không được gọi chính thức là trường Công giáo, nhưng cố gắng truyền đạt một quan niệm Kitô giáo về con người qua giáo dục, luân lý và sự trưởng thành cá nhân. Học sinh và nhân viên đến từ những niềm tin khác nhau cùng tham gia đời sống học đường. Bản giới thiệu trong tháng 10 cũng nhắc đến việc phát triển kỹ năng công nghệ và sự tự tin của người trẻ tại một vùng có ít cơ hội. Kinh nghiệm của trường cho thấy sự hiện diện giáo dục gắn với đời sống cộng đồng địa phương: từ quyết định ở lại của một linh mục đến việc xây dựng cơ sở nơi trẻ em có thể học cùng nhau dù gia đình không cùng truyền thống đức tin.
* Công giáo và Tin Lành tại Hoa Kỳ cùng lên tiếng về người di dân
Một tuyên bố chung của đại diện Công giáo và Tin Lành tại Hoa Kỳ, công bố ngày 13 tháng 10, kêu gọi sự cảm thông và khôn ngoan trong những tranh luận về di dân. Văn bản do Đức cha Brendan John Cahill, Chủ tịch Ủy ban Di dân của Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ, và mục sư Walter Kim, Chủ tịch Hiệp hội Tin Lành quốc gia, ký tên. Hai vị đồng thời là đồng chủ tịch sáng kiến đối thoại Công giáo–Tin Lành về di dân.
Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh các vụ bắt giữ và trục xuất gia tăng, cùng những thay đổi về quy chế bảo vệ pháp lý của một số cộng đồng. Các tác giả lưu ý đến những gia đình có các thành viên mang tình trạng cư trú khác nhau. Khi biện pháp thực thi được áp dụng không phân biệt hoàn cảnh, hậu quả có thể lan đến trẻ em, người thân và cả cộng đồng nơi gia đình sinh sống. Người Haiti được nêu như một trường hợp chịu ảnh hưởng từ việc thay đổi cơ chế bảo vệ tạm thời.
Sáng kiến đối thoại được thành lập trong tháng 3 năm 2026, gồm năm thành viên Công giáo và năm thành viên Tin Lành. Tuyên bố chung thể hiện nỗ lực tìm tiếng nói hợp tác giữa những cộng đồng Kitô giáo trong một vấn đề gây nhiều phân cực. Các tác giả đặt nhu cầu tránh chia cắt gia đình và làm tổn thương cộng đồng bên cạnh việc thảo luận về chính sách. Lời kêu gọi không trình bày con người như những trường hợp hành chính đơn lẻ, nhưng nhắc đến các quan hệ gia đình và đời sống thực tế bị tác động. Văn bản tiếp tục đưa sự quan tâm của các Giáo hội vào cuộc trao đổi công khai về việc thực thi quy định di dân tại Hoa Kỳ.
* Tổng Giám mục Quân đội Hoa Kỳ phản đối kế hoạch phát trực tiếp một cuộc hành quyết
Đức Tổng Giám mục Timothy Broglio của Tổng giáo phận Quân đội Hoa Kỳ đã phản đối kế hoạch phát trực tiếp cuộc hành quyết Nidal Hasan và yêu cầu các quân nhân Công giáo được phân công vào đội xử bắn xin miễn tham gia. Trong tuyên bố được công bố tháng 10, ngài nhắc lại giáo huấn của Giáo hội về sự bất khả xâm phạm của phẩm giá con người, đồng thời bày tỏ sự cảm thông với gia đình và bạn bè các nạn nhân của tội ác.
Đức Tổng Giám mục phân biệt rõ việc bác bỏ án tử hình với việc dung thứ cho hành vi của người bị kết án. Ngài lên án tội ác, nhưng cho rằng cách thi hành hình phạt và việc biến cái chết thành một hình ảnh công khai cũng đặt ra trách nhiệm luân lý. Ngài đặc biệt quan tâm đến ảnh hưởng của việc phát trực tiếp đối với người trẻ và những người dễ bị tác động, cũng như những tổn thương lương tâm có thể xảy ra đối với người phải thi hành án.
Trước đó, Đức Tổng Giám mục Paul Coakley và Đức Hồng y Pietro Parolin cũng đã lên tiếng về kế hoạch phát sóng cuộc hành quyết. Những lời phản đối tập trung vào nguy cơ trình bày việc giết người như một cảnh tượng cho công chúng. Đức cha Broglio kêu gọi những người thiện chí yêu cầu xem xét lại quyết định và hạn chế việc trẻ em tiếp cận nội dung nếu kế hoạch vẫn được thực hiện. Lời hướng dẫn dành cho quân nhân Công giáo đưa vấn đề từ bình diện tranh luận chung đến hoàn cảnh của những người cụ thể đang đối diện nhiệm vụ được giao. Vụ việc tiếp tục làm nổi bật sự hiện diện của Giáo hội trong cuộc thảo luận tại Hoa Kỳ về hình phạt, công lý và phẩm giá con người.
* Seoul ra mắt ứng dụng dành cho người hành hương Đại hội Giới trẻ Thế giới
Ban tổ chức địa phương Đại hội Giới trẻ Thế giới Seoul 2027 đã giới thiệu ứng dụng chính thức dành cho người hành hương quốc tế. Ứng dụng tập hợp các thông tin thực tế, thiêng liêng và hướng dẫn chuẩn bị trước chuyến đi cũng như trong thời gian lưu trú tại Hàn Quốc. Ban tổ chức do Đức Tổng Giám mục Peter Chung Soon-taick đứng đầu mong công cụ này giúp người trẻ tiếp cận các thông tin cần thiết từ một nơi chung.
Ở giai đoạn ra mắt, ứng dụng mang tên tạm thời WYD 2027, có trên các kho ứng dụng dành cho điện thoại và sử dụng tiếng Hàn cùng tiếng Anh. Những ngôn ngữ khác được dự kiến bổ sung sau. Tên chính thức sẽ được chọn thông qua một cuộc thi quốc tế. Phần lớn nội dung có thể được xem mà không phải đăng ký hoặc đăng nhập. Trang mở đầu có thông điệp mời can đảm lên đường đến Seoul và bộ đếm thời gian hướng đến đại hội.
Các mục chuẩn bị gồm hành trang, chương trình thiêng liêng, việc di chuyển, những lời chào tiếng Hàn và thông tin về các gói tham dự. Phần thực tế giới thiệu thời tiết, độ ẩm, mưa, điện áp, loại phích cắm và các cảnh báo khẩn cấp. Ứng dụng còn cung cấp những lưu ý về giao thông, phân loại rác, đồ thất lạc và các quy định sinh hoạt nơi công cộng. Những hướng dẫn này phục vụ người đến từ nhiều nền văn hóa, đặc biệt những bạn trẻ chưa từng tới Hàn Quốc. Việc phát hành ứng dụng là một bước trong quá trình chuẩn bị cơ sở hỗ trợ hành hương, bên cạnh đăng ký tham dự và sự phối hợp giữa ban tổ chức với các đoàn quốc tế.
* Giáo hội Kenya kêu gọi bảo vệ trẻ em tị nạn và di dân
Trong sứ điệp nhân Ngày Thế giới Di dân và Tị nạn, được công bố cuối tháng 9, cơ quan phụ trách người di dân của Hội đồng Giám mục Kenya đã kêu gọi tăng cường bảo vệ trẻ vị thành niên phải rời bỏ nơi cư trú. Sứ điệp nhắc đến các cộng đồng tại Dadaab, Kakuma, Kalobeyei và những thành phố lớn, nơi nhiều gia đình sống trong hoàn cảnh thiếu ổn định. Các giám mục khẳng định việc di dời không làm mất phẩm giá hoặc giá trị của một con người.
Đức cha Makau lưu ý rằng mỗi trẻ em cần được nhìn nhận như một con người có tiếng nói và nhu cầu riêng, thay vì chỉ là số liệu trong báo cáo hoặc một gánh nặng tại biên giới. Sự đón tiếp cần được thực hiện qua những việc bảo vệ và đồng hành ổn định. Sứ điệp đặc biệt đề cập đến nguy cơ trẻ em bị bỏ quên, không được lắng nghe và chịu tổn thương khi gia đình ly tán. Các cộng đồng được mời quan tâm đến hoàn cảnh của từng em trong đời sống thường ngày.
Lời kêu gọi cũng gửi tới nhà chức trách và các tổ chức nhân đạo, yêu cầu đặt lợi ích tốt nhất của trẻ em làm cơ sở cho những quyết định liên quan đến di dân. Các ưu tiên được nêu gồm bảo vệ pháp lý, đoàn tụ gia đình và hỗ trợ những người chịu hậu quả tâm lý do chia cách. Sứ điệp là một phần trong hoạt động lâu dài của Giáo hội Kenya đối với người tị nạn và người phải di dời. Việc nêu đích danh cả các khu tiếp nhận và những đô thị cho thấy nhu cầu bảo vệ không chỉ hiện diện tại trại tị nạn, mà còn ở nơi những gia đình đang cố xây dựng lại cuộc sống trong cộng đồng dân cư.
* Đức Giáo hoàng và đại diện Do Thái giáo tái khẳng định việc chống mọi hình thức thù hận
Ngày 22 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV tiếp phái đoàn Ủy ban Do Thái Hoa Kỳ tại Vatican và nhấn mạnh sự cần thiết của việc cùng nhau bác bỏ thù hận, kỳ thị tôn giáo và sắc tộc. Cuộc gặp diễn ra đúng lễ nhớ thánh Gioan Phaolô II, vị Giáo hoàng có nhiều đóng góp cho quan hệ Công giáo–Do Thái. Đức Thánh Cha nhắc lại di sản ấy như một điểm tựa cho sự hợp tác hiện nay.
Ngài cảm ơn những người đang xây dựng tương quan dựa trên sự chân thành và tôn trọng lẫn nhau. Di sản thiêng liêng chung được trình bày trong mối liên hệ với trách nhiệm bảo vệ phẩm giá con người, phục vụ người nghèo, gìn giữ tự do tôn giáo và thúc đẩy công lý. Những công việc này cần được thể hiện trong đời sống của cả hai cộng đồng, để đối thoại có hình thức cụ thể. Đức Giáo hoàng cũng nhắc đến giáo huấn của Công đồng Vatican II và việc Hội Thánh chống chủ nghĩa bài Do Thái dựa trên chính nền tảng Tin Mừng.
Trong một thế giới có nhiều căng thẳng tôn giáo và chính trị, cuộc gặp tiếp tục duy trì kênh quan hệ giữa Tòa Thánh với một tổ chức Do Thái có hoạt động quốc tế. Trọng tâm được đặt vào sự từ chối mọi hình thức khinh miệt hoặc loại trừ con người vì căn tính của họ. Lời nhắc về thánh Gioan Phaolô II nối kết lịch sử đối thoại với những trách nhiệm đang có. Qua cuộc tiếp kiến, hai bên tiếp tục khẳng định giá trị của việc gặp gỡ trực tiếp và sự hợp tác trong những lĩnh vực ảnh hưởng đến đời sống cộng đồng, nhất là tự do tín ngưỡng, sự an toàn của các nhóm thiểu số và khả năng chung sống giữa những truyền thống khác nhau.
* Đức Giáo hoàng tiếp tục loạt giáo lý về hôn nhân và gia đình
Trong buổi tiếp kiến chung ngày 21 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV tiếp tục loạt bài giáo lý về các văn kiện Công đồng Vatican II, tập trung vào Hiến chế mục vụ Gaudium et spes và giáo huấn về hôn nhân, gia đình. Ngài nhấn mạnh rằng bảo vệ gia đình là một trách nhiệm xã hội cấp thiết. Gia đình được trình bày như nơi con người học sống với nhau và như nền tảng quan trọng của đời sống chung.
Đức Thánh Cha nhắc đến cách Công đồng mô tả gia đình là trường học của một nền nhân bản sâu sắc hơn. Trách nhiệm gìn giữ hôn nhân và gia đình vì vậy không chỉ thuộc về đôi vợ chồng hoặc các tổ chức tôn giáo. Những người đảm nhiệm công việc chính trị, văn hóa và xã hội cũng có phần trách nhiệm tạo những điều kiện thuận lợi. Ngài nhấn mạnh yêu cầu này càng cấp bách trong hoàn cảnh hiện nay, khi nhiều gia đình phải đối diện với những áp lực tác động đến sự ổn định và việc giáo dục con cái.
Bài giáo lý nằm trong tiến trình giúp tín hữu đọc lại giáo huấn Công đồng qua những vấn đề của đời sống thực tế. Việc đặt gia đình trong tương quan với xã hội cho thấy những lựa chọn về văn hóa, kinh tế và đời sống công cộng có thể ảnh hưởng đến mái ấm. Buổi tiếp kiến cũng là một sinh hoạt đáng chú ý sau thời gian Đức Giáo hoàng điều trị tại bệnh viện. Ngài đã trở về Vatican ngày 17 tháng 10 và tiếp tục các hoạt động phù hợp với việc hồi phục. Trong phần giáo huấn, sự chú ý vẫn tập trung vào vai trò của gia đình đối với đời sống con người và trách nhiệm hỗ trợ từ phía toàn xã hội.
* Đức Thánh Cha nói việc nghiên cứu lịch sử cần làm sáng tỏ chứng từ của các thánh
Ngày 21 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tiếp các tham dự viên hội nghị do Bộ Phong thánh tổ chức về mối liên hệ giữa sự thánh thiện và lịch sử. Ngài giải thích rằng những phương pháp nghiên cứu lịch sử trong tiến trình phong thánh cần góp phần làm sáng tỏ đời sống gương mẫu, linh đạo và tiếng thơm thánh thiện của người được khảo sát. Công việc này có ý nghĩa đối với đời sống đức tin của dân Chúa hôm nay.
Đức Thánh Cha lưu ý đến bối cảnh văn hóa và lịch sử trong đó mỗi người đã sống. Những điều kiện cụ thể cần được hiểu để nhận ra cách họ đáp lại Tin Mừng giữa các trách nhiệm, thử thách và cơ hội của thời mình. Ngài phân biệt sự thay đổi của hoàn cảnh với nền tảng của sự thánh thiện. Việc tìm hiểu lịch sử giúp đọc một kinh nghiệm sống trong ánh sáng Tin Mừng, thay vì đặt các nhân vật vào một bức tranh không có bối cảnh.
Theo Đức Giáo hoàng, dân Chúa tìm nơi các thánh những gương mẫu và những vị chuyển cầu có thể giúp mình đối diện thách thức hiện tại. Chứng từ của các ngài cũng có khả năng tác động đến dòng lịch sử, qua việc hiến dâng đời sống để xây dựng Nước Thiên Chúa. Cuộc gặp vì vậy liên kết công việc học thuật với trách nhiệm phục vụ Hội Thánh. Những hồ sơ, tài liệu và lời chứng được nghiên cứu nhằm giúp hiểu rõ hơn một cuộc đời cụ thể, với sự thận trọng và trung thực. Đức Thánh Cha kết luận bằng việc nhắc đến sức biến đổi của mầu nhiệm Phục sinh, được thể hiện trong những con người đã để đức tin định hình việc làm và cách hiện diện của mình trong thế giới.
* Đức Giáo hoàng điện đàm với Tổng thống Ucraina về cứu trợ dân thường
Ngày 19 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Ucraina Volodymyr Zelensky. Cuộc trao đổi tập trung vào tình trạng nhân đạo tại thành phố Oleshky, thuộc vùng Kherson, nơi người dân đang thiếu những nhu yếu phẩm thiết yếu. Đức Thánh Cha mong có sự hợp tác để lương thực và sự trợ giúp y tế đến được với dân thường. Tòa Thánh đồng thời tái khẳng định sự dấn thân cho đối thoại và hòa bình.
Trong cuộc điện đàm, Đức Giáo hoàng nhắc đến lời đề nghị ngừng bắn nhân đạo mà ngài đã trình bày trước đó với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Trọng tâm của đề nghị là tạo điều kiện giảm bớt tình trạng khẩn cấp của người đang sống trong vùng bị ảnh hưởng bởi giao tranh. Những cuộc tiếp xúc với hai phía được duy trì trong cùng một hướng quan tâm: tìm khả năng đưa cứu trợ đến những người không thể tự đáp ứng các nhu cầu cơ bản giữa chiến tranh.
Thông tin được công bố về cuộc điện đàm không đưa ra xác nhận rằng một thỏa thuận cứu trợ toàn diện đã hoàn tất. Điều được nêu rõ là mong muốn hợp tác và sự tiếp tục vận động của Đức Thánh Cha. Cuộc trao đổi nối tiếp những hoạt động nhân đạo khác của Tòa Thánh dành cho tù nhân, trẻ em và các gia đình bị chia cách. Trong những nỗ lực này, vấn đề dân thường tại một thành phố cụ thể được đưa vào chương trình tiếp xúc cấp cao. Lời nhấn mạnh về thực phẩm và chăm sóc y tế cho thấy tính cấp bách của tình hình, trong khi cam kết đối thoại tiếp tục được giữ như một phần trong đường hướng ngoại giao của Tòa Thánh đối với cuộc chiến tại Ucraina.
* Ủy ban Thần học Quốc tế bước vào nhiệm kỳ mới với ba mươi thành viên
Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã bổ nhiệm hai mươi bốn thành viên mới và gia hạn nhiệm kỳ cho sáu thành viên của Ủy ban Thần học Quốc tế, mở đầu nhiệm kỳ 2026–2031. Tổng số thành viên tăng từ hai mươi tám lên ba mươi. Đức ông Piero Coda tiếp tục đảm nhận trách nhiệm tổng thư ký. Thông tin được công bố ngày 19 tháng 10 cho thấy sự gia tăng hiện diện của các nhà thần học đến từ châu Á, châu Phi và Nam Mỹ.
Ủy ban có nhiệm vụ hỗ trợ Tòa Thánh, đặc biệt Bộ Giáo lý Đức tin, nghiên cứu những vấn đề tín lý quan trọng và có tính thời sự. Thành viên đến từ các quốc gia, trường phái thần học và những bậc sống khác nhau trong Hội Thánh. Nhiệm kỳ mới có tám phụ nữ, trong đó năm người là giáo dân. Cùng với ba nam giáo dân, tổng số thành viên giáo dân là tám, gấp đôi nhiệm kỳ trước. Thành phần này mở rộng sự tham gia trong một cơ quan tư vấn thần học quốc tế.
Về phân bố địa lý, châu Âu có mười ba thành viên; châu Á và châu Phi mỗi nơi có bốn; Nam Mỹ có năm; Bắc Mỹ có ba; Australia có một. Phiên họp toàn thể thường lệ được dự kiến diễn ra từ ngày 23 đến ngày 27 tháng 11. Những dữ kiện được công bố phản ánh mong muốn có thêm các kinh nghiệm Giáo hội và truyền thống học thuật trong công việc chung. Các thành viên không đại diện như những phái đoàn ngoại giao, nhưng đóng góp chuyên môn thần học từ những môi trường mình được đào tạo và phục vụ. Việc bổ nhiệm khởi đầu một giai đoạn làm việc mới nhằm hỗ trợ việc phân định các câu hỏi mà Giáo hội hoàn vũ đang gặp.
* Đức Giáo hoàng ban ơn toàn xá nhân một trăm năm Khánh nhật Truyền giáo
Nhân Khánh nhật Truyền giáo lần thứ một trăm, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã ban ơn toàn xá theo những quy định được công bố trong sắc lệnh của Tòa Ân giải Tối cao. Việc công bố gắn với cuộc cử hành ngày 18 tháng 10 và lời mời gọi toàn thể Hội Thánh tiếp tục sứ mạng trong sự hiệp nhất với Đức Kitô. Những điều kiện thông thường được nhắc đến gồm xưng tội, rước lễ và cầu nguyện theo ý Đức Giáo hoàng.
Trong sứ điệp cho Khánh nhật Truyền giáo, Đức Thánh Cha đặt sự kết hợp với Đức Kitô ở trung tâm đời sống người tín hữu. Sứ mạng được hiểu trong tương quan với đời sống làm con Thiên Chúa và hoạt động của Chúa Thánh Thần. Ngài cũng lưu ý rằng những xung đột, phân cực, hiểu lầm và thiếu tin tưởng có thể xuất hiện ngay trong cộng đoàn Hội Thánh, khiến sức thuyết phục của chứng từ bị suy yếu. Sự hòa giải và mong muốn hiệp thông vì thế được đặt vào nền tảng của việc loan báo Tin Mừng.
Dịp kỷ niệm một trăm năm là cơ hội nhìn lại một ngày cử hành có vai trò nối kết các cộng đoàn với sứ mạng chung trên thế giới. Ơn toàn xá được đặt trong đời sống bí tích và cầu nguyện, không tách rời khỏi hành trình hoán cải. Đức Giáo hoàng nhấn mạnh sự cộng tác quảng đại, lòng tín thác và những tâm hồn được hòa giải. Thông điệp trình bày truyền giáo như một công việc có tính cộng đoàn, với sự tham gia của mọi thành phần dân Chúa. Việc nhắc đến hiệp nhất giúp làm rõ rằng những hình thức hỗ trợ vật chất, cầu nguyện và dấn thân đều cần được nuôi dưỡng từ một đời sống Hội Thánh có sự hòa thuận và cùng hướng về Đức Kitô.
* Đức Giáo hoàng suy niệm về trách nhiệm công dân và sự tự do làm điều thiện
Trong buổi kinh Truyền Tin ngày 18 tháng 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV suy niệm về lời Chúa Giêsu nói hãy trả cho Caesar những gì thuộc về Caesar và trả cho Thiên Chúa những gì thuộc về Thiên Chúa. Ngài giải thích rằng câu trả lời của Chúa tránh được cạm bẫy của người chất vấn, đồng thời làm lộ ra sự giả hình trong một câu hỏi có vẻ tôn trọng. Bài suy niệm đặt đời sống đức tin trong tương quan với trách nhiệm của con người giữa lịch sử.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng Nước Thiên Chúa không xóa bỏ các vai trò và bổn phận của con người trong xã hội. Người tín hữu vẫn có trách nhiệm đối với đời sống chung, nhưng cần thực hiện với sự ngay thẳng và tự do khỏi những tham vọng ích kỷ hoặc động cơ bất công. Việc tìm kiếm Nước Thiên Chúa giúp định hướng cách hành động, thay vì tạo lý do rút khỏi những đòi hỏi thực tế. Đức Giáo hoàng liên hệ sự trung thực với khả năng làm điều thiện trong hoàn cảnh cụ thể.
Đây là buổi kinh Truyền Tin đầu tiên được ghi trong lịch chính thức sau khi ngài rời bệnh viện Gemelli và trở lại Vatican. Sự hiện diện của các tín hữu tại quảng trường Thánh Phêrô cũng mang ý nghĩa gần gũi và nâng đỡ trong thời gian ngài hồi phục. Tuy nhiên, nội dung giáo huấn tập trung vào bài Tin Mừng và cách người Kitô hữu sống giữa các bổn phận xã hội. Ngài mời gọi một thái độ có sự thống nhất giữa lời nói và ý hướng, tránh dùng những phát biểu đúng đắn bên ngoài để che giấu mục tiêu riêng. Bài suy niệm tiếp tục gắn việc tuyên xưng đức tin với sự liêm chính trong hành động và trách nhiệm đối với người khác.
* Tòa Thánh và Honduras ký thỏa thuận về quan hệ Giáo hội và Nhà nước
Ngày 22 tháng 10, tại Dinh Tông Tòa Vatican, Đức Hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, và Tổng thống Honduras Nasry Juan Asfura Zablah đã ký một thỏa thuận song phương gồm hai mươi lăm điều. Văn bản nhằm củng cố quan hệ hiện có, bảo đảm tư cách pháp nhân của Giáo hội và thúc đẩy sự hợp tác vì công ích. Các lĩnh vực được đề cập liên quan đến tự do tôn giáo, giáo dục, bác ái và việc chăm sóc thiêng liêng.
Thỏa thuận tái khẳng định quyền tự do tư tưởng, lương tâm và tôn giáo, phù hợp với các văn kiện quốc tế về nhân quyền. Nhà nước nhìn nhận quyền Giáo hội điều hành theo quy định riêng, tự quản và tự do bổ nhiệm các thừa tác viên. Văn bản cũng bảo vệ tính bất khả xâm phạm của ấn tín bí tích, quyền phản đối theo lương tâm và sự bảo mật trong công việc mục vụ. Những nội dung này được đặt trong đường hướng của Tuyên ngôn Dignitatis humanae của Công đồng Vatican II.
Giáo hội được nhìn nhận quyền thành lập cơ sở giáo dục, bác ái và cung cấp sự trợ giúp thiêng liêng tại những cơ sở xã hội, y tế, giáo dục và nhà giam, dù thuộc công hay tư. Việc chăm sóc mục vụ cho quân đội và cảnh sát cũng được tạo điều kiện. Thỏa thuận còn phải trải qua thủ tục phê chuẩn theo hệ thống pháp lý của mỗi bên và sẽ có hiệu lực khi trao đổi văn kiện phê chuẩn. Trong cuộc trao đổi bên lề lễ ký, hai phía ghi nhận đóng góp của Giáo hội cho sự phát triển nhân bản, xã hội và văn hóa tại Honduras, đồng thời bàn đến những vấn đề cùng quan tâm ở cấp khu vực và quốc tế.
* Hội thảo tại Roma đào sâu lòng sám hối trong Bí tích Hòa giải
Một hội thảo đào tạo về Bí tích Hòa giải đã diễn ra tại Roma trong hai ngày 23 và 24 tháng 10, với chủ đề về những nền tảng Kinh Thánh, thần học và thiêng liêng của lòng thống hối. Chương trình do Tòa Ân giải Tối cao thúc đẩy, thu hút hơn tám trăm người đăng ký trực tiếp và trực tuyến. Thành phần được hướng đến đặc biệt gồm giáo dân, giáo lý viên, nhà giáo dục và những người đồng hành trong các cộng đoàn.
Đức cha Krzysztof Nykiel, Chánh án phụ tá Tòa Ân giải Tối cao, giải thích rằng hội thảo đáp ứng nhu cầu đào tạo để các tín hữu hiểu và sống bí tích sâu sắc hơn. Các tham luận đề cập đến nền tảng sám hối trong Kinh Thánh, sự khác biệt giữa cảm giác có lỗi, hối tiếc và thống hối, các giai đoạn hoán cải cũng như việc sửa chữa những gì tội lỗi đã gây tổn thương. Đức Hồng y Angelo De Donatis khai mạc bằng suy tư về nền tảng Kinh Thánh, đặc biệt liên quan đến kinh nguyện sám hối.
Trong lời kết, Đức cha Nykiel nhấn mạnh sức cứu độ của Bí tích Hòa giải và mời gọi người tín hữu vượt qua nỗi sợ hoặc xấu hổ đang khiến mình xa cách việc xưng tội. Ngài nói đến sự kiên nhẫn của Thiên Chúa đối với người trở về, kể cả khi họ đã nhiều lần vấp ngã. Hội thảo không chỉ dành cho linh mục và tu sĩ, nhưng tạo cơ hội để giáo dân có thêm nền tảng trong một lãnh vực quan trọng của đời sống đức tin. Những người đang dạy giáo lý hoặc đồng hành với người khác có thể đem kiến thức được học trở lại cộng đoàn, giúp việc hiểu bí tích gắn với sự hoán cải và lòng thương xót.
* Đức Hồng y Radcliffe nói khả năng đặt câu hỏi cần được gìn giữ trong thời đại số
Ngày 23 tháng 10, tại hội nghị quốc tế về mục vụ trường học và đại học ở Vatican, Đức Hồng y Timothy Radcliffe trình bày suy tư về việc khơi dậy trí tưởng tượng của người trẻ trong thời đại kỹ thuật số. Ngài nhấn mạnh khả năng đặt câu hỏi, khám phá và chú ý đến con người. Bài phát biểu thuộc phiên thảo luận về con người trong môi trường số, do Bộ Văn hóa và Giáo dục tổ chức.
Đức Hồng y mô tả người trẻ vừa cần một nơi an toàn vừa có mong muốn bước vào những điều mới mẻ. Trong đời sống đức tin cũng có sự gắn bó với truyền thống và hành trình tiếp tục tìm hiểu điều mình tin. Ngài lưu ý rằng việc học không thể chỉ dừng ở sở hữu những câu trả lời. Những câu hỏi, sự ngạc nhiên và nỗ lực hiểu biết là thành phần quan trọng của trưởng thành trí tuệ, cần được nuôi dưỡng giữa một môi trường có rất nhiều thông tin được cung cấp tức thời.
Một nội dung nổi bật của bài nói là giá trị của sự chú ý. Đức Hồng y nhắc đến người làm công tác xã hội, giáo viên ở lại sau giờ học và tuyên úy có mặt bên giường bệnh như những ví dụ về sự hiện diện giữa người với người. Ngài liên hệ vấn đề này với thay đổi trong việc làm do trí tuệ nhân tạo gây ra. Những câu hỏi về lao động cần được nhìn trong tương quan với đời sống con người, không chỉ với việc duy trì thu nhập. Bài tham luận đưa sự lắng nghe và tương quan cá nhân vào cuộc thảo luận công nghệ, đồng thời yêu cầu giáo dục giúp người trẻ tiếp xúc với đời sống thực tế, thay vì chỉ ở trong những hình ảnh và thông tin của môi trường trực tuyến.
* Đức Hồng y Czerny bàn về trách nhiệm của thần học đối với phẩm giá con người
Tại hội nghị kỷ niệm một trăm năm cơ sở thần học Sankt Georgen ở Frankfurt ngày 17 tháng 10, Đức Hồng y Michael Czerny đã trình bày trách nhiệm của giáo dục thần học trong hoàn cảnh công nghệ và xã hội đang thay đổi. Ngài cho rằng sự nghiêm túc học thuật cần đi cùng lòng cảm thông và sự gắn bó với Thiên Chúa. Chủ đề chung của hội nghị hướng đến một nền đào tạo có sự quan tâm thực sự đối với con người.
Đức Hồng y đặt các câu hỏi về trí tuệ nhân tạo trong dòng giáo huấn xã hội Công giáo, vốn đã đối diện nhiều hoàn cảnh từ cách mạng công nghiệp đến chiến tranh, biến đổi khí hậu và đại dịch. Theo ngài, hoàn cảnh thay đổi nhưng yêu cầu bảo vệ phẩm giá bất khả nhượng vẫn xuyên suốt. Người làm thần học cần nhận ra các dấu chỉ thời đại, gồm chiến tranh, di dân, bất công, suy thoái môi trường và những rạn nứt trong quản trị xã hội.
Ngài cũng lưu ý nguy cơ giới nghiên cứu sống trong một không gian được bảo vệ mà không tiếp xúc với những rủi ro phần lớn nhân loại đang chịu. Sự chú ý thực sự dẫn đến lòng cảm thương trước nô lệ hiện đại, bạo lực và bất công. Trong phần nói về cách làm việc, Đức Hồng y đề cập sự phân định, lòng tin và khả năng lắng nghe trong Hội Thánh. Các khoa thần học có thể trở thành nơi nghiên cứu giúp Giáo hội địa phương hiểu và đáp lại những vấn đề cụ thể. Bài phát biểu vì vậy kết nối truyền thống học thuật với trách nhiệm phục vụ cộng đồng, đặt việc nghiên cứu vào tương quan với những người đang phải sống giữa hậu quả của các biến động toàn cầu.
* Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc kêu gọi chuyển nguồn lực vũ trang sang phát triển con người
Phát biểu tại Liên Hiệp Quốc ngày 22 tháng 10, Đức Tổng Giám mục Christophe Z. El Kassis, Quan sát viên thường trực của Tòa Thánh, kêu gọi chuyển các nguồn lực dành cho vũ khí sang hỗ trợ nhân đạo và phát triển con người toàn diện. Ngài bày tỏ lo ngại trước sự phổ biến của vũ khí thông thường và mức chi quân sự toàn cầu ngày càng cao, trong khi hàng triệu người thiếu các dịch vụ thiết yếu.
Bài phát biểu được trình bày tại phiên thảo luận của Ủy ban Một thuộc Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc. Đức Tổng Giám mục nhấn mạnh hậu quả nhân đạo của vũ khí nổ tại khu dân cư, gồm thiệt hại cơ sở hạ tầng và nỗi đau kéo dài của cộng đồng. Ngài kêu gọi bảo vệ các công ước về mìn sát thương và bom chùm, đồng thời tăng cường thực thi các cơ chế chống buôn bán trái phép vũ khí nhỏ, vốn làm gia tăng bạo lực và cản trở phát triển.
Đối với hệ thống vũ khí tự động có khả năng gây chết người, Tòa Thánh tiếp tục yêu cầu một công cụ pháp lý ràng buộc, quy định rõ những điều cấm và giới hạn. Đức Tổng Giám mục nhấn mạnh quyết định sử dụng sức mạnh sát thương phải nằm dưới sự kiểm soát hữu hiệu và có trách nhiệm của con người. Phần kết nối vấn đề giải trừ quân bị với khả năng mở rộng giáo dục, chăm sóc sức khỏe và hỗ trợ người nghèo. Quan điểm được trình bày cho rằng hòa bình lâu dài cần những đầu tư vào điều kiện sống và lòng tin giữa các cộng đồng. Việc thảo luận vũ khí vì thế được đặt bên cạnh những nhu cầu nhân đạo mà nguồn lực tài chính hiện có có thể đáp ứng.
* Người phụ trách bác ái của Đức Giáo hoàng chuẩn bị đến Ucraina
Đức Tổng Giám mục Luis Marín de San Martín, Tổng trưởng Bộ Phục vụ Bác ái, dự kiến thực hiện chuyến công tác tại Ucraina từ ngày 27 đến ngày 30 tháng 10. Chuyến đi nhằm chuyển sự gần gũi của Đức Giáo hoàng Lêô XIV đến những người đang chịu hậu quả chiến tranh. Tháp tùng ngài có giáo sư Massimo Ralli, Phó thư ký của bộ. Lịch trình dự kiến gồm các cuộc thăm viếng tại Kyiv, Zaporizhzhia, Dnipro và Fastiv.
Sứ vụ được chuẩn bị với sự tham gia của cả Giáo hội Công giáo Hy Lạp Ucraina và Giáo hội Công giáo nghi lễ Latinh. Sự phối hợp nhằm thể hiện tình huynh đệ trong các hoạt động hỗ trợ. Chuyến đi nối tiếp những cuộc điện đàm của Đức Thánh Cha với các nhà lãnh đạo Nga và Ucraina, trong đó có sự quan tâm đặc biệt đối với tình trạng nhân đạo tại Oleshky. Theo thông báo, mục tiêu là đem sự nâng đỡ đến những cộng đoàn đang sống giữa hậu quả nặng nề của cuộc chiến.
Cùng thời gian chuẩn bị, một đợt quyên góp dành cho người dân Ucraina được tổ chức tại Vatican. Những vật dụng được tiếp nhận gồm quần áo mùa đông, chăn ấm, túi ngủ, thực phẩm đóng hộp và đồ dùng như khăn, ga trải giường. Chương trình hướng đến nhu cầu thực tế khi mùa lạnh đến gần. Đức Tổng Giám mục Marín cảm ơn những người tham gia bằng cầu nguyện và trợ giúp cụ thể. Tại thời điểm công bố, chuyến công tác vẫn là kế hoạch sắp diễn ra; những địa điểm và hoạt động được nêu là lịch trình dự kiến. Việc vận động quyên góp đồng thời tạo cơ hội để nhân viên Tòa Thánh tham gia trực tiếp vào công việc hỗ trợ các gia đình chịu ảnh hưởng của chiến tranh.
* Bộ Giáo lý Đức tin công bố văn kiện về việc truyền đạt đức tin
Ngày 22 tháng 10, Bộ Giáo lý Đức tin công bố văn kiện Venite ad Me, bàn về việc truyền đạt đức tin giữa một cuộc chuyển biến thời đại. Văn kiện gồm tám chương, phần dẫn nhập và kết luận, nhấn mạnh nhu cầu đặt lời loan báo căn bản về Đức Kitô ở trung tâm. Bản văn được trình bày dưới dạng những suy xét mở ra hướng nghiên cứu và thực hành, không phải một thông tri tín lý nhằm giải quyết dứt điểm mọi vấn đề được nêu.
Một trọng tâm là việc loan báo Tin Mừng cho người trưởng thành, bên cạnh giáo lý dành cho trẻ em và thiếu niên. Văn kiện nhận xét rằng tại nhiều nơi, việc truyền đức tin trong gia đình không còn diễn ra gần như tự nhiên qua các thế hệ. Cũng có những người trở lại với Hội Thánh hoặc lãnh nhận phép rửa nhưng gặp khó trong việc duy trì đời sống đức tin. Vì thế, vai trò đón nhận và đồng hành của cộng đoàn được nhấn mạnh cùng với việc đào tạo ban đầu.
Những nội dung khác gồm Lời Chúa, phụng vụ, chứng từ đời sống, lòng đạo đức bình dân, hành hương, nghệ thuật và văn hóa. Văn kiện liên kết việc truyền đạt đức tin với một hình thức sống trong Hội Thánh, vượt khỏi việc chỉ cung cấp thông tin tôn giáo. Những suy xét cũng đề cập môi trường kỹ thuật số và ảnh hưởng đến các tương quan. Bản văn được Đức Giáo hoàng chấp thuận ngày 21 tháng 8 năm 2026, với đóng góp từ nhiều hội đồng giám mục và chứng từ của những người đã khám phá hoặc tái khám phá đức tin. Việc công bố đưa ra một tài liệu mới cho cuộc trao đổi của các Giáo hội địa phương về sự tiếp nối đức tin trong những hoàn cảnh xã hội đang thay đổi.
* Flores phát triển tuyến hành hương đi bộ gắn với đời sống cộng đồng
Một tuyến hành hương đi bộ mới tại đảo Flores, Indonesia, đang được triển khai với mục tiêu liên kết đức tin, văn hóa và sự phát triển địa phương. Chương trình mang tên Camino de Flores được giới thiệu trong tháng 10, lấy cảm hứng từ truyền thống đi bộ hành hương nhưng thích nghi với các địa điểm tôn giáo, làng truyền thống và cảnh quan của đảo. Chặng thử nghiệm dự kiến kéo dài từ ngày 23 đến ngày 27 tháng 10.
Tuyến đi bộ đầu tiên dài khoảng bảy mươi kilômét, từ Bajawa qua Boawae đến Ende, với khoảng bảy mươi người dự kiến tham gia. Đại diện Giáo hội đón nhận sáng kiến nhưng lưu ý việc phát triển du lịch cần giữ ý nghĩa thiêng liêng và tôn trọng các cộng đồng. Linh mục Marco Solo Kewuta nhấn mạnh người đến cần hiểu những truyền thống địa phương, nhìn nhận hoàn cảnh của cư dân và không thu hẹp cuộc gặp gỡ thành một trải nghiệm tiêu dùng.
Giáo phận Labuan Bajo đề nghị đặt người dân vào trung tâm của quá trình phát triển tuyến đường, để các gia đình, doanh nghiệp nhỏ, người làm nghề thủ công, phụ nữ và giới trẻ có cơ hội tham gia và hưởng lợi. Những vấn đề về bảo vệ rừng, nguồn nước, xử lý rác, an toàn và ứng phó thời tiết cũng được nêu. Chương trình có thể góp phần phân bố lợi ích ra ngoài những điểm du lịch vốn đã nổi tiếng. Tại thời điểm đưa tin, hành trình thử nghiệm chưa kết thúc, nên những kết quả kinh tế và xã hội vẫn cần được đánh giá. Sự phối hợp giữa chính quyền, các giáo phận và cộng đồng địa phương sẽ có vai trò quan trọng đối với hướng phát triển tiếp theo.
* Đức Hồng y Parolin chủ sự Thánh lễ cầu nguyện hòa bình tại mộ thánh Gioan Phaolô II
Ngày 22 tháng 10, lễ nhớ thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, Đức Hồng y Pietro Parolin đã chủ sự Thánh lễ tại mộ thánh nhân trong Đền thờ Thánh Phêrô. Đông đảo tín hữu cùng hơn một trăm linh mục tham dự. Trong số các vị đồng tế có Đức Tổng Giám mục Trưởng Sviatoslav Shevchuk, người đứng đầu Giáo hội Công giáo Hy Lạp Ucraina. Lời cầu nguyện cho hòa bình trở thành một nội dung nổi bật của cuộc cử hành.
Trong bài giảng, Đức Hồng y Quốc vụ khanh nhắc đến suy tư của vị giám mục trẻ Karol Wojtyła năm 1962, khi nhìn nền nhà Đền thờ Thánh Phêrô và nghĩ đến việc nâng đỡ bước chân người khác đến với Chúa. Ngài liên hệ hình ảnh ấy với cuộc đời thánh Gioan Phaolô II, người đã giúp nhiều tín hữu củng cố đức tin. Bài Tin Mừng về câu hỏi Chúa Giêsu dành cho thánh Phêrô được dùng để suy niệm về sự gắn bó với Đức Kitô và trách nhiệm nâng đỡ anh em.
Đức Hồng y cũng nhắc đến đời sống cầu nguyện sâu xa của vị Giáo hoàng người Ba Lan. Trong hoàn cảnh thế giới chịu nhiều cuộc chiến, ngài mời cộng đoàn xin sự chuyển cầu của thánh nhân cho một nền hòa bình đi vào lương tâm và được vun đắp bằng các quyết định tốt đẹp. Đức Tổng Giám mục Trưởng Shevchuk cầu nguyện cách riêng cho việc chấm dứt chiến tranh tại Ucraina và sự hòa giải giữa các dân tộc. Cuộc cử hành diễn ra trong năm đánh dấu hai mươi lăm năm chuyến tông du của thánh Gioan Phaolô II đến Ucraina, tiếp tục nối ký ức về vị thánh với những nhu cầu hòa bình và hiệp thông đang có trong hiện tại.
SUY NIỆM KẾT THÚC
Sau những tin tức từ nhiều miền thế giới, chúng ta trở lại hội đường trong Tin Mừng hôm nay. Người phụ nữ đã đứng thẳng. Một việc tưởng chừng rất bình thường đối với người khỏe mạnh lại là niềm vui lớn lao sau mười tám năm chịu khổ. Chúng ta không biết bà đã trở về nhà với những ai, đã kể chuyện ấy thế nào. Thánh Luca chỉ cho biết bà tôn vinh Thiên Chúa. Điều ấy đủ để nhận ra một cuộc đời vừa được mở ra theo cách hoàn toàn mới.
Có những con người trong các bản tin hôm nay cũng đang mong một sự mở ra như thế. Một tù nhân mong người thân nhận được tin mình. Một gia đình giữa chiến tranh mong có thức ăn và thuốc. Một trẻ em tị nạn mong được đến lớp mà không sợ ngày mai lại phải lên đường. Một người bị lạm dụng mong có người nghe và nhìn nhận điều đã xảy ra. Những mong ước ấy có thể nhỏ so với các cuộc thương lượng lớn, nhưng lại là cả đời sống của người đang chờ đợi.
Hội Thánh hiện diện trong thế giới bằng nhiều cách: lời cầu nguyện tại một ngôi đền thánh, lớp học của một làng xa, phòng khám có nữ tu phục vụ, chuyến thuyền đến một giáo xứ trên đảo, cuộc đối thoại tìm đường đưa cứu trợ đến người dân. Những việc ấy cần tổ chức, hiểu biết, nguồn lực và lòng trung thực. Chúng cũng cần một trái tim không quen với nỗi khổ của người khác đến mức chẳng còn thấy đau. Xin cho mọi công việc trong Hội Thánh giữ được hướng đi ấy: giúp con người gặp Đức Kitô và có điều kiện sống xứng với phẩm giá đã được trao ban.
Lạy Chúa Giêsu, có những lúc chính chúng con cũng còng xuống. Chúng con còng xuống vì lo lắng, vì những điều phải mang mà không biết nói với ai, vì một lỗi lầm chưa đủ can đảm thú nhận, vì sự giận hờn cứ giữ mãi trong lòng. Xin gọi chúng con đến gần Chúa. Xin cho chúng con đón nhận ơn tha thứ, biết tìm sự trợ giúp cần thiết và có can đảm bắt đầu lại. Xin đừng để chúng con lấy thương tích của mình làm lý do gây thêm thương tích cho người khác.
Xin nâng đỡ người đang chịu khổ và những người ở bên chăm sóc họ. Xin ban sự khôn ngoan cho người có trách nhiệm, sự bền lòng cho người phục vụ và sự an ủi cho những ai đã chờ quá lâu. Khi có người được chữa lành, được bảo vệ, được trở về, được nói lên sự thật hoặc được đón nhận, xin cho chúng con biết vui mừng với họ. Và nếu hôm nay chúng con có thể giúp một người bớt cúi mặt vì tủi nhục, bớt cô đơn vì bị bỏ quên, xin giúp chúng con thực hiện việc ấy bằng tất cả sự tôn trọng. Amen.
Lm. Anmai, CSsR.
















